Έναρξη τον Ιούνιο για τον TAP μετά την έγκριση της Κομισιόν – Ποιες επιχειρήσεις ωφελούνται

Το πράσινο φως που έδωσε χθες η Κομισιόν για την κατασκευή του αγωγού φυσικού αερίου TAP ανοίγει το δρόμο για να ξεκινήσουν τα έργα τον Ιούνιο με βάση τα υπάρχοντα χρονοδιαγράμματα. Ταυτόχρονα δημιουργούν αισιοδοξία στις μεγάλες ελληνικές επιχειρήσεις που έχουν ήδη αναλάβει τμήματα του έργου ή διεκδικούν άλλα. Ωστόσο δεν είναι λίγες και οι μικρότερες ελληνικές εταιρείες που εμπλέκονται σε επιμέρους εργολαβίες του αγωγού.

Το κρίσιμο ζήτημα για το οποίο αποφάσισε χθες η Κομισιόν σχετίζεται με το κατά πόσον οι ευνοϊκές ρυθμίσεις που έχει παραχωρήσει η χώρα μας στην κοινοπραξία του αγωγού και κυρίως το ειδικό φορολογικό καθεστώς για 25 χρόνια από την έναρξη των εμπορικών δραστηριοτήτων, είναι συμβατό με την κοινοτική νομοθεσία περί κρατικών ενισχύσεων.

Από τη στιγμή που η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έκρινε ότι δεν παραβιάζονται οι κοινοτικοί κανονισμοί, δεν υπάρχουν πλέον άλλα εμπόδια και το έργο αναμένεται να προχωρήσει κανονικά.

Η ενίσχυση του γεωπολιτικού ρόλου της Ελλάδας, με ευθεία προβολή και στο πεδίο της εθνικής οικονομίας, είναι ένα αυτονόητα σημαντικό όφελος.

Σημαντικά είναι όμως και τα άμεσα οφέλη στην απασχόληση και στην επιχειρηματική δραστηριότητα. Αξιόπιστες εκτιμήσεις κάνουν λόγο για άμεσες και έμμεσες θέσεις εργασίας που θα  προσεγγίσουν  τις 10.000, ενώ η συμμετοχή ελληνικών εταιρειών στα έργα, αλλά και στην  παροχή υλικών κατασκευής, είναι επίσης ένα μεγάλο πλεονέκτημα για την ελληνική οικονομία.

Σύμφωνα με πηγές της κοινοπραξίας, μέχρι σήμερα έχουν υπογραφεί συμβάσεις συνεργασίας με 150 ελληνικές μικρές και μεσαίες εταιρείες, χωρίς σε αυτή την κατηγορία να καταλέγονται οι μεγάλες εταιρείες που συμμετείχαν και κέρδισαν διαγωνισμούς για την κατασκευή ή την προμήθεια υλικών.

Σωλήνες

Συγκεκριμένα, η εταιρεία Σωληνουργεία Κορίνθου, θυγατρική της Viohalco του Ομίλου Στασινόπουλου έχει υπογράψει ήδη σύμβαση προμήθειας σωλήνων μεγάλης διαμέτρου, μήκους περίπου 495 χλμ, για το χερσαίο τμήμα του TAP στην Ελλάδα. Η ελληνική εταιρεία είχε κατέβει στο διαγωνισμό μαζί με την ιαπωνική Marubeni-Itochu Steel, έναν εκ των μεγαλύτερων προμηθευτών χάλυβα παγκοσμίως.

Οι παραδόσεις των σωλήνων αναμένεται να ξεκινήσουν εντός του 2016 και να ολοκληρωθούν το 2017 διαγράφοντας μια ευοίωνη προοπτική για την εταιρεία αλλά και για την τοπική κοινωνία και οικονομία της Θίσβης Βοιωτίας, όπου βρίσκονται οι παραγωγικές εγκαταστάσεις της εταιρείας και απασχολούνται 425 άτομα.

Υπενθυμίζεται ότι η εταιρεία είχε επενδύσει πάνω από 65 εκατ. ευρώ στη νέα γραμμή παραγωγής σωλήνων υψηλής καταπόνησης για θαλάσσιους και χερσαίους αγωγούς και τώρα ήρθε η ώρα της απόσβεσης.

Κατασκευαστικά

Στο κατασκευαστικό κομμάτι, μετά από διεθνή διαγωνισμό, τα δύο από τα τρία τμήματα του έργου θα τα κατασκευάσει η JP Αβαξ σε κοινοπραξία με την ιταλική Bonatti.

