Ι. Μανιάτης: Δεν θα αφήσουμε ανεξερεύνητη ούτε σπιθαμή γης

Ο κ. Ι. Μανιάτης είναι πολυάσχολος τις ημέρες αυτές. Από τότε που επέστρεψε στο υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής (ΥΠΕΚΑ) -αυτή τη φορά ως υπουργός, κάτι που ήταν κοινό μυστικό εδώ και αρκετό καιρό- πηγαίνει πολύ πρωί και φεύγει αργά το βράδυ. Δεν αποχωρίζεται ποτέ το iPad του, αλλά ούτε και το κομπολόι του…

Οι έρευνες υδρογονανθράκων βρίσκονται στην κορυφή της ατζέντας του, χωρίς ωστόσο να είναι το μόνο θέμα σε αυτήν. Καθώς όμως μόλις ολοκληρώθηκε η παραχώρηση νέων περιοχών στη Δυτική Ελλάδα και αναμένονται τα αποτελέσματα των σεισμικών ερευνών που πραγματοποίησε η νορβηγική εταιρεία PGS σε μια τεράστια περιοχή από τα βόρεια της Κέρκυρας ως και το νοτιοανατολικό άκρο της Κρήτης, το μήνυμα του κ. Μανιάτη είναι σαφές: «Δεν θα αφήσουμε ανεξερεύνητη ούτε σπιθαμή γης, είτε στην ξηρά είτε στη θάλασσα» τονίζει.

Όπως αποκαλύπτουν συνεργάτες του κ. Μανιάτη, το ΥΠΕΚΑ ετοιμάζεται μέσα στο επόμενο τετράμηνο να προχωρήσει και στην παραχώρηση άλλων θαλασσίων περιοχών πέριξ της Θεσσαλονίκης και της Χαλκιδικής για έρευνες υδρογονανθράκων. Αν και οι ίδιες πηγές του ΥΠΕΚΑ δεν επιθυμούν να επεκταθούν περαιτέρω, αποκλειστικές πληροφορίες του «Βήματος» αναφέρουν ότι πρόκειται για δυο θαλάσσιες περιοχές που είχαν στο παρελθόν προσελκύσει έντονο ενδιαφέρον από πετρελαϊκούς κολοσσούς ακόμη και πέραν του Ατλαντικού. Σήμερα υπάρχει τουλάχιστον μία εταιρεία από γειτονική χώρα που επί μήνες πολιορκεί την πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΚΑ ώστε να λάβει το «πράσινο φως», χωρίς όμως προς το παρόν επιτυχία.

Παράλληλα, ο κ. Μανιάτης πρέπει να ασκήσει και ενεργειακή διπλωματία. Εντός του πρώτου δεκαημέρου του Αυγούστου θα μεταβεί στη Λευκωσία ώστε να υπογραφεί επιτέλους το τριμερές μνημόνιο για την Ενέργεια και τα Ύδατα με την Κύπρο και το Ισραήλ (θα εκπροσωπηθούν από τους ομολόγους του κκ. Γ. Λακκοτρύπη και Σιλβάν Σαλόμ). Το μνημόνιο θα περιλαμβάνει τους τομείς της ανάπτυξης φυσικών πόρων (στη λεκάνη της Ανατολικής Μεσογείου και όχι μόνο), των υποδομών ενέργειας (π.χ. αγωγών ή LNG), των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και της διαχείρισης υδάτων. Ο Έλληνας υπουργός σχεδιάζει επίσης να επισκεφθεί και την Τουρκία εντός του Σεπτεμβρίου για να συναντήσει τον Τανέρ Γιλντίζ, ενώ στον σχεδιασμό περιλαμβάνεται και ταξίδι στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Αν και ο ίδιος απεχθάνεται να τον χαρακτηρίζουν «υπουργό Πετρελαίου», στελέχη που δραστηριοποιούνται στον χώρο αυτόν τονίζουν ότι ήδη από τη θητεία του ως υφυπουργού ΠΕΚΑ βοήθησε ώστε να αναζωογονηθεί ένας τομέας που επί περίπου μια 20ετία είχε περιπέσει σε «χειμερία νάρκη». Μετά την επιτυχή ολοκλήρωση της «ανοιχτής διαδικασίας» (open door) για τα Ιωάννινα και τον Πατραϊκό, σκοπός είναι να οριστικοποιηθεί και η κατακύρωση του διαγωνισμού για το Κατάκολο.

