Κύπρος: Προς κατάρρευση και η 5η διαδικασία για LNG

Σε σοβαρές περιπέτειες μπαίνει και η πέμπτη διαδικασία έλευσης φυσικού αερίου στην Κύπρο. Εξαιρετικά κρίσιμη για το μέλλον της άφιξης φυσικού αερίου για ηλεκτροπαραγωγή στην Κύπρο είναι η σημερινή μέρα, αφού ενώπιον της Αναθεωρητικής Αρχής Προσφορών, η ΔΕΦΑ θα πρέπει να υπερασπιστεί τις διαδικασίες που ακολούθησε σε σχέση με τον αποκλεισμό της ΑΚΤΩΡ από την κοινοπραξία που κέρδισε τον σχετικό διαγωνισμό.

Η ΑΚΤΩΡ έχει ζητήσει μεταξύ άλλων με την προσφυγή της στην Αναθεωρητική Αρχή Προσφορών και προσωρινά απαγορευτικά μέτρα, ώστε η ΔΕΦΑ να μην επιτραπεί να συνεχίσει η διαδικασία και να υπογραφούν τα συμβόλαια για την κατασκευή του τερματικού αποθήκευσης και αποϋγροποίησης φυσικού αερίου στο Βασιλικό.

 
Η ΑΚΤΩΡ ήταν μέλος της κοινοπραξίας που επιλέχτηκε, μεταξύ τριών κοινοπραξιών που διεκδίκησαν το έργο. Ωστόσο, μετά την επιλογή της κοινοπραξίας που συμμετείχε ως προτιμηταίο προσφοροδότη, η ΔΕΦΑ, αποφάσισε να αποκλείσει την εταιρεία ΑΚΤΩΡ, ως συνδεδεμένη με την Helector, που περιλαμβάνεται στον κατάλογο εταιρειών που αποκλείονται – λόγω της εμπλοκής της στο σκάνδαλο του ΧΥΤΑ Πάφου.
Η ΔΕΦΑ, σύμφωνα με τις πληροφορίες του «Φ», θεωρεί ότι ο αποκλεισμός της ήταν νόμιμος, αφού η απόφαση αποκλεισμού της ΑΚΤΩΡ αιτιολογείται με το γεγονός ότι ο αποκλεισμός της Helector, περιλαμβάνει και όλες τις οριζόντια συνδεδεμένες με αυτή εταιρείες, όπως η ΑΚΤΩΡ. Η εταιρεία, από την πλευρά της, ισχυρίζεται ότι η διαφορετική διεύθυνση και άλλα εταιρικά στοιχεία, τη διαφοροποιούν από τον όρο «οριζόντια συνδεδεμένη» εταιρεία.
 
Η Απόφαση της Αναθεωρητικής Αρχής Προσφορών, θα κρίνει και το αν και πόσο ακόμα θα καθυστερήσει η εξαιρετικά κρίσιμη διαδικασία έλευσης φυσικού αερίου για ηλεκτροπαραγωγή στην Κύπρο.
 
Την ίδια ώρα, ανοίγει ο σοβαρός κίνδυνος όπως οι δύο ανταγωνιστικές κοινοπραξίες που αποδέχθηκαν χωρίς ενστάσεις και προσφυγές την απόφαση της ΔΕΦΑ, να αποκτήσουν νομικό δικαίωμα να το πράξουν, ανάλογα και με τις αποφάσεις της Αναθεωρητικής Αρχής και έτσι να υπάρξουν νέες επιπλοκές και ενδεχομένως να ακυρωθεί ο διαγωνισμός. 
Από πλευράς ΔΕΦΑ, θεωρούν ότι έχουν ισχυρή νομική βάση ότι δεν επηρεάζεται η απόφαση επιλογής, αφού η ΑΚΤΩΡ συμμετείχε με πολύ μικρό ποσοστό στην κοινοπραξία (για τμήμα των κατασκευαστικών έργων), έτσι που δεν ανατρέπει την αξιολόγησή της, ενώ ο κύριος παίκτης της κοινοπραξίας, η κινεζική China Petroleum Pipeline Engineering, έχει αναλάβει όλη την ευθύνη για αναπλήρωση του έργου που θα αναλάμβανε η ΑΚΤΩΡ.
 
