Το "νέο Ορμούζ" που μπορεί να εκτοξεύσει το πετρέλαιο στα 150 δολ./βαρέλι
Οι αποκλεισμοί στο Στενό του Ορμούζ από το Ιράν και τις ΗΠΑ, που έχουν περιορίσει τις μεταφορές πετρελαίου και φυσικού αερίου από τον Περσικό Κόλπο, ενδέχεται να αποτελούν απλώς την προειδοποίηση για κάτι ακόμη πιο καταστροφικό και μακροχρόνιο: εκτεταμένες και επιτυχημένες επιθέσεις σε διυλιστήρια πετρελαίου της περιοχής.
Σύμφωνα με σενάριο που εξετάζει η αυστραλιανή χρηματιστηριακή εταιρεία Morgans —η οποία δεν συνδέεται με την αμερικανική εταιρεία με την ίδια ονομασία— οι παρατεταμένες διακοπές λειτουργίας διυλιστηρίων θα μπορούσαν να εκτοξεύσουν την τιμή του πετρελαίου στα 150 δολάρια το βαρέλι ή και υψηλότερα.
"Μια επίθεση που θέτει εκτός λειτουργίας σημαντική παραγωγική ή εξαγωγική ικανότητα σημαίνει απώλεια προσφοράς για χρόνια, την οποία η αγορά δεν είναι σε θέση να απορροφήσει", αναφέρει η Morgans.
"Αντί για προσωρινή διακοπή των ροών πετρελαίου μέσω αποκλεισμών και επιθέσεων σε πλοία, θα έχουμε απώλεια σημαντικής προσφοράς πετρελαίου, ενδεχομένως για χρόνια", αναφέρεται.
"Δεν αποτελεί το βασικό μας σενάριο, αλλά εάν συμβεί, αναμένουμε ότι το Brent θα ξεπεράσει τα 150 δολάρια ανά βαρέλι", προσθέτει η Morgans.
Στην τελευταία έκθεσή της για την αγορά πετρελαίου και τη διύλιση, η χρηματιστηριακή εταιρεία διατυπώνει ακόμη μία ενδιαφέρουσα εκτίμηση: ότι η Κίνα θα μπορούσε να εξελιχθεί στον "νέο OPEC", όχι ελέγχοντας την προσφορά, όπως επιχειρεί ο Οργανισμός Πετρελαιοεξαγωγών Κρατών, αλλά μέσω του ελέγχου της ζήτησης.
Η θεωρία για τον ρόλο της Κίνας στη ζήτηση πετρελαίου είναι πιο σύνθετη από τις πιθανές επιπτώσεις μιας μεγάλης απώλειας διυλιστικής δυναμικότητας, την οποία η Morgans χαρακτηρίζει "το νέο Ορμούζ".
Το επόμενο σημείο συμφόρησης
"Τα διυλιστήρια αναδεικνύονται στο επόμενο κρίσιμο σημείο συμφόρησης για την παγκόσμια οικονομία, ενώ η έλλειψη προσφοράς στις αγορές ντίζελ παραμένει έντονη", αναφέρει η χρηματιστηριακή εταιρεία.
"Στην αγορά πετρελαίου, το ζήτημα δεν είναι τα αποθέματα, αλλά ο αυξανόμενος κίνδυνος να δεχθούν επίθεση οι πετρελαϊκές υποδομές και να παραμείνουν εκτός λειτουργίας για αρκετά χρόνια", σημειώνει.
Οι προειδοποιήσεις για το ενδεχόμενο μεγάλης κλίμακας διαταραχών στις πετρελαϊκές υποδομές εντείνονται εδώ και μήνες. Διυλιστήρια έχουν ήδη υποστεί ζημιές και στις δύο πλευρές της σύγκρουσης με το Ιράν, ενώ την περασμένη εβδομάδα έκλεισε και ο σαουδαραβικός αγωγός πετρελαίου που συνδέει την ανατολική με τη δυτική πλευρά της χώρας.
Η ανάλυση της Morgans για τον διευρυμένο ρόλο της Κίνας στην αγορά πετρελαίου ξεκινά από μια βασική παρατήρηση: η ζήτηση της Κίνας είναι ένας από τους λόγους για τους οποίους η τιμή του Brent δεν έχει ακόμη ξεπεράσει τα 150 δολάρια το βαρέλι.
Με αποθέματα πετρελαίου που εκτιμώνται σε 1,4 δισ. βαρέλια και τη ζήτηση για διυλισμένα προϊόντα να υποχωρεί, καθώς αυξάνεται ο αριθμός των ηλεκτρικών οχημάτων, η Κίνα έχει ήδη περιορίσει τις εισαγωγές πετρελαίου κατά 4 έως 5 εκατ. βαρέλια ημερησίως.
Τα υψηλά αποθέματα και η υποχώρηση της ζήτησης σημαίνουν ότι η Κίνα μπορεί να αγοράζει πετρέλαιο κυρίως όταν οι τιμές βρίσκονται σε χαμηλά επίπεδα.
Η Κίνα ως "OPEC" της ζήτησης
"Ιστορικά, ο OPEC έλεγχε την αγορά μέσω της προσφοράς. Κατά την άποψή μας, η Κίνα την ελέγχει πλέον μέσω της ζήτησης και θα αναπληρώνει τα αποθέματά της όταν οι τιμές είναι ευνοϊκές", αναφέρει η Morgans. "Ή θα αναπληρώνει τα αποθέματά της όταν αυτό εξυπηρετεί τα συμφέροντά της απέναντι στην Ουάσιγκτον ή τις Βρυξέλλες".
Η χρηματιστηριακή εταιρεία προειδοποιεί επίσης ότι ο πρόσφατος ρόλος των αμερικανικών διυλιστηρίων στην αύξηση της παραγωγής, προκειμένου να καλυφθούν οι ελλείψεις από τη Μέση Ανατολή, ενδέχεται να μην διαρκέσει για πολύ. Η εγχώρια ζήτηση για βενζίνη και ντίζελ εξελίσσεται ήδη σε σημαντικό πολιτικό ζήτημα στις ΗΠΑ.
"Τα αμερικανικά διυλιστήρια κρατούν την παγκόσμια οικονομία σε λειτουργία, αντισταθμίζοντας σε μεγάλο βαθμό την απουσία της Ρωσίας από τις διεθνείς αγορές εξαγωγών", αναφέρει η Morgans.
"Ωστόσο, αυξάνεται η πολιτική πίεση ώστε οι αμερικανικές προμήθειες να παραμείνουν στην εγχώρια αγορά".
(forbes, capital.gr)