Σε αυτόν έχει εμφανιστεί εμπλοκή μεταξύ των δύο σχημάτων που διεκδικούν την περιοχή. Υπάρχουν και δημοσιεύματα που αμφισβητούν τη βιωσιμότητα του σχήματος υπό την εταιρεία Grekoil σε σχέση με αυτό υπό την Energean Oil & Gas, καθώς η εταιρεία που βρίσκεται πίσω από την πρώτη φέρεται, κατά ορισμένες πηγές, να είχε εμπλακεί σε μια περίεργη υπόθεση στις Φιλιππίνες. Το ΥΠΕΚΑ πάντως είναι αποφασισμένο να προχωρήσει με την πρακτική του «forced marriage» ώστε να εξεταστεί κατά πόσο οι δύο πλευρές μπορούν να συνεργαστούν. Μένει να αποδειχθεί αν αυτή η τακτική θα αποδώσει.

Ωστόσο, το «πολύ μεγάλο στοίχημα» είναι ποια θα είναι τα αποτελέσματα των σεισμικών ερευνών της PGS σε 12.500 τετραγωνικά χιλιόμετρα των ελληνικών θαλασσών στο τόξο από το βόρειο Ιόνιο ως το νοτιοανατολικό άκρο της Κρήτης. Είναι σαφές ότι ο κ. Μανιάτης θα επιθυμούσε να έχει στα χέρια του τα αποτελέσματα αυτά το ταχύτερο δυνατόν ώστε να μπορεί να σχεδιάσει τα επόμενα βήματα (όπως π.χ. το «κόψιμο» οικοπέδων προς παραχώρηση).

Το αμέσως προσεχές διάστημα πάντως σχεδιάζει να στείλει στελέχη του στα γραφεία της PGS στο Χιούστον του Τέξας, να στήσει το data room και να αποκαταστήσει την επικοινωνία με μεγάλα ονόματα του πετρελαϊκού χώρου που είχαν εκφράσει προκαταρκτικό ενδιαφέρον να επενδύσουν στους ελληνικούς υδρογονάνθρακες, όπως η γαλλική Total, η αμερικανική Exxon και η ολλανδική Shell. Στενοί συνεργάτες του κ. Μανιάτη πάντως τονίζουν ότι από τα ως σήμερα στοιχεία υπάρχουν ιδιαίτερα ενθαρρυντικές ενδείξεις για την περιοχή βόρεια της Κέρκυρας καθώς και για αυτή των Παξών.

Και φυσικά δεν πρέπει να λησμονείται το μεγάλο έργο του Διαδραστικού Αγωγού (ΤΑΡ).«Μέχρι τώρα υπογράφαμε συμφωνίες. Τώρα μας περιμένει η τεράστια πρόκληση της υλοποίησης» σημειώνει σε συνομιλητές του ο κ. Μανιάτης. Στο ΥΠΕΚΑ έχει αρχίσει και συστήνεται μια Task Force που θα αναλάβει να ασχοληθεί με τεχνικο-οικονομικά ζητήματα, να προχωρήσει τις περιβαλλοντικές αδειοδοτήσεις και τις απαλλοτριώσεις, να οριστικοποιήσει τη χάραξη του αγωγού και να συνεργαστεί με τις τοπικές κοινωνίες. «Και όλα αυτά με τη μέγιστη δυνατή ταχύτητα» σημειώνουν πηγές του ΥΠΕΚΑ. Τούτο δε μοιάζει απαραίτητο μετά την αδιαμφισβήτητη καθυστέρηση που υπήρξε με την υπογραφή της Συμφωνίας Φιλοξενούσας Χώρας (HGA).

