Μάχη Τράτσα: ΠΕΞΕ και μείωσε τους λογαριασμούς

Οι λογαριασμοί από ανεξόφλητα κοινόχρηστα στοιβάζονται σε ολοένα και περισσότερα νοικοκυριά. Το φαινόμενο έχει πάρει μεγάλες διαστάσεις κυρίως στα αστικά κέντρα, αλλά και στις υπόλοιπες περιοχές της χώρας όπου οι πολίτες, παρά τον εφετινό «σκληρό» χειμώνα, έχουν συρρικνώσει τις ενεργειακές τους ανάγκες.  Υπάρχουν όμως τρόποι να μειωθούν οι φουσκωμένοι λογαριασμοί χωρίς να περιοριστεί και η θερμική άνεση των κτιρίων.  Το αποδεικνύουν έμπρακτα 1.027 Ελληνες οι οποίοι συμμετέχουν στο Πρωτάθλημα Εξοικονόμησης Ενέργειας (ΠΕΞΕ). Πριν από 10 μήνες, το WWF Ελλάς πέταξε το… γάντι στους καταναλωτές και με «δόλωμα» πολλά έπαθλα (χρηματικά και άλλα) για όσους αποδειχθούν «Σκρουτζ» στις κιλοβατώρες που καταναλώνονται απέδειξε ότι η ενεργειακή σπατάλη μπορεί να περιοριστεί με εύκολους και έξυπνους τρόπους.

Οσο βαθαίνει η οικονομική κρίση ο περιορισμός της κατανάλωσης ενέργειας αναδεικνύεται σε προτεραιότητα για τα ελληνικά νοικοκυριά. «Η μείωση που έχει να επιδείξει η χώρα στην ενεργειακή κατανάλωση οφείλεται κυρίως στην οικονομική κρίση και όσα την ακολούθησαν (αύξηση στην τιμή των καυσίμων και των φόρων, μείωση εισοδήματος κτλ.)» λέει ο υπεύθυνος εκστρατειών του WWF κ. Αχιλλέας Πληθάρας. Απουσιάζει, όπως καταγγέλλει, ένας γενικός σχεδιασμός με συνεκτικές δράσεις περιορισμού της κατανάλωσης και μείωσης των ενεργειακών εισαγωγών. «Κρίμα, γιατί έτσι χάνεται μία μοναδική ευκαιρία για τόνωση της απασχόλησης μέσα από δράσεις εξοικονόμησης» αναφέρει.
Η πολιτική της Ευρωπαϊκής Ενωσης για την εξοικονόμηση πόρων συμπυκνώνεται στο σύνθημα «Doing more with less», δηλαδή να κάνουμε περισσότερα με λιγότερα, και ήδη πολλές χώρες της γηραιάς ηπείρου κινητοποιούνται προς αυτή την κατεύθυνση. Οχι όμως η ελληνική Πολιτεία. Οπως επισημαίνει ο κ. Πληθάρας ούτε το πρόγραμμα εξοικονόμησης κατ' οίκον του ΥΠΕΚΑ «προχωρά κατά το δοκούν».
«Πρωταθλητές» στη σπατάλη ενέργειας είναι κυρίως η θέρμανση χώρων και νερού με συμβατικά καύσιμα, η χρήση ηλεκτρισμού (κυρίως για μαγείρεμα και κλιματισμό) και οι μεταφορές. «Το Βήμα» παρουσιάζει τις επιτυχημένες προσπάθειες τριών οικογενειών από την Αθήνα, τη Χαλκίδα και την Ορεστιάδα οι οποίες συμμετέχουν στο ΠΕΞΕ (http://gr.theclimatecup.eu) και κατάφεραν να εξοικονομήσουν ενέργεια και χρήματα. Η 34χρονη οικονομολόγος κυρία Θάλεια Καραγιώργου αν και περιορίστηκε σε μικρές δράσεις, αυτές αποδείχθηκαν ιδιαίτερα αποτελεσματικές. Κατάφερε χωρίς πολυέξοδη επένδυση να μειώσει περίπου κατά 20 ευρώ τον μήνα τους λογαριασμούς ενέργειας και ύδρευσης και να περιορίσει την ετήσια κατανάλωση ρεύματος η οποία υπολογίζεται σε περίπου 20 KWh ανά τετραγωνικό μέτρο (τ.μ.).
Η κυρία Καραγιώργου κατοικεί στο Μαρούσι Αττικής, σε διαμέρισμα 120 τ.μ. ενός κτιρίου χτισμένου το 1981. Για αρχή, η οικονομολόγος ξεκίνησε την εξοικονόμηση με πολύ απλές αλλαγές στη συμπεριφορά της μέσα στο σπίτι. Δεν αφήνει ανοιχτά τα φώτα όταν δεν χρειάζεται και περιορίζει την κατανάλωση νερού όπου αυτό είναι δυνατόν.
Οπως αναφέρει η ίδια, συμμετέχοντας στον διαγωνισμό ΠΕΞΕ άρχισε να δίνει μεγάλη προσοχή στη θερμοκρασία λειτουργίας του πλυντηρίου ρούχων της και φρόντισε να μην ανεβάζει πολύ ψηλά τον θερμοστάτη, επιλέγοντας να διατηρεί μια μέση θερμοκρασία στο σπίτι 20 βαθμών Κελσίου.
Ταυτόχρονα, τοποθέτησε πολύπριζα με διακόπτες και λαμπτήρες φθορισμού. Για το μέλλον η κυρία Καραγιώργου δεν αποκλείει την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συλλεκτών. Οπως τονίζει όμως «επί της παρούσης περιόδου το κόστος μάς φρενάρει».
Η τριμελής οικογένεια του 42χρονου ηλεκτρολόγου κ. Αθανάσιου Ζελεσιάδη ζει σε μια πεδινή περιοχή της Ορεστιάδας, η οποία χαρακτηρίζεται από έντονη υγρασία. Ο χειμώνας είναι δριμύς και το καλοκαίρι θερμό.
Η κατοικία τους, στον πρώτο όροφο οικοδομής του 1979, είναι 110 τετραγωνικά. Για θέρμανση, ψύξη και ζεστό νερό είναι εξοπλισμένη με καυστήρα πετρελαίου και καλοριφέρ, δύο κλιματιστικά και μπόιλερ διπλής ενέργειας.
Ο κ. Ζελεσιάδης δεν περίμενε τη συμμετοχή του στο ΠΕΞΕ για να ξεκινήσει την εξοικονόμηση. Ηδη από το 1999, όταν η εξοικονόμηση ενέργειας στα νοικοκυριά δεν ήταν ευρέως διαδεδομένη στην Ελλάδα, ο κ. Ζελεσιάδης είχε εκμεταλλευτεί ένα πρόγραμμα χρηματοδότησης της ΔΕΗ και είχε αντικαταστήσει τους συμβατικούς λαμπτήρες με ηλεκτρονικούς εξοικονόμησης. Την τελευταία πενταετία κατασκεύασε μονωμένη στέγη, αντικατέστησε τα παλιά κουφώματα με αλουμινίου τα οποία διαθέτουν θερμοδιακοπή και διπλούς υαλοπίνακες και ενίσχυσε τη βόρεια και δυτική τοιχοποιία με εξωτερική θερμομόνωση.
Το αποτέλεσμα όλων αυτών των παρεμβάσεων ήταν η μείωση της κατανάλωσης πετρελαίου κατά περίπου 30% ως 35% και του ηλεκτρικού ρεύματος κατά 15% ως 20%.

