Ιωάννου: Ακρογωνιαίος λίθος το ΕΧΕ στη νέα αγορά ηλεκτρικής ενέργειας - Επόμενο βήμα το Χρηματιστήριο φυσικού αερίου
Στο ρόλο του Ελληνικού Χρηματιστηρίου Ενέργειας στην προσπάθεια δημιουργίας μιας διαφανούς, δίκαιης και εξωστρεφούς αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας αναφέρθηκε εκτενώς ο Διευθύνων Σύμβουλος του ΕΧΕ Γιώργος Ιωάννου, σε συνέντευξή του στο περιοδικό Greece FDI Report της γερμανικής εφημερίδας Die WELT.
Με σημαντική την παρουσία του ιδιωτικού τομέα στο μετοχικό κεφάλαιο του Χρηματιστηρίου – σε μερίδιο 51% - η δημιουργία του στόχο έχει να αλλάξει την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και εν γένει την ενεργειακή αγορά μέσα από την λειτουργία πλατφόρμων όπου θα επιτρέπεται η απρόσκοπτη συμμετοχή προμηθευτών, παραγωγών, traders λιανικής και χονδρικής με διαφανή τρόπο, επιτυγχάνοντας την μέγιστη ισορροπία μεταξύ προσφοράς και ζήτησης, καθώς και την ενιαία πληροφόρηση στο σύνολο των συμμετεχόντων.
“Θέλουμε μια τιμή – όχι πολλές τιμές σε συμβόλαια ανά τόπο, χρόνο – μία τιμή σε κάθε δοσμένη στιγμή, διαφανή για όλους”, ανέφερε χαρακτηριστικά ο Διευθύνων Σύμβουλος του Χρηματιστηρίου Ενέργειας.
Σε αυτό το πλαίσιο των ριζικών αλλαγών και μεταβολών στην φυσιογνωμία της αγοράς ενέργειας θα πρέπει κανείς να δει και το επόμενο μεγάλο βήμα που είναι η δημιουργία Χρηματιστηρίου Φυσικού Αερίου, όπως ανέφερε ο Γιώργος Ιωάννου. “Ήδη έχουμε μια αγορά με ρευστότητα, χωρίς δεσπόζοντα παίκτη, στοιχεία απαραίτητα και καθ' όλα σημαντικά για την λειτουργία ενός Χρηματιστηρίου Φυσικού Αερίου. Δημιουργώντας μια αγορά φυσικού αερίου εντός των ορίων λειτουργίας του Χρηματιστηρίου Ενέργειας θα συνιστούσε ένα τεράστιο βήμα για τον ενεργειακό τομέα, πρωτοβουλία, μάλιστα, η οποία θα μπορούσε να στηριχτεί πάνω στις εξελίξεις που έχουμε στην Κύπρο (νέες πηγές προμήθειας) και την Βόρεια Ελλάδα με τον TAP, καθώς και στα υπόλοιπα μεγάλα έργα που προωθούνται”.
Υπό το πρίσμα αυτό μπορεί η Ελλάδα να ειδωθεί ως εν δυνάμει hub φυσικού αερίου, ενισχύοντας τις συναλλαγές της με τις γειτονικές αγορές, όπως για παράδειγμα με την Βουλγαρία, πράγμα βέβαια που δεν θα πρέπει να περιορίζεται στο κλάδο του φυσικού αερίου αλλά να επεκταθεί και στο κομμάτι της ηλεκτρικής ενέργειας με εξαγωγές, αξιοποιώντας τα έργα των διασυνδέσεων. Άλλωστε, όπως είπε, ο προσανατολισμός των παρεμβάσεων θα πρέπει να αφορά την δημιουργία ενός hub που θα ενσωματώνει όλα τα χρηματιστήρια και όλες τις συναλλαγές στην περιοχή. “Για μένα αυτό θα πρέπει να είναι το όραμα”.
Απαντώντας σε σχετική ερώτηση για την λειτουργία των επιμέρους αγορών που θα λειτουργεί το Χρηματιστήριο Ενέργειας, ο Γιώργος Ιωάννου ανέφερε ως νούμερο ένα την αγορά επόμενης μέρας (Day Ahead Market). Πιο συγκεκριμένα, είπε ότι αυτή αποτελεί την βασική πλατφόρμα όπου θα λαμβάνουν χώρα η πλειοψηφία των συναλλαγών. Όλοι οι παραγωγοί και οι traders χονδρικής θα πρέπει να συναντιώνται στην αγορά επόμενης ημέρας, διασφαλίζοντας ότι η προσφορά και η ζήτηση εξισορροπούν.
Στη συνέχεια έρχεται η ενδοημερήσια αγορά (Intraday Market), η οποία θα λειτουργεί στη διάρκεια της κάθε μέρας, προσφέροντας πολλαπλές επιλογές με σκοπό την καλύτερη εξισορρόπηση της θέσης των συμμετεχόντων στην αγορά. Με άλλα λόγια, η Intraday αγορά προσφέρει την δυνατότητα σε κάθε συμμετέχοντα να βελτιώσει την θέση του στην χρηματιστηριακή αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και κατ' επέκταση τις συναλλαγές του.
Τρίτη Αγορά είναι η αγορά Παραγώγων (Derivatives Market), η οποία είναι αυτή που έρχεται πριν την φυσική παράδοση του προϊόντος. “Επιτρέπει λύσεις αντιστάθμισης κινδύνου (hedging), καθώς αν μια μέρα που έχω μειωμένη προσγορά ηλεκτρικής ενέργειας, και ωστόσο οι τιμές ανέβουν σημαντικά, με τα παράγωγα μπορώ να εξισορροπήσω τις απώλειες και επομένως επιτυγχάνεται περιορισμένη έκθεση σε ρίσκα και κινδύνους".
Τέταρτη αγορά είναι η αγορά εξισορρόπησης (Balancing Market), όπου την ευθύνη για την λειτουργία της έχει ο ΑΔΜΗΕ. Εδώ είναι όπου η ενέργεια παραδίδεται, καταναλώνεται και καταμετράται. Να σημειωθεί ότι η αγορά εξισορρόπησης είναι η μόνη αγορά που δεν λειτουργεί από το Χρηματιστήριο.
Έτερο σημαντικό ζήτημα που ανέδειξε στην συνέντευξή του το υψηλόβαθμο στέλεχος του ΕΧΕ είναι οι συνέργειες με τράπεζες και πιστωτικά ιδρύματα ως απαραίτητος όρος και προϋπόθεση για την ομαλή λειτουργία του Χρηματιστηρίου Ενέργειας, καθώς, “δεν μπορούμε να λειτουργήσουμε χωρίς τις τράπεζες, μιας και αυτές παρέχουν την αναγκαία ρευστότητα για την ολοκλήρωση των συναλλαγών”. Ωστόσο δεν παρέλειψε να τονίσει και το ενισχυμένο ενδιαφέρον που επιδεικνύεται και από την πλευρά του τραπεζικού τομέα, καθώς γίνεται αντιληπτό πως πρόκειται για μια νέα αγορά με σοβαρές προοπτικές ανάπτυξης.
Τέλος, ο κ. Ιωάννου εξέφρασε την πεποίθησή του και την αισιοδοξία του ότι ο εκσυγχρονισμός της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας και εν γένει της αγοράς ενέργειας μπορεί να αποτελέσει πεδίο προσέλκυσης επενδυτών, θέτοντας εκ νέου την χώρα σε τροχιά ανάπτυξης, ιδιαίτερα αν ληφθούν υπόψη τα συγκριτικά πλεονεκτήματα που παρουσιάζει η Ελλάδα στην ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.