Παπαβασιλείου (ΕΜΠ): Ο τρόπος τιμολόγησης στο επίκεντρο του σχεδιασμού αγορών ενέργειας της ΕΕ

Σε μια σύντομη σύνοψη των τάσεων που καταγράφονται στην ΕΕ, αναφορικά με τον σχεδιασμό σε τεχνικό επίπεδο των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας, προχώρησε ο Αν. Καθηγητής της σχολής ΗΜΜΥ, του ΕΜΠ, Αντώνης Παπαβασιλείου, κατά τη διάρκεια του 7ου Power & Gas Forum.

Όπως σημείωσε μεταξύ άλλων, πρόσφατες δημοσιεύσεις της ΕΕ υπογραμμίζουν την ανάγκη για βελτιώσεις στην χονδρεμπορική αγορά ηλεκτρισμού καθώς και την πιο ανάγκη πιο αποτελεσματικής χρήσης των υπαρχόντων δικτύων. Χαρακτηριστική είναι η δημοσίευση του JRC το 2025 για τα πολύ σημαντικά οφέλη της τοπικής τιμολόγησης στην Ευρώπη. Στο ίδιο πνεύμα κινείται και η έκθεση παρακολούθησης της αγοράς ηλεκτρισμού που εκδόθηκε από τον ACER τον Σεπτέμβριο του 2025, η οποία συνοψίζεται σε τρία σημαντικά ευρήματα: (i) Τα αναμενόμενα οφέλη που θα είχαν επιτευχθεί αν οι TSOs της κεντρικής Ευρώπης διέθεταν το 70% της δυναμικότητας των δικτύων τους για διασυνοριακές συναλλαγές, όπως επιβάλει σχετική ευρωπαϊκή νομοθεσία, ανέρχονται σε 580 εκατ. € για το 2024. (ii) 147 ακραίες αιχμές τιμών θα είχαν αποφευχθεί στην Νοτιοανατολική Ευρώπη το καλοκαίρι του 2024 αν το 70% αυτής της δυναμικότητας είχε προσφερθεί στην αγορά ηλεκτρισμού.

Επιπλέον, το κόστος διαχείρισης συμφόρησης στην ΕΕ το 2024 ανέρχεται σε 4.3 δισ. €, και αντιστοιχεί σε 60 TWh, συγκρίσιμο με την ετήσια ζήτηση ηλεκτρισμού της Αυστρίας. Η έκθεση παρακολούθησης της αγοράς ηλεκτρισμού που εκδόθηκε από τον ACER λίγους μήνες αργότερα, τον Νοέμβριο του 2025, αναλύει εις βάθος τα αίτια των αιχμών τιμών στην ευρωπαϊκή αγορά, θέμα που αναμένεται να απασχολήσει πάλι την ευρωπαϊκή αγορά λόγω της εκτυλισσόμενης ενεργειακής κρίσης που προκαλείται από τους πολέμους σε Μέση Ανατολή και Ρωσία/Ουκρανία.

Ο κ. Παπαβασιλείου υπεραμύνθηκε της επιστολής της Προέδρου της Κομισιόν, φον ντερ Λάιεν για την οριακή τιμολόγηση. «Η οριακή τιμολόγηση μένει, όπως όφειλε», τόνισε. Επιπλέον επεσήμανε και τα πρόσθετα βραχυπρόθεσμα μέτρα που αναδεικνύει η Κομισιόν, όπως την αξιοποίηση του CISAF, τις επιδοτήσεις φυσικού αερίου, την βέλτιστη χρήση δικτύων και τα φορολογικά μέτρα. Ακόμα, σε μακροπρόθεσμο επίπεδο τα PPAs, την επιτάχυνση των ΑΠΕ και το ETS.

Σχολίασε ότι σε επίπεδο ΕΕ σχεδιάζεται η μείωση του ενεργειακού κόστους, με την αξιοποίηση των εγχώριων πηγών ενέργειας, όπως οι ΑΠΕ. Το ερώτημα εδώ αφορά στο πού θα τοποθετηθούν οι επενδύσεις, ώστε να υπηρετούν τον συνολικό ευρωπαϊκό σχεδιασμό.