ΗΠΑ: Το νέο αργό κλείνει την ψαλίδα του εμπορικού ισοζυγίου

Βασιζόμενο σχεδόν εξ ολοκλήρου στην πλάτη των ισχυρών πλέον εξαγωγών, την περασμένη εβδομάδα το αμερικανικό υπουργείο Εμπορίου αναθεώρησε προς τα πάνω την εκτίμησή του για την οικονομική ανάπτυξη για το δεύτερο τρίμηνο από 1,7 στο 2,5 τοις εκατό. Οι εξαγωγές από τον Απρίλιο έως τον Ιούνιο αυξήθηκαν με τον ταχύτερο ρυθμό που έχει σημειωθεί τα τελευταία δύο χρόνια, σπρώχνοντας προς τα κάτω το εμπορικό έλλειμμα των ΗΠΑ στο 2,7% του ΑΕΠ. Αυτό σημαίνει ότι βρίσκεται χαμηλότερα από το μισό σε σχέση με την τιμή ρεκόρ που είχε σημειώσει στα τέλη του 2005, δηλαδή περίπου 6% του ΑΕΠ.

Η μεγαλύτερη ώθηση στις εξαγωγές προήλθε από φυσικά πράγματα που πωλούνται στο εξωτερικό: δηλαδή αγαθά και όχι υπηρεσίες. Το μεγαλύτερο μέρος αυτών ήταν προϊόντα πετρελαίου που διυλίζονται από το σύνολο του αργού πετρελαίου που παράγεται στις ΗΠΑ - και εξασφαλίζονται μέσω της μεθόδου διάσπασης και εξόρυξης, γνωστής ως fracking. Μέχρι το τέλος Ιουνίου, οι ΗΠΑ εξήγαγαν κατά μέσο όρο 99 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου κάθε μήνα το έτος που πέρασε. Αυτή είναι σχεδόν η τετραπλάσια ποσότητα από αυτήν που εξαγόταν πριν από μια δεκαετία.

Η ιστορία της συρρίκνωσης του εμπορικού ελλείμματος των ΗΠΑ επί της ουσίας δεν είναι άλλη από την ίδια την ιστορία της έκρηξης παραγωγής πετρελαίου στις ΗΠΑ. Η τελευταία φορά που οι ΗΠΑ πλησίασαν στον ισοσκελισμό του εμπορικού τους ελλείμματος, τουλάχιστον ως ποσοστού του ΑΕΠ, ήταν μόλις αφού είχε λήξει η ύφεση το 1991. Για να τροφοδοτήσουν την ευρεία επέκταση που ακολούθησε, οι αμερικανικές εισαγωγές πετρελαίου αυξήθηκαν περισσότερο από 130% τα επόμενα 15 χρόνια, από τα 192 εκατ. βαρέλια το μήνα στις αρχές του 1991 στην ποσότητα ρεκόρ των σχεδόν 455 εκατ. βαρελιών το μήνα το καλοκαίρι του 2006.

Καθώς η τιμή του πετρελαίου αυξήθηκε από περίπου 20 δολάρια το βαρέλι για να κλείσει στα 80 δολάρια την περίοδο εκείνη, το έλλειμμα του εμπορικού ισοζυγίου έσβησε, συμπαρασύροντας προς τα κάτω και την ανάπτυξη. Σύμφωνα με τον Scott Anderson , οικονομικό αναλυτή της Bank of West, από το 1996 έως το 2006 η ψαλίδα στο εμπορικό ισοζύγιο «έκλεβε» 0,5 ποσοστιαίες μονάδες κατά μέσο όρο από το ΑΕΠ κάθε χρόνο.

Τώρα που τα διυλιστήρια των ΗΠΑ αντικαθιστούν το εισαγόμενο αργό με εγχώριο πετρέλαιο από τη Βόρεια Ντακότα, το Τέξας και την Οκλαχόμα, το εμπόριο έχει αρχίσει να είναι λιγότερο μια τροχοπέδη για την οικονομία. Το 2011, οι ΗΠΑ έγιναν καθαρός εξαγωγέας προϊόντων πετρελαίου για πρώτη φορά σε 60 χρόνια. Οι ΗΠΑ ήταν πάντα ένα εργοστάσιο διύλισης , ιδιαίτερα κατά μήκος της Gulf Coast, η οποία είναι υπεύθυνη για σχεδόν το 70% του συνόλου των αμερικανικών εξαγωγών πετρελαίου. Τώρα που τα διυλιστήρια έχουν άφθονες προμήθειες υψηλής ποιότητας, σχετικά φθηνό αργό για να αξιοποιήσουν στην εγχώρια αγορά, μπορούν να χαλαρώσουν στο εξωτερικό.

Εκτός από περίπου 3,5 εκατομμύρια βαρέλια αργού πετρελαίου που διοχετεύονται στον Καναδά, το μεγαλύτερο μέρος των εξαγωγών των ΗΠΑ αποτελούν εξευγενισμένα καύσιμα, όπως η βενζίνη και το ντίζελ. Η χώρα ανακαλύπτει νέους αγοραστές σε όλο τον κόσμο: η Ινδία, η Βραζιλία, η Κίνα, η Τουρκία και ο Καναδάς είδαν όλοι τους μεγάλες αυξήσεις στον αριθμό των προϊόντων πετρελαίου που εισάγονται από τις ΗΠΑ. Τώρα που η Ευρώπη έχει αρχίσει να κινείται και πάλι, μερικά από τα μεγαλύτερα κέρδη το δεύτερο τρίμηνο προήλθαν από τη Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο και την Ολλανδία.

Το μεγάλο ερώτημα είναι κατά πόσον οι ΗΠΑ μπορούν να συνεχίσουν να επεκτείνουν την οικονομία τους συρρικνώνοντας ταυτόχρονα και το εμπορικό τους έλλειμμα - κάτι που δεν ήταν σε θέση να κάνουν για παραπάνω από μία γενιά. Οι ΗΠΑ θα αρχίσουν να εξάγουν φυσικό αέριο κάποια στιγμή τα προσεχή χρόνια. Αυτό θα μπορούσε να είναι το κλειδί.

(Bloomberg-Capital)