Με δική του χθεσινή παρέμβαση, ο γενικός ελεγκτής ζητά σαφώς την ακύρωση της κοινοπραξίας που επιλέχτηκε, κάτι που σημαίνει ακύρωση και αυτού του διαγωνισμού για έλευση φυσικού αερίου, αφού οι άλλοι δύο προσφοροδότες δεν εξασφάλισαν την ελάχιστη βαθμολογία, αλλά και έρευνες και απαντήσεις σε σειρά ερωτημάτων που θέτει. Η Ελεγκτική Υπηρεσία, η Νομική Υπηρεσία και το Γενικό Λογιστήριο συμμετείχαν στην Επιτροπή Παρακολούθησης του έργου, που διόρισε το Υπουργικό Συμβούλιο, κάτι που λογικά σημαίνει ότι συμμετείχαν ενεργά και ήταν ενήμεροι για όλα τα στάδια της διαδικασίας. 
Ωστόσο, σε χθεσινή του κατεπείγουσα επιστολή προς τον πρόεδρο της ΔΕΦΑ, ο γενικός ελεγκτής αναφέρει ότι η Ελεγκτική Υπηρεσία ενημερώθηκε για την όλη διαδικασία μόνο μια φορά και αυτή προφορικά και εκ των υστέρων, για την κατακύρωση του έργου και πως αναφορά του προέδρου της ΔΕΦΑ για λεπτομερή ενημέρωση της Επιτροπής Παρακολούθησης για ενεργό συμμετοχή της στην ετοιμασία των εγγράφων και των εγγράφων του διαγωνισμού, είναι «απαράδεκτη και ανυπόστατη» αφού δεν ενημερώθηκαν για εκθέσεις αξιολόγησης και κατακύρωσης.
 
Οδυσσέας: Αλλαγές στη βαθμολογία αξιολόγησης
 
Ενδεχομένως το πλέον κρίσιμο σημείο που θέτει ο γενικός ελεγκτής στην κατεπείγουσα επιστολή του προς τον πρόεδρο της ΔΕΦΑ, που κοινοποιεί και στη Βουλή, είναι αυτό για την ενδεχόμενη αλλαγή στη βαθμολογία, αφού σύμφωνα με την επιστολή σε τρία σημεία η επιμέρους βαθμολογία ήταν με συμβολή 4%, 3% και 3%, ενώ στην έκθεση αξιολόγησης τα εν λόγω σημεία αξιολογήθηκαν με 4%, 4% και 2%. 
 
Αυτό είχε ως αποτέλεσμα, σύμφωνα με τον Οδυσσέα Μιχαηλίδη, να αλλοιώσει την τελική βαθμολογία. Ο επιτυχών προσφοροδότης βαθμολογήθηκε με 75,05%, ενώ αν ίσχυε το 4%, 3% και 3% ο ίδιος προσφοροδότης θα λάμβανε 74,85% και
θα αποκλειόταν, όπως οι άλλοι δύο. 
 
Πληροφορίες του «Φ» αναφέρουν ότι σε χθεσινοβραδινή συνεδρία του δ.σ. της ΔΕΦΑ, μετέβη στέλεχος του υπουργείου Ενέργειας, το οποίο ζήτησε να βεβαιωθεί αν υπάρχει τέτοια διαφοροποίηση της βαθμολογίας και αν ναι, πώς και γιατί έγινε, ώστε να αποφασίσει για τα περαιτέρω.
 
Σύμφωνα με τον Οδυσσέα Μιχαηλίδη, η ΑΚΤΩΡ, έπρεπε να αποκλειστεί εξ αρχής, λόγω της διασύνδεσής της με τις αποκλεισθείσες από δημόσιες συμβάσεις εταιρείες και όχι μετά την ανάδειξη της κοινοπραξίας που συμμετείχε ως προτιμηταίου προσφοροδότη. Θέση του Οδυσσέα Μιχαηλίδη, είναι ότι έπρεπε να αποκλειστεί η κοινοπραξία και όχι μόνο η ΑΚΤΩΡ και μάλιστα πριν ξεκινήσει το άνοιγμα των φακέλων και η αξιολόγηση. 
 
Να σημειωθεί ότι η θέση που έχει ήδη εκφράσει η ΔΕΦΑ, είναι ότι η δέουσα έρευνα για το αν πληρούσε ή όχι τις απαιτήσεις αυτές προβλεπόταν να γίνει μετά την επιλογή της κοινοπραξίας, κάτι που έγινε και οδήγησε στην απόφαση αποκλεισμού. Παράλληλα, όμως, επισημαίνεται ότι προηγήθηκε και σχετική επιστολή της Ελεγκτικής Υπηρεσίας.
 
Ακόμα, ο γενικός ελεγκτής σημειώνει στην επιστολή του ότι διαπιστώνει πως ο ρόλος της ΑΚΤΩΡ θα ήταν σημαντικός και όχι περιορισμένος, όπως είναι η θέση του προέδρου της ΔΕΦΑ. 
 
Όπως σημειώνει καταληκτικά, η προσφορά του προτιμηταίου προσφοροδότη ήταν της τάξης των €835.794.796 και εισηγείται προς τον υπουργό Ενέργειας, προς τον οποίο επίσης κοινοποιεί την επιστολή, να ζητήσει γνωμάτευση από τον γενικό εισαγγελέα για τους χειρισμούς που θα γίνουν.

(του Πέτρου Θεοχαρίδη, Φιλελεύθερος)