Το Ελληνικό Δημόσιο θα εξετάσει και τη δική του συμμετοχή στην κοινοπραξία κατασκευής (μπορεί να αποκτήσει ποσοστό ως και 5%), ενώ ο κ. Μανιάτης δεν παύει να επισημαίνει τη βαρύνουσα σημασία της κατασκευής του ελληνοβουλγαρικού αγωγού (IGB). Η συμμετοχή σε αυτόν της ΔΕΠΑ δεν περνά απαρατήρητη, για αυτό και οι επόμενες κινήσεις στο μέτωπο της αποκρατικοποίησής της θα γίνουν με ιδιαίτερη προσοχή για να αποφευχθεί η αποτυχία της προηγούμενης απόπειρας.

Ένα από τα θέματα που οδηγούν σε δραματικές καθυστερήσεις την εκτέλεση έργων σε όλη τη χώρα είναι η «γραφειοκρατική γάγγραινα» των περιβαλλοντικών αδειοδοτήσεων. Με την εξαίρεση λοιπόν των μεγάλων έργων, έχει ξεκινήσει μια διαδικασία ομαδοποίησης των υπολοίπων σε 22 κατηγορίες ώστε να δημιουργηθούν Πρότυπες Περιβαλλοντικές Δεσμεύσεις (ΠΠΔ) που θα απλοποιούν τη σημερινή διαδικασία και δεν απαιτούν υποχρεωτικά την εκπόνηση μελέτης. Ο στόχος είναι η ομαδοποίηση και η υπογραφή των ΠΠΔ να έχει ολοκληρωθεί ως τον Οκτώβριο. «Αν αυτό γίνει, τότε σε ετήσια βάση οι άδειες που θα απαιτούνται θα μειωθούν από 21.500 σε 2.000» εκτιμούν πηγές του ΥΠΕΚΑ.

Το μεγαλύτερο «κοίτασμα»
Το στοίχημα της εξοικονόμησης ενέργειας

Σύμφωνα με τον κ. Μανιάτη, η εξοικονόμηση ενέργειας αποτελεί «το μεγάλο και ανεκμετάλλευτο ενεργειακό κοίτασμα της χώρας. Το μέλλον της οικοδομής δεν είναι να κατασκευάσουμε νέα κτίρια αλλά να θωρακίσουμε ενεργειακά τα 8.000.000 που υπάρχουν σε όλη τη χώρα». Ήδη στο ΥΠΕΚΑ έχουν φθάσει 140.000 αιτήσεις πολιτών που ζητούν την ενεργειακή αναβάθμιση των σπιτιών τους.

Η διαδικασία είναι πολύ απλή καθώς οι πολίτες μπορούν να απευθυνθούν στις τέσσερις μεγάλες ελληνικές τράπεζες που είναι διαχειριστές του προγράμματος, προσκομίζοντας το πιστοποιητικό που θα έχουν λάβει από τον ενεργειακό επιθεωρητή ώστε να ενταχθούν στο πρόγραμμα -αποφεύγοντας τη γραφειοκρατία του ΥΠΕΚΑ. Σε αυτό το πλαίσιο, ο κ. Μανιάτης έστειλε πριν από λίγες ημέρες επιστολή στον υπουργό Ανάπτυξης κ. Κ. Χατζηδάκη με την οποία του ζητεί να αυξηθεί ο σημερινός προϋπολογισμός για την εξοικονόμηση ενέργειας από τα 600 εκατ. ευρώ (εκ των οποίων τα 470 εκατ. ευρώ προέρχονται από το ΕΣΠΑ και τα υπόλοιπα 130 εκατ. ευρώ από τις τράπεζες) κατά 200 εκατ. ευρώ.

Ως σήμερα έχουν εκταμιευθεί χρήματα για 12.000 αιτήσεις και έχει δοθεί προκαταβολή για άλλες 14.000. Εκτιμάται ότι το πρόγραμμα έχει ήδη δημιουργήσει περίπου 10.000 θέσεις απασχόλησης και εφόσον επεκταθεί θα φέρει περίπου άλλες 6.500.

(του Άγγελου Αλ. Αθανασόπουλου, Το Βήμα, 28/7/2013)