Πως η ΔΕΠΑ Εμπορίας θωρακίζει τη χώρα και αυξάνει την ενεργειακή ισχύ της Ελλάδας στην Ευρώπη

Σε ένα δύσκολο και απαιτητικό περιβάλλον, όπως διαμορφώνεται από τη διεθνή κρίση και την εντατικοποίηση της μετάβασης σε «πράσινα» καύσιμα, τα ζητούμενα από τον ενεργειακό κλάδο διαφοροποιούνται και πολλαπλασιάζονται, αναδεικνύοντας την αξία του έγκαιρου σχεδιασμού και της ολιστικής προσέγγισης στην ενέργεια. Ταυτόχρονα, το φυσικό αέριο, ως το πολυτιμότερο καύσιμο-γέφυρα, έρχεται ακόμη πιο δυναμικά σε πρώτο πλάνο, με προϋπόθεση τη διαφοροποίηση πηγών και οδεύσεων προμήθειας και μεταφοράς του και την επέκταση των δυνατοτήτων αποθήκευσης.

Είναι αξιοσημείωτο ότι εν μέσω αυτής της περιόδου που χαρακτηρίζεται από αστάθεια και πολυεπίπεδες προκλήσεις, η χώρα μας, για πρώτη φορά στην ιστορία τη, αναβαθμίζεται σε διεθνές hub φυσικού αερίου και διαδραματίζει κρίσιμο ρόλο για την ασφάλεια εφοδιασμού όχι μόνο της Ελλάδας, αλλά και των γειτονικών χωρών. Η ΔΕΠΑ Εμπορίας υπηρετεί με συνέπεια την επίτευξη αυτού του στρατηγικού στόχου και συμμετέχει ενεργά με πρωτοβουλίες, συνέργειες και διεύρυνση των δραστηριοτήτων της. 

Καταλυτικός παράγοντας για την εξέλιξη αυτή ήταν τα σημαντικά έργα υποδομών, που δρομολογούνται αυτή την περίοδο στην Ελλάδα και στα οποία πρωτοστατεί η ΔΕΠΑ Εμπορίας στο πλαίσιο του μακροπρόθεσμου σχεδιασμού της για την ασφάλεια εφοδιασμού της χώρας και της ευρύτερης περιοχής. Ενός σχεδιασμού, που ξεκίνησε αρκετό καιρό πριν ξεσπάσει η κρίση και η ορθότητα του οποίου επιβεβαιώνεται από τις εξελίξεις. 

Σήμερα έχουμε καταφέρει να διαθέτουμε ευρωπαϊκές υποδομές, που παρέχουν τη δυνατότητα σε γειτονικές χώρες όπως η Βουλγαρία, η Ρουμανία και η Ουγγαρία να προμηθευτούν φυσικό αέριο μέσω του ελληνικού συστήματος. Τα έργα που αλλάζουν τον ενεργειακό χάρτη της περιοχής και συμβάλλουν καθοριστικά στη διαδικασία απεξάρτησης της Ευρώπης από το ρωσικό αέριο είναι ο ελληνοβουλγαρικός αγωγός IGB και ο πλωτός τερματικός σταθμός LNG στην Αλεξανδρούπολη(FSRU).

O IGB τίθεται σε εμπορική λειτουργία μέσα στο καλοκαίρι του 2022, ενώ το FSRU, που κατασκευάζεται από τη Gastrade στην οποία η ΔΕΠΑ Εμπορίας συμμετέχει με 20%, αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία τον Νοέμβριο του 2023. Πρόκειται για δύο έργα κομβικής σημασίας για τη χώρα, αλλά και τη ΝΑ Ευρώπη. Ο πλωτός τερματικός σταθμός LNG θα διπλασιάσει τη δυνατότητα της Ελλάδας -σε συνδυασμό με τη Ρεβυθούσα- να υποδέχεται και να επαναεριοποιεί υγροποιημένο φυσικό αέριο, σε πάνω από 10 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα τον χρόνο. Ο FSRU θα συνδέεται με τον IGB και θα είναι σε θέση να τροφοδοτήσει όλα τα Βαλκάνια με LNG από την Αίγυπτο, τις ΗΠΑ, το Κατάρ κ.α. 

Παράλληλα, η ΔΕΠΑ Εμπορίας στηρίζει διεθνή projects όπως οι αγωγοί TAP, Poseidon και EastMed, ο οποίος επανέρχεται στην επικαιρότητα λόγω της ενεργειακής κρίσης καθώς ο ρόλος του θα είναι να μεταφέρει το φυσικό αέριο από τα κοιτάσματα της Ανατολικής Μεσογείου στην Ευρώπη. Παρότι για ένα διάστημα ο EastMed είχε «παγώσει», πλέον  σημειώνεται σημαντική πρόοδος στις προπαρασκευαστικές εργασίες για το έργο. Σε αυτό το πλαίσιο, η ΔΕΠΑ Εμπορίας βρίσκεται σε προχωρημένες συζητήσεις με εμπορικές εταιρείες από το Ισραήλ και την Αίγυπτο.

Όλα αυτά τα κρίσιμα έργα υποδομών, συνθέτουν ένα πλέγμα ασφάλειας εφοδιασμού για την ευρύτερη περιοχή, καθώς θα λειτουργούν σε συνέργεια μεταξύ τους, δίνοντας στην Ελλάδα ηγετική θέση στο ενεργειακό τοπίο, όχι μόνο στο μέλλον, αλλά από σήμερα.

