Από το 2025 στο 2026. Από την «αποσύνθεση» στην «αποθήκευση»

Το 2025 ήταν ένα πολύ δύσκολο έτος για τον κλάδο των φωτοβολταϊκών. Μια αγορά παγωμένη, η οποία έπρεπε να περιμένει σχεδόν 2 χρόνια για να ολοκληρωθεί η μετάβαση από το net- metering στο net-billing. Παντού δυσκολίες και παντού εμπόδια. Είτε μιλάμε για οικιακά έργα είτε για βιομηχανικά, υπήρχαν παντού «κολλήματα» και παντού τρικλοποδιές.

Πολλές εταιρείες Ελληνικές κλείσανε γιατί δεν είχαν αντικείμενο και πολλές πολυεθνικές αποχωρήσανε από την Ελλάδα. Οι αρμόδιοι φορείς βάλανε με την αδράνεια τους εμπόδια όχι μόνο στα νέα έργα αλλά στα υφιστάμενα. Τους τελευταίους μήνες εμφανίστηκε πάροχος που έστειλε σε πολλούς πελάτες, μονομερή τροποποίηση τιμολογίου και επιβολή επιπλέον πάγιας “διαχειριστικής χρέωσης” για το σύστημα Net Metering, επικαλούμενος (ο πάροχος) ζημιές λόγω «ανισοζυγίου» μεταξύ έγχυσης (φθηνή) και κατανάλωσης (ακριβή) ενέργειας.

Όλα τα προβλήματα είναι καταγεγραμμένα και έχουν αποσταλεί στους αρμόδιους φορείς μέσω του συνδέσμου μας (ΣΕΦ) αλλά δυστυχώς δεν ανταποκρίνεται ουσιαστικά κανείς. Ευτυχώς όμως οι στόχοι για καθαρή ενέργεια είναι Ευρωπαϊκοί και όχι Ελληνικοί και αυτό λειτουργεί για εμάς ως πυξίδα. Ξέρουμε που θα απευθυνθούμε, προκειμένου να αρθούν τα εμπόδια τα οποία αντιμετωπίζει ο κλάδος μας.

Θα μπορούσε κάποιος να πει εύστοχα πως η χώρα μας βρίσκεται στις υψηλότερες θέσεις σε εγκατεστημένη φωτοβολταϊκή ισχύ στην Ευρώπη αλλά και παγκοσμίως και πως μια αγορά στην οποία εγκαθίστανται 2,5GW φωτοβολταϊκών ετησίως είναι μια πολύ δυνατή αγορά. Επίσης είναι μια χώρα που προφανώς «πιάνει» και τους πράσινους στόχους της. Η απάντηση είναι απλή. Δεν υπάρχει ομοιόμορφος καταμερισμός των έργων. Δεν μοιράζεται η «ενεργειακή πίτα» δίκαια, και προς όφελος της Ελληνικής οικονομίας αλλά και κοινωνίας. Δεν υπάρχει καταμερισμός έργων σε όλα τα επίπεδα με αποτέλεσμα από τα 2,5GW τα 2GW να αφορούν 4 με 5 έργα. Δηλαδή το 80% της εγκατεστημένης ισχύς έλαβε χώρα σε 5 έργα. Η αυτοπαραγωγή σε οικιακά και βιομηχανικά έργα είναι κάτω του 10% περιλαμβανομένης και της χρυσής εποχής των 10kw πριν από μια 15 χρόνια. Θα επαναλάβω ότι η συντριπτική πλειοψηφία των GW που γίνανε το 2025 αφορούσαν 4 με 5 έργα και η υπόλοιπη αγορά έπρεπε να λειτουργήσει με ένα net billing που ποτέ δεν λειτούργησε.

Το 2026 είναι το έτος της αποθήκευσης. Για όλη την Ευρώπη. Η ενεργειακή ασφάλεια στη Γηραιά Ήπειρο περνάει υποχρεωτικά μέσα από την αποθήκευση. Αυτό από μόνο του μας δείχνει για το που θα πάει ο κλάδος μας τα επόμενα χρόνια.

Η αποθήκευση δίνει λύσεις σε πάρα πολλά ζητήματα που απασχολούν σήμερα τον κλάδο μας. Θα αναφέρω ενδεικτικά τα εξής:

• περικοπές στα υφιστάμενα έργα,

• ενεργειακή αυτονομία στα σπίτια και στις επιχειρήσεις,

• ανταγωνιστικότερη βιομηχανία λόγω χαμηλότερου κόστους ενέργειας,

• κορεσμένα δίκτυα,

• σταθερότητα στο δίκτυο,

• 100% παραγωγή ενέργειας από ΑΠΕ,

• εθνική ενεργειακή ασφάλεια

Υπάρχουν ακόμα πολλά πλεονεκτήματα που μαζί με τα παραπάνω κανείς δεν τα αμφισβητεί. Ωστόσο, θα μπορούσε κάποιος να πει πως τα πλεονεκτήματα αυτά υπήρχαν και τα προηγούμενα έτη. Για ποιο λόγο δεν έχουμε πάει στην ενεργειακή αποθήκευση μέχρι σήμερα και θα πάμε ξαφνικά το 2026;

Η απάντηση είναι συνδυασμός 2 «γεγονότων» που δεν υπήρχαν μέχρι σήμερα. Το πρώτο «γεγονός» έχει να κάνει με τη στρατηγική επιλογή της Ευρώπης να καταστεί ενεργειακά ανεξάρτητη με πολύ στενά χρονικά περιθώρια, πρακτικά άμεσα. Αυτό μπορεί να γίνει μόνο μέσω της αποθήκευσης. Το δεύτερο «γεγονός» είναι η τεχνολογική ωρίμανση της αποθήκευσης σε συνδυασμό με την μαζική παραγωγή. Αυτό τελικά συνεπάγεται με χαμηλό κόστος. Κόστος αποθήκευσης σε τέτοια επίπεδα που πλέον κάνει βιώσιμη οποιαδήποτε ενεργειακή επένδυση που έχει μέσα στην εξίσωση της την αποθήκευση.

Η τεχνολογία της αποθήκευσης έχει πραγματικά «ξεφύγει» από τα στενά όρια του «αποθηκεύω ενέργεια». Θα αναφέρουμε ενδεικτικά πως η αποθήκευση συνοδεύεται πλέον με διαχείριση της ενέργειας (Energy Management System) που πρακτικά δίνει το απόλυτο δικαίωμα στον ιδιοκτήτη να διαχειριστεί την αποθηκευμένη ενέργεια σύμφωνα με τις δικές του μοναδικές ανάγκες δηλαδή να την χρησιμοποιήσει όποτε θέλει, όπως θέλει, όπου πρέπει και αν πρέπει.

Η μετάβαση έχει ήδη ξεκινήσει στην Ευρώπη. Η Ιταλία, η Γερμανία, η Ισπανία, η Σουηδία, η Πολωνία και το Ηνωμένο Βασίλειο προχωρούν σταθερά. Πολλές άλλες χώρες έχουν ξεκινήσει. Για την Ελλάδα δεν είναι πλέον επιλογή αλλά μονόδρομος.

Καλή και δημιουργική χρονιά, με επίτευξη στόχων και υγεία!!!

_____

O Θανάσης Σακκάς είναι Διευθυντής Στρατηγικής & Πωλήσεων στη Νοτιοανατολική Ευρώπη για την εταιρεία Solis.

Το άρθρο περιλαμβάνεται στο αφιέρωμα του energypress: Η αγορά των ΑΠΕ μπροστά σε μια νέα πραγματικότητα – Φόβοι και προσδοκίες από τη νέα χρονιά.