Δ. Κοπελούζος: Επιστρέφει ο "Αλεξανδρούπολη - Μπουργκάς" με δυτικό πετρέλαιο - Το σχέδιο για αγωγό χωρητικότητας 10 εκατ. τόνων και τα Στενά του Βοσπόρου

Επιταχύνονται οι εξελίξεις σε επιχειρηματικό αλλά απ’ ότι φαίνεται και σε πολιτικό επίπεδο, γύρω από την αναβίωση του σχεδίου για τον αγωγό πετρελαίου Αλεξανδρούπολης - Μπουργκάς.

Καταλύτες, ο πόλεμος στην Ουκρανία, τα υψηλά τέλη διέλευσης που πληρώνουν τα τάνκερ στα Στενά του Βοσπόρου και φυσικά οι γεωπολιτικές πιέσεις στην Σόφια για απεξάρτηση από το ρωσικό πετρέλαιο, το οποίο συνεχίζει να εισάγει παρά το ευρωπαϊκό εμπάργκο. Η κρατική βουλγαρική ραδιοφωνία επικαλείται δηλώσεις του υπηρεσιακού υπουργού Ενέργειας της γείτονος, Ρόσεν Χριστόφ, ο οποίος παραβρέθηκε το Σάββατο στα εγκαίνια της νέας μονάδας ηλεκτρισμού στην πρωτεύουσα του Έβρου, σύμφωνα με τον οποίο, Βουλγαρία και Ελλάδα θα υπογράψουν σύντομα μνημόνιο για την κατασκευή του πετρελαιαγωγού Αλεξανδρούπολης - Μπουργκάς. Εξάλλου, η συνέχιση της τροφοδοσίας της Βουλγαρίας με ρωσικό αργό, παραμένει αγκάθι στις σχέσεις της με την Δύση και ειδικά με τις ΗΠΑ, της οποίας μάλιστα ο επικεφαλής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, Α.Μπλίνκεν, λέγεται ότι προγραμματίζει επίσκεψη στην Βουλγαρία μέσα στον Φεβρουάριο.

Διεργασίες γίνονται και σε επιχειρηματικό επίπεδο, με τον επιχειρηματία Δημήτρη Κοπελούζο να αναφέρει το Σάββατο σε δημοσιογράφους, στο περιθώριο της εκδήλωσης στην Αλεξανδρούπολη, ότι πρόθεση του ομίλου, ο οποίος έχει γνώση των αρχικών προ 15ετίας σχεδίων του έργου, να εμπλακεί σε αυτό ως φορέας υλοποίησης - εφόσον φυσικά υπογραφούν οι σχετικές διακρατικές συμφωνίες - προσθέτοντας ότι οι συζητήσεις βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη και αφορούν έναν αγωγό μεταφοράς 10 εκατομμυρίων τόνων αργού, μη ρωσικής φυσικά προέλευσης, από Ελλάδα προς Βουλγαρία. Σημειωτέον ότι η συμφωνία του 2007 προέβλεπε μεταφορά 35-50 εκατ. τόνων, με αντίστροφη ροή, από Βουλγαρία προς Ελλάδα. Σύμφωνα με τον κ. Κοπελούζο, οι γείτονες αναγνωρίζουν στο συγκεκριμένο σχέδιο την λύση, τόσο για την διασφάλιση φθηνού καυσίμου μέσω του διυλιστηρίου στο Μπουργκάς, το οποίο τροφοδοτείται ακόμη με 7,5 - 8 εκατ. τόνους ρωσικού αργού, όσο και για το πρόβλημα των Στενών του Βοσπόρου, όπου τα ναύλα για τα τάνκερ έχουν πλέον φτάσει σε δυσθεώρητα επίπεδα.

Είχαν προηγηθεί την περασμένη εβδομάδα δηλώσεις πάντα του κ. Χριστόφ, στο κρατικό κανάλι ΒΝΤ, ο οποίος είχε χαρακτηρίσει τον αγωγό Αλεξανδρούπολης – Μπουργκάς, ως τη μοναδική λύση για τη διασφάλιση φθηνού πετρελαίου και για τη μακροχρόνια λειτουργία του διυλιστηρίου. Ταυτόχρονα είχε προαναγγείλει την άμεση υπογραφή μνημονίου με την Ελλάδα, ακόμη και μέσα σε αυτή την εβδομάδα, θέμα για το οποίο, πηγές του ΥΠΕΝ, ερωτηθείσες σχετικά, απαντούν ότι είναι άγνωστο πότε αυτό θα γίνει, χωρίς ωστόσο να αποκλείουν ότι γίνονται συζητήσεις. 

