Ετήσια εκκαθάριση και «ομοιομορφία» στις Ομάδες αντιπροτείνει η αγορά στη μεθοδολογία ετήσιας ενίσχυσης για standalone μπαταρίες

Ο καθορισμός των ομάδων έργων σταθμών αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας και η πρόταση για τριετή ρυθμιστική περίοδο εκκαθάρισης βρίσκονται στο επίκεντρο των παρατηρήσεων της αγοράς όπως προκύπτει από τα αποτελέσματα της δημόσιας διαβούλευσης που διενήργησε η ΡΑΑΕΥ επί του σχεδίου μεθοδολογίας ετήσιας ενίσχυσης σταθμών αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας.

Στη διαβούλευση συμμετείχαν με επιστολή τους η EDP Renewables, o ΔΑΠΕΕΠ, η ΔΕΗ, η BAYWA R.E., ο Ελληνικός Σύνδεσμος Συστημάτων Αποθήκευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας και η Helleniq Renewables.

Ειδικότερα η προτεινομένη μεθοδολογία προβλέπει την «συνύπαρξη» στην ίδια ομάδα ενισχυόμενων και μη σταθμών αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, κάτι που ωστόσο βρίσκει αντίθετη την αγορά.

Χρειάζεται να σημειωθεί ότι η συγκρότηση των ομάδων έργων των ενισχυόμενων σταθμών αποτελεί ένα ιδιαίτερα κρίσιμο ζήτημα, δεδομένου ότι η λειτουργική ενίσχυση που καταβάλλεται σε κάθε επιλεγέντα σταθμό υπολογίζεται με βάση τα Εκτιμώμενα και Απολογιστικά Έσοδα Αγορών της ομάδας έργων στην οποία ανήκει. Επομένως, η συνύπαρξη έργων που δύναται να έχουν διαφορετική συμπεριφορά στην αγορά και άρα να πετυχαίνουν διαφορετικά αποτελέσματα, ενδέχεται να λειτουργήσει σε βάρος της μίας «ομάδας» έργων και σε όφελος της άλλης, μιλώντας ανάμεσα σε ενισχυόμενους και μη σταθμούς.

Ενδεικτικά, ο Ελληνικός Σύνδεσμος Συστημάτων Αποθήκευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας υποστηρίζει χαρακτηριστικά ότι «η συγκεκριμένη πρόταση ερίδεται στο γεγονός ότι οι μη ενισχυόμενοι ΣΑΗΕ συμμετέχουν πλήρως ανταγωνιστικά στις αγορές ενέργειας χωρίς, μάλιστα, να έχουν αντίστοιχες υποχρεώσεις με τους ενισχυόμενους σταθμούς (συγκεκριμένες τεχνικές απαιτήσεις, υποχρεωτική παροχή πρόσθετων υπηρεσιών), με αποτέλεσμα να είναι σε θέση να διαμορφώσουν ελεύθερα τη στρατηγική συμμετοχής τους και κατ’ επέκταση τα έσοδα τους».

Για το ίδιο ζήτημα, η ΔΕΗ προκρίνει την δημιουργία διακριτών Ομάδων για ενισχυόμενους και μη ΣΑΗΕ διότι, όπως αναφέρει «η ένταξη ενός σταθμού στο σχήμα ενίσχυσης δύναται να επιδράσει τόσο στον τρόπο συμμετοχής του στις αγορές όσο και στη λειτουργική διαχείρισή αυτού, διαμορφώνοντας αντιστοίχως τα σχετικά οικονομικά μεγέθη, τα οποία λαμβάνονται υπόψη στην υπό διαβούλευση μεθοδολογία υπολογισμού της ετήσιας ενίσχυσης.

Επιπρόσθετα των παραπάνω, η edp Renewables επισημαίνει την ανάγκη να συνυπολογιστεί στα κριτήρια καθορισμού των ομάδων και η διάρκεια λειτουργίας των έργων καθώς διαφορετικά, τα έργα καταλήγουν να συναγωνίζονται με άνισους όρους και να πλήττονται αυτά που έχουν μικρότερη διάρκεια λειτουργίας.

«Η σύγκριση των ΣΑΗΕ που έχουν διαφορετική διάρκεια σε σημαντικό βαθμό, δεν φαίνεται να συνάδει με την πρόθεση του σχήματος να προωθήσει τον ανταγωνισμό των ενισχυόμενων ΣΑΗΕ. Οι μπαταρίες 2 ωρών που αποδίδουν σε καλά επίπεδα πιθανόν να πληγούν εάν μπαταρίες μεγαλύτερης διάρκειας ενταχθούν στην ίδια Ομάδα», σημειώνει χαρακτηριστικά.