Πέραν της επένδυσης σε στρατηγικές υποδομές και προγράμματα που αποτελούν εχέγγυο για το ενεργειακό μέλλον της ευρύτερης περιοχής, η ΔΕΠΑ Εμπορίας ισχυροποιεί την ελληνική παρουσία στα ενεργειακά δρώμενα προωθώντας συνεργασίες με φορείς του εξωτερικού και συνδράμοντας καταλυτικά στη διαμόρφωση διακρατικών συμφωνιών, όπως το MoU Ελλάδος - Αιγύπτου για την εισαγωγή φυσικού αερίου σε υγροποιημένη μορφή (LNG).

Σε ότι αφορά την ασφάλεια εφοδιασμού, η Εταιρεία μας βρίσκεται σε συνεχή επαφή με τους προμηθευτές της, είτε αυτό αφορά στα μακροχρόνια συμβόλαιά μας LNG, είτε στη spot αγορά ώστε να καλυφθούν τυχόν διαταραχές προμήθειας, τόσο για τη χώρα μας, όσο και γειτονικών χωρών που προμηθεύονται αέριο από τη ΔΕΠΑ Εμπορίας. Η Εταιρεία έχει διασφαλίσει ευνοϊκότερους όρους στα συμβόλαια προμήθειας και νέες μακροχρόνιες συμφωνίες, που αποτελούν κλειδί στην επίτευξη της ενεργειακής επάρκειας της χώρας μας και της ευρύτερης περιοχής. 

Διαχρονικά η  ΔΕΠΑ Εμπορίας εργάζεται προς την κατεύθυνση της συγκράτησης του ενεργειακού κόστους.  Με αυτό το σκεπτικό έχει σταθεί αρωγός στην αξιοποίηση της εργαλειοθήκης της ΕΕ από την ελληνική κυβέρνηση, με στόχο την ανακούφιση νοικοκυριών και επιχειρήσεων, όπως επίσης και στο μέτρο που της αναλογεί, στη στήριξη των προτάσεων του Έλληνα πρωθυπουργού προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Έτσι, προχωρά διαρκώς σε στοχευμένες παρεμβάσεις στην αγορά, σε συνεργασία με το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας και παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις σε επίπεδο ρυθμιστικών παρεμβάσεων από τις αρμόδιες Αρχές. 

Με δεδομένο τον αναβαθμισμένο ρόλο του φυσικού αερίου, η ΔΕΠΑ Εμπορίας διευρύνει τις δραστηριότητές της και τη χρήση του, υιοθετώντας παράλληλα μια ολιστική προσέγγιση στην ενέργεια και αντιμετωπίζοντας την κρίση ως επιταχυντή εξελίξεων στον δρόμο προς την ενεργειακή μετάβαση. Αυτό καθίσταται εφικτό χάρη στον μακροπρόθεσμο στρατηγικό σχεδιασμό και τον μετασχηματισμό της ΔΕΠΑ Εμπορίας σε μια καθετοποιημένη επιχείρηση ενέργειας, που όχι μόνο της επιτρέπει να ανταποκριθεί στις σημερινές εξελίξεις, αλλά να θέτει τις βάσεις για την απρόσκοπτη μετάβαση στην επόμενη ημέρα. Η Εταιρεία, δηλαδή, έχει χαράξει τη στρατηγική της στοχεύοντας αφενός στην επέκταση της χρήσης του φυσικού αερίου, τόσο γεωγραφικά όσο και σε επίπεδο χρήσεων, και αφετέρου στη δημιουργία των προϋποθέσεων για την ανάπτυξη και αξιοποίηση  ανανεώσιμων και εναλλακτικών μορφών ενέργειας. 

Προς αυτή την κατεύθυνση, έχει αναπτύξει ήδη τον τομέα των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας με τη δημιουργία ενός «πράσινου» χαρτοφυλακίου άνω των 200 MW σε φωτοβολταϊκά πάρκα. Παράλληλα, αξιοποιεί τεχνολογίες αιχμής, όπως το small scale LNG και το CNG, ώστε να επεκταθεί η χρήση του φυσικού αερίου ακόμα και σε περιοχές εκτός εγκατεστημένου δικτύου, ενώ πρωταγωνιστεί στην εισαγωγή και μετάβαση της ναυτιλίας της ανατολικής Μεσογείου στην εποχή των χαμηλότερων ρύπων με τη χρήση LNG. Ταυτόχρονα, εργάζεται για ένταξη των ανανεώσιμων πηγών στο ενεργειακό μείγμα με τον σχεδιασμό πιλοτικών έργων υδρογόνου και βιομεθανίου, όπως το  “White Dragon” του οποίου η ΔΕΠΑ Εμπορίας είναι συντονιστής. Πρόκειται για ένα έργο προϋπολογισμού 8 δισ. €, που καλύπτει ολόκληρη την αλυσίδα αξίας του υδρογόνου και έχει στρατηγική σημασία  όχι μόνο για την Ελλάδα αλλά για ολόκληρη την Ευρώπη. 

Η ΔΕΠΑ Εμπορίας σήμερα είναι μια ταχύτατα εξελισσόμενη και σύγχρονη καθετοποιημένη επιχείρηση ενέργειας με υψηλό αίσθημα ευθύνης προς την κοινωνία, με πρωταγωνιστικό ρόλο στην προσπάθεια της χώρας να καταστεί διεθνές ενεργειακό hub, σε πλήρη εναρμόνιση με την αειφόρο ανάπτυξη και τους στόχους της ενεργειακής μετάβασης.

--------------------------

Ο κ. Κωνσταντίνος Ξιφαράς είναι Διευθύνων Σύμβουλος της ΔΕΠΑ Εμπορίας

(Το άρθρο περιλαμβάνεται στον τόμο Greek Energy 2022 του energypress)