Την είδηση ότι το θέμα έχει ξαναμπεί στο τραπέζι είχε αποκαλύψει στις 20 Νοεμβρίου ο ίδιος ο υπηρεσιακός υπ. Ενέργειας της Βουλγαρίας στο συνέδριο του ΙΕΝΕ. Το Σάββατο από την Αλεξανδρούπολη ο κ. Δημήτρης Κοπελούζος, στο περιθώριο των εγκαινίων της νέας μονάδας ηλεκτροπαραγωγής μεταξύ ΔΕΗ, ΔΕΠΑ, και Copelouzos Group, επιβεβαίωσε ότι οι συζητήσεις βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη, δίνοντας κάποια από τα τεχνικά χαρακτηριστικά του έργου, αλλά και εξηγώντας ποια είναι η βασική ανησυχία της βουλγαρικής πλευράς.

Το βασικό πρόβλημα για τους Βούλγαρους είναι αφενός τα «αλμυρά» πλέον τέλη διέλευσης που επιβάλλει μέσω των Στενών η Τουρκία και τα οποία καθιστούν τη χρήση τους από τάνκερ που μεταφέρουν πετρέλαιο, ολοένα και πιο ακριβή, αλλά και η διελκυστίνδα με τη Δύση γύρω από το ρωσικό πετρέλαιο. Η Σόφια έχει εξαιρεθεί από το ευρωπαϊκό εμπάργκο κατά των εισαγωγών ρωσικού αργού, με τις Βρυξέλλες να της επιτρέπουν την συνέχισή τους μέχρι το τέλος του 2024. Το επιχείρημα των Βούλγαρων το οποίο εισάκουσε η Επιτροπή ήταν ότι το διυλιστήριο της Lukoil Burgas, το μεγαλύτερο των Βαλκανίων, έχει κατασκευαστεί ώστε να λειτουργεί αποκλειστικά με ρωσικό πετρέλαιο. H δυνατότητα ωστόσο να συνεχίσει τις εισαγωγές ρωσικού αργού έχει ως προϋπόθεση τα πετρελαιοειδή που παράγονται στο διυλιστήριο, να καταναλώνονται εντός Βουλγαρίας, και όχι να μεταπωλούνται σε άλλες χώρες της ΕΕ, υποχρέωση την οποία μένει να φανεί κατά πόσο θα τηρήσει η βουλγαρική πλευρά. Εξάλλου η εξαίρεση εκπνέει σε μια διετία, στα τέλη του 2024, και η Σόφια καλείται να βρει λύση, όχι μόνο στο συγκεκριμένο πρόβλημα, αλλά και σε εκείνο των ακριβών τελών διέλευσης μέσω των Στενών.

Η Βουλγαρία γνωρίζει ότι το ρωσικό πετρέλαιο θα συνεχίσει να αποτελεί αγκάθι στις σχέσεις της με την Δύση, και οι κινήσεις τόσο σε πολιτικό, όσο και σε επιχειρηματικό επίπεδο, δεν είναι τυχαίες. Σύμφωνα μάλιστα με κάποια σενάρια, η βουλγαρική πλευρά εξετάζει την περαιτέρω επέκταση του αγωγού μέχρι τα λιμάνια της Βάρνας στη Βουλγαρία, αλλά και της Κονστάντζας στη Ρουμανία, που είναι το μεγαλύτερο στη Μαύρη Θάλασσα και ένα από τα μεγαλύτερα στην ευρύτερη περιοχή. Το σκεπτικό πίσω από τα σενάρια αυτά, είναι ότι η προοπτική μεταφοράς μεγαλύτερων ποσοτήτων πετρελαίου μέσω του αγωγού, που θα μπορούν να διατεθούν τελικά σε περισσότερες αγορές, θα καταστήσει ακόμη πιο δελεαστικό και οικονομικά βιώσιμο το έργο.