Συνάντηση του ΔΑΠΕΕΠ με την ΕΠΗΕ για ΕΛΑΠΕ, εκκαθαρίσεις και χρεώσεις μη συμμόρφωσης

Συνάντηση της ΕΠΗΕ με τον ΔΑΠΕΕΠ πραγματοποιήθηκε στις 20/3/2025 κατά την οποία συμμετείχαν εκ μέρους του ΔΑΠΕΕΠ ο κ. Βοϊβόντας Δημοσθένης Διευθ. Σύμβουλος, η κα.  Ντιλένα Βασιλείου Διευθ. Διαχείρισης ΕΛΑΠΕ και ο κ. Ζιώγος Νικόλαος Διευθυντής Συμβάσεων ΑΠΕ ΔΑΠΕΕΠ. Η ΕΠΗΕ εκπροσωπήθηκε από τους κ.κ. Παπακυριακού Ιωάννη Πρόεδρο και Μπογδάνη Σπύρο Αντιπρόεδρο.

Η συνάντηση διάρκειας μιας ώρας πραγματοποιήθηκε σε πολύ παραγωγικό κλίμα και τα κεντρικά θέματα που συζητήθηκαν ήταν τα εξής:

1) Η κατάσταση του ΕΛΑΠΕ κατόπιν και της πρόσφατης Υ.Α. απομείωσης των εσόδων από τους ρύπους. 

Είναι πάγιο αίτημα της ΕΠΗΕ να θεσμοθετηθεί επιπλέον δικλείδα ασφαλείας (πέραν του αποθεματικού ασφαλείας) όσον αφορά τα έσοδα του ΕΛΑΠΕ, με σκοπό να διατηρείται ισοσκελισμένος παρόλη τη μεταβλητότητα των χρεοπιστώσεων αγοράς. Η εμπειρία πολλών ετών που έχουμε από την αναπροσαρμογή του ΕΤΜΕΑΡ καταδεικνύει την «αναποτελεσματικότητα» του ως μηχανισμός ισοσκελισμού, καθώς η όποια αύξηση της Χρέωσης Βάσης θα επιβαρύνει περεταίρω τους καταναλωτές, που παρόλη τη σημαντική διείσδυση των ΑΠΕ στο εγχώριο ενεργειακό μίγμα, οι τιμές ηλεκτρικής ενέργειας τους είναι πολύ υψηλές. Προς επίρρωση των ανωτέρω υπενθυμίζουμε ότι ακόμα δεν έχει πραγματοποιηθεί η εκκαθάριση του ΕΤΜΕΑΡ όσον αφορά το Καθεστώς Μειωμένων Χρεώσεων ΕΤΜΕΑΡ των ετών 2019 ως και 2024 (βλ. απ. ΡΑΕΕΥ Ε-283/2024) στην οποία αναγράφεται ότι οι εισροές του ΕΛΑΠΕ για τα έτη 2019 ως 2023 ανέρχονται στα  319,3 εκ. €. 

2) Η περεταίρω ισχυροποίηση του ρόλου του ΔΑΠΕΕΠ στις σημαντικές αλλαγές που συντελούνται στον τομέα των ΑΠΕ. 

Ο ΔΑΠΕΕΠ εκπροσωπεί πάνω από το 50% της εγκατεστημένης ισχύς των Σταθμών ΑΠΕ – ΣΗΘΥΑ της χώρας ενώ στο παρόν το 80% της εγκατεστημένης ισχύος των Σταθμών ΑΠΕ – ΣΗΘΥΑ της χώρας έχει ενεργή σύμβαση με τον ΔΑΠΕΕΠ. Πιστεύουμε ακράδαντα ότι ο ΔΑΠΕΕΠ θα πρέπει να έχει πιο ενεργό ρόλο στα τεκταινόμενα, ενδεικτικές περιπτώσεις αναφέρονται ακολούθως, που επηρεάζουν όχι μόνο τον ΕΛΑΠΕ και τις διαδικασίες που εκτελούνται από τον ΔΑΠΕΕΠ αλλά και τους συμβεβλημένους Παραγωγούς ΑΠΕ-ΣΗΘΥΑ. 

3) Η τροποποίηση της διαδικασίας των εκκαθαρίσεων ΣΕΔΠ από τον ΔΑΠΕΕΠ, όσον αφορά τις χρεοπιστώσεις βάση Τιμής Αναφοράς των Σταθμών ΑΠΕ και της Ειδικής Τιμής Αναφοράς εκάστης τεχνολογίας. 

