Το ενεργειακό καράβι της Ευρώπης κατευθύνεται ολαταχώς στα βράχια

Δεν είναι συγκυριακή η εκτίναξη των τιμών ενέργειας στην Ευρώπη το τελευταίο διάστημα, υπάρχουν συγκεκριμένοι λόγοι: Τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης προμήθειας κυρίως lng για τους επόμενους μήνες στον κόμβο της Ολλανδίας , δίνουν τιμές πάνω από 50 ευρώ την θερμική μεγαβατώρα (σχήμα1 ). Θυμίζω την άνοιξη του 2024 έφτασε κοντά στα 27 ευρώ. Η άνοδος αυτή κορυφώθηκε μόλις έκλεισαν οι ρώσικες  στρόφιγγες αερίου μέσω Ουκρανίας, μόλις ο Τραμπ απείλησε την Ε.Ε. ότι θα επιβάλει δασμούς και τέλος όταν οι δεξαμενές φυσικού αερίου επί ευρωπαϊκού εδάφους αδειάζουν  ανησυχητικά με ταχύτατους ρυθμούς, όπου η αναπλήρωση τους γίνεται υπό δυσμενείς συγκυρίες με ακριβότερο έως και τρεις φορές lng.

Η Κίνα, η Ινία, και άλλες χώρες της Ασίας αντλούν από τις αγορές την μερίδα του λέοντος σε αέριο, ενώ η ΕΕ ψάχνει αέριο όπως και  όπου με τιμές μαύρης αγοράς. Ενδεικτικά το αμερικανικό lng μέχρι τώρα έχει κλειδώσει στις ασιατικές αγορές στα 35 ευρώ η μεγαβατώρα από το προηγούμενο καλοκαίρι και τα διαθέσιμα φορτία είναι περιορισμένα για την κάλυψη της ευρωπαϊκής αγοράς, άρα μιλάμε για συνθήκες μαύρης αγοράς. 

Σχήμα 1

Ποιος φταίει για αυτό; 

Να μην επαναλαμβάνουμε τα ίδια

●Η βίαιη απανθρακοποίηση, χωρίς plan B, δηλαδή ποια θα ήταν η ισοδύναμη αντικατάσταση συμβατικών λιγνιτικών μονάδων παραγωγής ρεύματος με αντίστοιχες σταθερού φορτίου (πχ βιοκαύσιμα, γεωθερμία κλπ)   

●Οι κυρώσεις στο φθηνό ρωσικό αγώγιμο αέριο, αλλά όχι στο ακριβότερο ρωσικό lng

●Οι ΑΠΕ έμειναν εκτός δυνητικής χωρητικότητας δικτύων, ενώ αποδείχθηκε με πανηγυρικό τρόπο η ευαλωτότητα τους σε παρατεταμένες μη ευνοικές καιρικές συνθήκες (ασθενείς άνεμοι και περιορισμένη ηλιοφάνεια). 

Τι πρέπει να κάνουμε άμεσα :

1. Επαναδιαπραγμάτευση EE και Gasprom για άμεσο άνοιγμα όλων των ρωσικών στρόφιγγων.
2. Αποχώρηση προσωρινά από όλες τις πράσινες συμφωνίες για το κλίμα εάν δεν αναθεωρηθούν οι εξωπραγματικοί ενεργειακοί στόχοι με τα ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα (2030, 2040, 2050) 
3. Εκτός συστήματος εμπορίας εκπομπών αερίων μέχρι να υποχωρήσουν οι τιμές ενέργειας στην ΕΕ. Διότι είναι σκέτη αυτοκτονία οι 4 μεγάλοι ρυπαντές (Κίνα, ΗΠΑ ,Ρωσία κ Ινδία) να ρυπαίνουν στο 66% τον πλανήτη και να μην συμμορφώνονται  με τις πράσινες διεθνείς συμφωνίες, ενώ όλη η ΕΕ που ρυπαίνει μόλις στο 6,5% για να αργοπεθαίνει οικονομικά και εμπορικά μέχρι να το φθάσει στο 3,5% 

Τι πρέπει να κάνουμε μέχρι το 2030

1. Επίσπευση όλων των εξορυκτικών πρότζεκτ στα παραχωρημένα θαλάσσια οικόπεδα για παραγωγή φυσικού αερίου και όχι μόνο. Το 2028 πρέπει η ΝΑ Μεσόγειο, το Ιόνιο και Νότια της Κρήτης να γεμίσουν από πλωτές εξέδρες  με γεωτρύπανα εξόρυξης υδρογονανθράκων.
2. Ούτε ένα ευρώ σε χερσαία και θαλάσσια αιολικά πάρκα, αλλά όλα τα δεσμευμένα χρήματα απο το ταμείο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας για ανανεώσιμες πηγές ενέργειες να επενδυθούν σε έργα για παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας σταθερού φορτίου και υψηλής ενεργειακής πυκνότητας που δεν έχουν ευαλατώτητα σε καιρικές συνθήκες, ή γεωπολιτικές αναταραχές κλπ, όπως μονάδες παραγωγής ενέργειας από βιομάζα για να παραχθούν βιοκαύσιμα και από μονάδες αξιοποίησης της υψηλής ενθαλπικής γεωθερμίας.
3. Μέχρι να κατασκευαστούν ισχυροί ηλεκτρικοί διάδρομοι στην ΝΑ Ευρώπη που θα την συνδέουν με την κεντρική και Βόρεια Ευρώπη να γίνει  η αποχώρηση μας από τον μηχανισμό της ενιαίας ευρωπαϊκής ηλεκτρικής αγοράς, διότι όπως αποδείχθηκε εν τοις πράγμασι η ΝΑ Ευρώπη όχι μόνο δεν επωφελείται από τις διασυνοριακές ανταλλαγές ενέργειας, αλλά επιβαρύνεται μέχρι και τετραπλάσιες τιμές σε σχέση με την υπόλοιπη ισχυρή ηλεκτρικά διασυνδεδεμένη Ευρώπη.

Αλλιώς ας ετοιμαστούμε για επιστροφή στην εποχή των παγετώνων

Μιχάλης Χριστοδουλίδης 

Διπλ. Μηχανολόγος Μηχανικός ΑΠΘ – Ενεργειακός Αναλυτής