Το τρίτο κομμάτι πρόκειται να αναλάβει η κοινοπραξία της ΕΛΛΑΚΤΩΡ με τη γαλλική Spiecapag. Η κοινοπραξία των Γάλλων με την ΕΛΛΑΚΤΩΡ διεκδικεί και τμήμα εντός της Αλβανίας, ενώ ο όμιλος ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ φέρεται να διεκδικεί την κατασκευή σταθμών συμπίεσης.

Καθεμία από τις τρεις εργολαβίες για την κατασκευή του ελληνικού τμήματος του αγωγού, συνολικού μήκους 550 χιλιομέτρων, είναι αξίας περί τα 230 εκατ. ευρώ.

Τα χερσαία τμήματα του TAP θα έχουν συνολικό μήκος περίπου 765 χλμ. (Ελλάδα 550 χλμ., Αλβανία 211 χλμ., Ιταλία 8 χλμ.).

Θυμίζουμε ότι οι διαγωνισμοί για το κατασκευαστικό κομμάτι χωρίζονται στα εξής τμήματα: το χερσαίο τμήμα του αγωγού από τους Κήπους του Έβρου μέχρι τα Ελληνοαλβανικά σύνορα, το χερσαίο τμήμα στην Αλβανία και το υποθαλάσσιο τμήμα από τις ακτές της Αλβανίας μέχρι τις ακτές της Ιταλίας. Επίσης τρεις ακόμη κατασκευαστικές εργολαβίες αφορούν στους ισάριθμους σταθμούς συμπίεσης στους Κήπους του Έβρου, στα Ελληνοαλβανικά σύνορα και στην Ιταλία.

Όπως έχει ήδη ανακοινώσει η εταιρία διαχείρισης του TAP, οι εργασίες κατασκευής έχουν ξεκινήσει, με την κατασκευή και αποκατάσταση οδών και γεφυρών στην Αλβανία, προκειμένου να εξασφαλιστεί η πρόσβαση στα μελλοντικά εργοτάξια εγκατάστασης του αγωγού.

Η εταιρία διαχείρισης προβλέπει πως θα λειτουργούν ταυτόχρονα περίπου 15 εργοτάξια κατά μήκος της συνολικής διαδρομής του αγωγού, με 150 έως 200 εργαζόμενους έκαστο.

Καλώδια

Τέλος σε εξέλιξη βρίσκονται δύο ακόμα διαγωνισμοί που επίσης αναμένεται να κινητοποιήσουν το ενδιαφέρον ελληνικών βιομηχανιών.  Ο πρώτος αφορά την εξασφάλιση συστημάτων ελέγχου (SCADA) και ο δεύτερος αφορά την προμήθεια καλωδίων οπτικών ινών μήκους 1.550 χλμ. Μεταξύ των εν δυνάμει μνηστήρων για το έργο, από την Ελληνική πλευρά  περιλαμβάνεται η Ελληνικά Καλώδια.

Το σύστημα SCADA θα προσφέρει ολοκληρωμένες και κεντρικές υπηρεσίες συνεχούς παρακολούθησης και ελέγχου κατά μήκος των 878 χλμ. του συστήματος μεταφοράς αερίου. Το σύνολο των δεδομένων θα μεταδίδεται στο εποπτικό κέντρο ελέγχου του Τερματικού Σταθμού Παραλαβής (PRT) στην νότιο Ιταλία, από όπου θα παρακολουθείται η ασφαλής και βιώσιμη λειτουργία του αγωγού.

Τα 1.550 χλμ. καλωδίου οπτικών ινών που θα επιτρέψουν την αμφίδρομη επικοινωνία μεταξύ του αγωγού και των συνδεδεμένων εγκαταστάσεων, όπως οι σταθμοί συμπίεσης και τα βαλβιδοστάσια, με το εποπτικό κέντρο ελέγχου.

Και οι δύο Προσκλήσεις Υποβολής Προσφορών είναι ανοιχτές μόνο σε εταιρείες οι οποίες έχουν επιλεγεί κατά τη διαδικασία προεπιλογής, η οποία ακολούθησε τη σχετική προκήρυξη που εξέδωσε ο TAP τον Σεπτέμβριο 2015. Ο TAP σχεδιάζει να αναθέσει τις συμβάσεις για το καλώδιο οπτικών ινών και το σύστημα SCADA στο δεύτερο τρίμηνο του 2016.

Το προφίλ του αγωγού

Η Transans Adriatic Pipeline AG είναι μια κοινοπραξία με έδρα την Ελβετία. Μέτοχοί της είναι οι εταιρείες BP (20%), SOCAR (20%), Snam (20%), Fluxys (19%), Enagás (16%) και Axpo (5%).