Από τον προηγούμενο Μάρτιο και σε συνέχεια έχει παρατηρηθεί η έντονη διαφοροποίηση των ανωτέρω τιμών, η οποία οδηγεί σε σημαντικές απώλειες εσόδων των έργων με ΣΕΔΠ. Παρατηρούμε ότι πολύ μεγάλο ποσοστό ΦΒ Σταθμών (περί του 70%) να βρίσκονται κάτω από την αντίστοιχη ΕΤΑ ενώ το υπόλοιπο 30% λόγο περιορισμών – αποσύνδεσης ή και του μόνιμου περιορισμού παραγωγής (72%- 73%) να βρίσκονται πολύ πάνω από την ΕΤΑ. Επί αυτού του γεγονότος προτείναμε, με την συνδρομή του ΔΑΠΕΕΠ, να υποβληθεί στο ΥΠΕΝ η τροποποίηση της σχετικής ΥΑ όσον αφορά τις χρεοπιστώσεις ΣΕΔΠ με βάση την ΕΤΑ. Θεωρούμε ότι είναι εύλογο πλέον αυτές οι χρεοπιστώσεις να εκτελούνται με βάση τη Μεσοσταθμική Τιμή εκάστου Σταθμού ΑΠΕ, καθώς θα παύσει η αναίτια ζημία των εν λόγω Παραγωγών. Τα απαιτούμενα δεδομένα επίλυσης της προτεινόμενης διαδικασίας είναι ήδη στη διάθεση του ΔΑΠΕΕΠ (καταμετρηθείσα ενέργεια εκάστου ΦΒ Σταθμού και DAM). Επιπλέον, υπάρχουν σε ισχύ στο νομοθετικό πλαίσιο διατάξεις που προβλέπουν υπολογισμούς, από τον ΔΑΠΕΕΠ, με την προτεινόμενη διαδικασία. 

4) Οι εκκρεμείς μηνιαίες εκκαθαρίσεις ΣΕΔΠ των κοινών αιτημάτων του ΑΔΜΗΕ, από τον Μάρτιο του 2024 ως και σήμερα. 

Είχαμε καταδείξει στις σχετικές διαβουλεύσεις του ν.4843 αρ. 63 και της μετέπειτα αντικατάστασης του με το αρ. 12 του ν.4951 τις «αστοχίες» στις προβλέψεις των άρθρων και ειδικότερα όσον αφορά την αποστολή των μετρήσεων από τον Εκπρόσωπο ΜΤ στους αρμόδιους Διαχειριστές (Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε., Α.Δ.Μ.Η.Ε. Α.Ε., Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε., ΕΧΕ Α.Ε.) και στους Φορείς Σωρευτικής Εκπροσώπησης (Φ.Ο.Σ.Ε.) για την πραγματοποίηση των συναλλαγών που προβλέπονται στο θεσμικό πλαίσιο της αγοράς ενέργειας. Οι ανωτέρω επιμερισμένες μετρήσεις των Εκπροσώπων ΜΤ (Σημείο Α) δεν γίνονται αποδεκτές από τον ΔΑΠΕΕΠ, για λόγους που εδράζονται στον Κώδικα του ΔΑΠΕΕΠ. Γεγονός το οποίο σε συνδυασμό με τις προβλέψεις του υπό διαβούλευση Μηχανισμού Αναδιανομής της Λειτουργικής Ενίσχυσης Σταθμών ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ λόγω περικοπών θα δημιουργήσει σημαντικά προβλήματα. Το συγκεκριμένο θέμα συζητήθηκε εκτενώς αφενός γιατί στο παρόν οι εκκαθαρίσεις αυτών των Σταθμών ΑΠΕ οδηγούν σε έσοδα του ΕΛΑΠΕ αφετέρου, γιατί στο άμεσο μέλλον με τη θεσμοθέτηση του Μηχανισμού Αναδιανομής θα προκύψει πρόβλημα τόσο στον υπολογισμό των χρεοπιστώσεων της αναδιανομής για τα συγκεκριμένα έργα όσο και στον συνολικό υπολογισμό των χρεοπιστώσεων της αναδιανομής .