Σε κάθε περίπτωση, χρειάζεται να σημειωθεί ότι η «φιλοσοφία» της προτεινόμενης μεθοδολογίας στόχο έχει να προάγει τον ανταγωνισμό, με όρους κινητροδότησης, μεταξύ των μονάδων αποθήκευσης προκειμένου να επιτυγχάνουν τα καλύτερα δυνατά αποτελέσματα από την συμμετοχή τους στην αγορά, εξασφαλίζοντας ταυτόχρονα το μέγιστο των εσόδων τους από αυτήν.

Με δεδομένο, όπως προαναφέρθηκε ότι η λειτουργική ενίσχυση που λαμβάνει κάθε σταθμός απολογιστικά συναρτάται με τον μέσο όρο της Ομάδας που ανήκει, τότε έχει οικονομικό κίνητρο να επιτυγχάνει αποδόσεις σταθερά καλύτερες του μέσου όρου της ομάδας που ανήκει, καθώς σε αυτή την περίπτωση, δύναται να αποκομίσει περισσότερα από τα Εκτιμώμενο Έσοδο της Αγοράς. Την ίδια στιγμή, με βάση και τον τρόπο υπολογισμού των εσόδων, μειώνεται το «κενό» που χρειάζεται να χρηματοδοτηθεί για την κάλυψη του συνόλου της λειτουργικής ενίσχυσης που πρέπει να λάβει ο εκάστοτε επενδυτής προκειμένου να είναι βιώσιμο το έργο.

Αντιπρόταση για ετήσια εκκαθάριση

Αντιρρήσεις επίσης εκφράζονται ως προς τον προσδιορισμό της ρυθμιστικής περιόδου με την αγορά να προτάσσει την μονοετή εκκαθάριση έναντι της τριετούς που προτείνεται στο κείμενο της Ρυθμιστικής Αρχής.

Ειδικότερα, όπως προκύπτει και από τα σχόλια των εταιρειών, η απολογιστική εκκαθάριση σε βάθος τριετίας συνεπάγεται μεγαλύτερο ρίσκο για τον επενδυτή, ιδιαίτερα σε συνθήκες που καταγράφεται έντονη μεταβλητότητα στην αγορά και επομένως περιορισμένη ικανότητα πρόβλεψης στα οικονομικά μοντέλα. Χαρακτηριστικά ο ΕΣΣΑΗΕ υποστηρίζει ότι «εξαιτίας της μεταβλητότητας και της δυναμικής εξέλιξης της λειτουργίας των Αγορών, η διάρκεια της Ρυθμιστικής Περιόδου κρίνεται απαραίτητο να μειωθεί στο 1 έτος».

Επιπρόσθετα, η μεθοδολογία προτείνει την έναρξη της πρώτης ρυθμιστικής περιόδου από την 1/1/2026 προκειμένου να έχει ολοκληρωθεί η κατασκευή όλων των έργων κάτι που ωστόσο, βρίσκει αντίθετους τους συμμετέχοντες, οι οποίοι αντιπροτείνουν την έναρξη της πρώτης ρυθμιστικής περιόδου την 1/1/2025. Μάλιστα σημειώνουν ότι κάτι τέτοιο θα αποτελέσει κίνητρο για την ταχύτερη κατασκευή και θέση σε λειτουργία των σταθμών αποθήκευσης.

Εγχειρίδιο εκτίμησης των οικονομικών μεγεθών

Τέλος, για λόγους διαφάνειας και ιχνηλασιμότητητας των υπολογισμών αναφορικά με το Εκτιμώμενο Έσοδο Αγορών καθώς και την Εκτιμώμενη Απώλεια Εσόδου, ο ΕΣΣΑΗΕ προτείνει την έκδοση ενός συγκεκριμένου εγχειριδίου. Σε αυτό θα αποτυπώνεται η μεθοδολογία εκπόνησης των μελετών για τον υπολογισμό των παραπάνω μεγεθών. Στο εν λόγω εγχειρίδιο, όπως αναφέρει στην επιστολή του, θα πρέπει:

• Να περιγράφονται τα απαιτούμενα χαρακτηριστικά και να εξειδικεύεται το λογισμικό που θα χρησιμοποιείται για την προσομοίωση των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας,
• Να περιγράφονται οι βασικές αρχές προσομοίωσης
• Να περιγράφονται τα δεδομένα εισόδου που θα χρησιμοποιούνται στις ως άνω προσομοιώσεις
• Να καθορίζονται τα κριτήρια αποδοχής των σεναρίων προσομοίωσης

Σημειώνει ακόμη ότι το εν λόγω εγχειρίδιο θα πρέπει να τεθεί σε δημόσια διαβούλευση, προκειμένου οι Συμμετέχοντες να μπορούν να τοποθετηθούν επί αυτού και σε κάθε περίπτωση θα πρέπει να εγκριθεί από τη ΡΑΑΕΥ πριν την έναρξη της πρώτης ρυθμιστικής περιόδου.

Τα αποτελέσματα της διαβούλευσης είναι διαθέσιμα εδώ.