ΥΠΕΝ: Αυξάνεται στα 2,5 GW το δυναμικό στο διαγωνισμό για τις merchant standalone μπαταρίες - Βγαίνει σε διαβούλευση η υπουργική

Σε σημαντική αύξηση της δημοπρατούμενης ισχύος έναντι των μέχρι πρότινος εκτιμήσεων εξετάζει να προχωρήσει το ΥΠΕΝ στη πρόσκληση για τις merchant standalone μπαταρίες, με την υπουργική απόφαση να έχει μπει, σύμφωνα με τις πληροφορίες, έπειτα από μεγάλη καθυστέρηση, στη τελική ευθεία.

Από τον αρχικό σχεδιασμό για 1,5 GW, το υπουργείο ανέβασε τον πήχη στα 2 GW και πλέον, μπροστά στο πολύ ισχυρό επενδυτικό ενδιαφέρον που εισπράττει από τα σήματα της αγοράς, εξετάζει να αυξήσει το δυναμικό στα 2,5 GW. Κατά 60% και πάνω δηλαδή έναντι του αρχικού πλάνου.

Το γεγονός προϊδεάζει και για το τι θα συμβεί από τους μεγάλους καθετοποιημένους παίκτες που έχουν πάρει θέση μάχης και αναμένεται να «σκουπίσουν» τη δημοπρατούμενη ισχύ, όπως φάνηκε και στο τρίτο και τελευταίο σχετικό διαγωνισμό της ΡΑΑΕΥ με ενίσχυση από το Ταμείο Ανάκαμψης.

Στο ερώτημα πώς θα επιμεριστεί το δυναμικό των 2,5 GW, οι πληροφορίες αναφέρουν ότι 1,7 GW είναι αυτό που θα συνδεθεί στο δίκτυο του ΑΔΜΗΕ και τα υπόλοιπα 800 MW, εκείνα που αφορούν στο δίκτυο του ΔΕΔΔΗΕ.

Το εγχείρημα θα συνοδεύεται από χωροταξικά κριτήρια, ώστε να δοθεί προτεραιότητα σε έργα που αφορούν περιοχές με υπερπροσφορά πράσινης παραγωγής και που πραγματικά τα έχει ανάγκη το σύστημα.

Ετσι, τα 1,7 GW θα κατανεμηθούν με πλαφόν ανά γεωγραφική περιφέρεια, το οποίο θα συνυπολογίζει την εγκατεστημένη ισχύ φωτοβολταικών σε κάθε περιοχή, προκειμένου να επιτυγχάνεται η μέγιστη δυνατή αποθήκευση κατά τα μεσημέρια. Στα υπόλοιπα 800 MW που θα συνδεθούν στο δίκτυο διανομής, εκτιμάται ότι θα δίνεται προτεραιότητα στα έργα που βρίσκονται στη πιο κοντινή απόσταση από τα σημεία σύνδεσης.

Αποκλειστικό κριτήριο για την πρόκριση των σταθμών αποθήκευσης που θα ενταχθούν στο μέτρο, θα είναι ο ταχύτερος χρόνος ηλέκτρισης. Επομένως, τα έργα που θα «περάσουν» θα είναι εκείνα για τα οποία οι επενδυτές θα δεσμευθούν στα πιο σύντομα χρονοδιαγράμματα υλοποίησης των έργων. Εν προκειμένω το bonus αφορά τη fast-track αδειοδότηση όσων επενδυτών δεσμευτούν ότι θα καταφέρουν να ηλεκτρίσουν τα έργα τους εντός των επόμενων 18 μηνών.

Στη πρόσκληση που εκτιμάται ότι θα μείνει σε δημόσια διαβούλευση για ένα μικρό διάστημα, της τάξης των πέντε ημερών, η ασφαλιστική δικλείδα, για την τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων που θα υποβληθούν, θα είναι οι υψηλές εγγυητικές που θα πρέπει να καταθέσουν οι παραγωγοί.

Το ύψος των εγγυητικών έχει ως στόχο να «πετάξει» έκτος, όλους όσους έχουν ως μοναδικό στόχο να μεταπωλήσουν τις άδειες, όπως συνέβαινε στα πρώτα χρόνια ανάπτυξης των ΑΠΕ, αντί να τις μετουσιώσουν σε πραγματικά έργα. Εάν η standalone μπαταρία δεν είναι έτοιμη να ενεργοποιηθεί στον προβλεπόμενο χρόνο, τότε η εγγυητική θα καταπίπτει υπέρ του Δημοσίου.

Εκτός από το χρόνο ηλέκτρισης και τις υψηλές εγγυητικές που πρέπει να καταθέσουν οι παραγωγοί, το τρίτο στοιχείο θα αφορά τη λεγόμενη ρήτρα «ιδιοκτησιακής αντισυγκέντρωσης». Ενα πλαφόν δηλαδή στα έργα που μπορεί να υλοποιήσει ο κάθε επενδυτής, προκειμένου να μην κλειδώσουν μερικοί λίγοι και μεγάλοι, ολόκληρο το διαθέσιμο χαρτοφυλάκιο.

Εν προκειμένω η πρόσκληση θα θέτει ανώτατα όρια ισχύος. Τέτοια για παράδειγμα θα μπορούσαν να είναι τα 200 MW ανά επενδυτή και τα 500 MW για το σύνολο των εργων που μπορεί να αναπτύξει κάποιος στην 5ετία. Τα ακριβή νούμερα τελούν ακόμη υπό επεξεργασία.

Κοιτάζοντας τα κόστη των μπαταριών είναι προφανές ότι το παιχνίδι αφορά τους μεγάλους. Τα κόστη μπορεί να έχουν πέσει κατά 50%- 60% σε ενάμιση χρόνο, ωστόσο υπολογίζονται σε 250.000 ευρώ ανά MWh για ένα σύστημα αποθήκευσης 2ώρης διάρκειας, χωρίς να έχει μειωθεί η συνολική επενδυτική δαπάνη, καθώς έχουν αυξηθεί οι δαπάνες σύνδεσης.

Τα σήματα ωστόσο της αγοράς συνηγορούν υπέρ της άποψης ότι το εγχείρημα έχει επιχειρηματικό νόημα. Με ή χωρίς στήριξη, οι μπαταρίες αποτελούν μονόδρομο για να μειωθεί η επενδυτική αβεβαιότητα και να αντιμετωπιστούν οι αλματώδεις περικοπές από την πράσινη υπερπροσφορά, που άγγιξαν πέρυσι τις 900 GWh. Ένα νούμερο το οποίο «μεταφράζεται» σε αύξηση 294% έναντι του 2023 και φέτος αναμένεται να αυξηθεί περαιτέρω.

Αυτός είναι και ο λόγος που το ΥΠΕΝ εκτιμά ότι το μέτρο θα τύχει σημαντικής απήχησης από τις ενεργειακές εταιρείες. Ειδικά όταν οι συνθήκες που διαμορφώνονται στην εγχώρια αγορά χονδρικής, καθιστούν οικονομικά βιώσιμες τις merchant standalone μπαταρίες, οι οποίες θα αποκομίζουν έσοδα αποκλειστικά από τη συμμετοχή τους σε αυτήν, χωρίς τη παραμικρή στήριξη.