5) Οι ενέργειες για την μείωση των αποκλίσεων των Χαρτοφυλακίων ΑΠΕ του ΔΑΠΕΕΠ με προτεραιότητα κατανομής και πιθανή έκθεση του σε Χρεώσεις μη Συμμόρφωσης.

Το συγκεκριμένο ζήτημα είχε τεθεί εκτενώς (1/2021) στη προηγούμενη ηγεσία του ΔΑΠΕΕΠ και με αφορμή τόσο την ανάληψη καθηκόντων της νέας διοίκησης όσο και τις αποκλίσεις του Ιανουαρίου 2025 περί των -12 εκατ. €, επανήλθαμε. Ο ΔΑΠΕΕΠ λαμβάνει τις προβλέψεις παραγωγής, των χαρτοφυλακίων του με προτεραιότητα κατανομής (ΧΦ π) αλλά και του ΧΦ ΦΟΣΕΤΕΚ, από τον ΑΔΜΗΕ και αυτούσιες τις υποβάλλει στην Αγορά Επόμενης Ημέρας, χωρίς να έχει στη πράξη τη δυνατότητα συμμετοχής στις Ενδοημερήσιες Αγορές (διόρθωση θέσης ΧΦ π) παρότι το θεσμικό πλαίσιο το προβλέπει. Με βάση την εισήγηση της Ο.Δ.Ε. αναφορικά με το πλαίσιο περικοπών ενέργειας ΑΠΕ & ΣΗΘΥΑ, στο στάδιο της κατανομής & της ανακατανομής, προκύπτουν ζητήματα που χρίζουν θεσμικής παρέμβασης από τον ΔΑΠΕΕΠ σχετικά με την ενεργή του συμμετοχή στις αγορές αλλά και όσον αφορά τις χρεώσεις αποκλίσεων - χρεώσεις μη συμμόρφωσης σε περιόδους ανακατανομών των ΧΦ π.  

6) Η δημιουργία διακριτού λογαριασμού και η διασφάλιση εσόδων για τα έργα ΑΠΕ του προγράμματος ΑΠΟΛΛΩΝ και τυχόν άλλων εκροών.

Σε αναμονή της Υ.Α. της παρ. 10 του άρθρου 14Δ του ν.3468 σχετικά με τις λεπτομέρειες του προγράμματος ΑΠΟΛΛΩΝ, θεωρούμε επιβεβλημένη τη δημιουργία διακριτού λογαριασμού από τον ΔΑΠΕΕΠ. Θυμίζουμε ότι, στις προβλέψεις του αρ. 14Ε του ν.3468 προδιαγράφονται, πλέον των ΣΕΔΠ που θα συνάψουν οι επιλέξιμοι Σταθμοί ΑΠΕ, θέματα αποζημίωσης των Προμηθευτών από τον ΔΑΠΕΕΠ για τη συμψηφιζόμενη ενέργεια. Επίσης προβλέπεται ότι για τους σκοπούς του Προγράμματος: α) Το κόστος της ενέργειας που παρέχεται προς συμψηφισμό των αναγκών των ωφελούμενων δύναται να καλύπτεται από τον Ειδικό Λογαριασμό Α.Π.Ε. και Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) του άρθρου 143 του ν. 4001/2011 (Α’ 179). Τα ανωτέρω τα είχαμε υποβάλει ως σχόλια στη διαβούλευση του ν.5106 έχοντας επισημάνει ότι σε ενδεχόμενη θέσπιση αποζημίωσης του κόστους ενέργειας από τον ΔΑΠΕΕΠ προς τους Προμηθευτές για τη συμψηφιζόμενη ενέργεια του προγράμματος ΑΠΟΛΛΩΝ ή όποιας άλλης, αυτές οφείλουν να ακολουθούνται και από ισόποση εισροή πόρων στον ΕΛΑΠΕ, πλέον αυτών που απαιτούνται για τις ΣΕΔΠ.   

Τέλος, ευχόμαστε στη νέα Διοίκηση την προοδευτική βελτίωση τόσο του θεσμικού ρόλου του ΔΑΠΕΕΠ όσο και των υπηρεσιών του έναντι των Παραγωγών. Ως ΕΠΗΕ είμαστε στη διάθεση της Διοίκησης, με αντικειμενικότητα, συνεργατικό πνεύμα για την επίτευξη των κοινών μας στόχων.