Ο Διαδριατικός αγωγός αναγνωρίζεται ως έργο κοινού ενδιαφέροντος (ΕΚΕ) στο πλαίσιο τωνκατευθυντήριων γραμμών της ΕΕ για τις διευρωπαϊκές υποδομές στον τομέα της ενέργειας. Στόχος των ΕΚΕ είναι να συμβάλλουν στη δημιουργία μιας ολοκληρωμένης αγοράς ενέργειας στην ΕΕ και έχουν καθοριστική σημασία για την επίτευξη των στόχων της ενεργειακής πολιτικής της ΕΕ όσον αφορά την εξασφάλιση προσιτής, ασφαλούς και βιώσιμης ενέργειας.

Η Επιτροπή δημοσίευσε το 2013 τον πρώτο κατάλογο των ΕΚΕ, ο οποίος επικαιροποιείται ανά διετία, ώστε να προστίθενται έργα που καλύπτουν νέες ανάγκες και να διαγράφονται τα παρωχημένα. Ο ισχύων κατάλογος των ΕΚΕ εγκρίθηκε στις 18 Νοεμβρίου 2015.

Η μη εμπιστευτική έκδοση της απόφασης θα δημοσιευτεί με τον αριθμό υπόθεσης SA.43879 στο Μητρώο Κρατικών Ενισχύσεων στον ιστότοπο της ΓΔ Ανταγωνισμού, μόλις διευθετηθούν τυχόν ζητήματα περί απορρήτου. Οι νέες δημοσιεύσεις αποφάσεων περί κρατικών ενισχύσεων στο διαδίκτυο και την Επίσημη Εφημερίδα περιλαμβάνονται στο State Aid Weekly e-News.

Το πρόγραμμα χρηματοδότησης

Tον Απρίλιο αναμένεται να διασφαλιστεί το πλήρες πρόγραμμα χρηματοδότησης του ΤΑΡ.

Η κοινοπραξία των εταιριών που κατασκευάζει και θα εκμεταλλεύεται τον  TAP θα επενδύσει στο έργο 5,6 δισ. ευρώ για μια πενταετία, εκ των οποίων 2,3 δισ. ευρώ στο ελληνικό σκέλος του αγωγού.  Στο χρηματοδοτικό σχήμα συμμετέχει η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, ενώ εξετάζει τη συμμετοχή της και η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης (EBRD).

Πριν λίγες ημέρες,ο υπουργός Ενέργειας του Αζερμπαϊτζάν Νατίγκ Αλίγιεφ  δήλωσε  ότι διεξάγονται συνομιλίες για τη χρηματοδότηση του έργου. “Ολα τα  ζητήματα  που σχετίζονται με τη χρηματοδότηση του ΤΑΡ θα έχουν πλήρως επιλυθεί στις 28 Απριλίου”, είπε ο κ. Αλίγιεφ.

Μέτοχοι του ΤΑΡ είναι η πετρελαϊκή πολυεθνική ΒΡ, η κρατική εταιρία αερίου του Αζερμπαϊτζάν Socar,  η ιταλική Snam, η βελγική  Fluxys, η ισπανική Enagas και η  ελβετική  Axpo.

Η μείωση των διεθνών τιμών του φυσικού αερίου, επακόλουθο της κατάρρευσης του πετρελαίου, έχει προβληματίσει  τους αναλυτές,  όσον αφορά στη χρηματοδότηση του πρότζεκτ, καθώς ο ΤΑΡ αποτελεί την ευρωπαϊκή κατάληξη ενός ενιαίου έργου, το οποίο περιλαμβάνει την ανάπτυξη του κοιτάσματος αερίου Σαχ Ντενίζ ΙΙ στην Κασπία  και την κατασκευή όλων των ενδιάμεσων  αγωγών μέχρι την Ιταλία, συνολικού προϋπολογισμού 45 δισ. δολαρίων

Ο ΤΑΡ είναι το τελευταίο τμήμα, μήκους 870 χλμ, που θα ξεκινά από τα ελληνο-τουρκικά σύνορα,  όπου θα συνδέεται με τον τουρκικό αγωγό ΤΑΝΑΡ, θα διασχίζει τη Β. Ελλάδα, θα περνά στην Αλβανία και με υποβρύχια σύνδεση θα καταλήγει στην Ιταλία.

Πληροφορίες αναφέρουν ότι το πακέτο χρηματοδότησης, το οποίο βρίσκεται υπό  διαπραγμάτευση με την EBRD ανέρχεται στα 700 εκατ. ευρώ, για όλο το έργο.