Τρόπος ζωής
Δημιουργώντας το «πράσινο» σπίτι
Για την εξαμελή οικογένεια του 39χρονου Γιάννη και της 33χρονης συζύγου του η εξοικονόμηση ενέργειας έχει γίνει τρόπος ζωής. Πολιτικοί μηχανικοί και οι δύο, ανέλαβαν προσωπικά τη μελέτη της κατοικίας τους, καθώς και την επίβλεψη της κατασκευής της στη Χαλκίδα, το 2010. Η οικογένεια κατοικεί στους δύο ορόφους του κτιρίου των 155 τετραγωνικών, ενώ στο ισόγειο έχει διαμορφωθεί χώρος γραφείου.
Οπως εξηγεί ο Γιάννης, «κατά την κατασκευή φροντίσαμε να κλείσουμε όσο το δυνατόν περισσότερες θερμογέφυρες. Παρ' όλα αυτά, έχουν δημιουργηθεί προβλήματα τα οποία προσπαθήσαμε να επιλύσουμε στην πορεία».
Τον χειμώνα, όταν έχει ήλιο τα μεγάλα νοτιοανατολικά ανοίγματα λειτουργούν σαν θερμάστρες. Τα ρολά παραμένουν ανοιχτά και τα τζάμια κλειστά, προσομοιάζοντας με τη λειτουργία ενός θερμοκηπίου.
Παρ' όλα αυτά την πρώτη χρονιά η κατανάλωση πετρελαίου θέρμανσης ήταν μεγάλη. Την επομένη εναλλακτικά έγινε χρήση ενός τζακιού υψηλής ενεργειακής απόδοσης στον πρώτο όροφο (σαλόνι). «Εκτός της πολύ καλής ποιότητας θέρμανσης των 52 τετραγωνικών του πρώτου ορόφου θερμαίνεται επαρκώς και ένα βορινό δωμάτιο του δευτέρου ορόφου όπου διαβάζουν τα παιδιά. Πλέον χρησιμοποιούμε πετρέλαιο μόνον όταν η εξωτερική θερμοκρασία πέφτει κάτω από τους 4 με 5 βαθμούς Κελσίου» επισημαίνει ο Γιάννης.
Το μόνο πρόβλημα το οποίο δεν έχει λυθεί ακόμη είναι η υγρασία στο σκιερό ισόγειο, κυρίως λόγω των μικρών νοτιοανατολικών ανοιγμάτων.
Τους καλοκαιρινούς μήνες, ελλείψει προστασίας από δέντρα, σκίαστρα ή πέργκολα, τα μεγάλα νοτιοανατολικά ανοίγματα του σαλονιού επιτρέπουν την είσοδο της ηλιακής ακτινοβολίας με συνέπεια την υπερθέρμανση του χώρου. Τότε τα ρολά παραμένουν ερμητικά κλειστά, ενώ τα βορειοδυτικά ανοίγματα παραμένουν ανοιχτά περιμένοντας ένα δροσερό αεράκι. Οταν όμως οι υψηλές θερμοκρασίες δεν αντιμετωπίζονται με φυσικό τρόπο, αναλαμβάνει δράση ο κλιματισμός. «Θα χρειαστεί να περιμένουμε δύο με τρία χρόνια μέχρις ότου μεγαλώσουν τα φυλλοβόλα δέντρα στην πρόσοψη και μας προσφέρουν φυσική σκίαση. Στα άμεσα πλάνα μας είναι η τοποθέτηση πέργκολας» εξηγεί ο πολιτικός μηχανικός.
Τον πρώτο χρόνο διαβίωσης στο σπίτι η οικογένεια κατανάλωσε έναν τόνο πετρελαίου και 2,5 τόνους ξύλα, με συνολικό κόστος θέρμανσης 1.100 ευρώ.

(ΠΗΓΗ: Το Βήμα, 18/3/2012)