Προ των πυλών οι μελέτες βυθού για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Ιταλίας – Επικρατέστερο σενάριο «50-50» στον επιμερισμό του κόστους

Με τις μελέτες βυθού για την όδευση του καλωδίου συνεχίζει η ωρίμανση της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Ιταλίας, με αρμόδιες πηγές να αναφέρουν ότι αναμένεται να ξεκινήσουν το  επόμενο διάστημα. Ειδικότερα, όπως διευκρινίζουν οι ίδιες πηγές, οι εν λόγω μελέτες κρίνονται ιδιαίτερα σημαντικές, καθώς θα κρίνουν το συνολικό κόστος του έργου που αρχικά έχει εκτιμηθεί στα 1,85 δισεκατομμύρια ευρώ.

Σημειώνεται, όπως τονίζουν οι ίδιες πηγές, ότι έχουν πραγματοποιηθεί ήδη οι μελέτες κόστους-οφέλους, επιβεβαιώνοντας την σκοπιμότητα του έργου που θα επιτρέψει την αύξηση της μεταφορικής ικανότητας μεταξύ των δύο χωρών από τα 500 MW που είναι σήμερα στα 1.500 MW. Επιπρόσθετα, οι μελέτες βυθού θα «υποδείξουν» τα σημεία προσαιγιάλωσης στις ακτές των δύο χωρών, ενώ το πρόγραμμα περιλαμβάνει ακόμη και τις μελέτες χάραξης των κυκλωμάτων στα χερσαία τμήματα.

Παρά το γεγονός ότι οι δύο διαχειριστές δεν έχουν ορίσει μέχρι στιγμής σαφές χρονοδιάγραμμα για την υλοποίηση των μελετών, εντούτοις, οι σχετικές συζητήσεις έχουν προχωρήσει μεταξύ των δύο διαχειριστών και αμφότεροι έχουν την πρόθεση να επιταχύνουν στο μέτρο του δυνατού. Υπενθυμίζεται ότι η διασύνδεση Ελλάδας-Ιταλίας αφορά στην ανάπτυξη μιας νέας υποθαλάσσιας γραμμής (Θεσπρωτία – Γαλάτινα), η οποία θα τριπλασιάσει, όπως προαναφέρθηκε, το περιθώριο ανταλλαγών ηλεκτρικής ενέργειας.

Βασική εκκρεμότητα που χρειάζεται να επιλυθεί προκειμένου να προχωρήσουν οι μελέτες αφορά τον επιμερισμό του κόστους με σχετικές πληροφορίες να αναφέρουν ότι προκρίνεται, κατόπιν σχετικών συζητήσεων των διαχειριστών, το μοντέλο του 50-50, δηλαδή ο ισόποσος καταμερισμός ανάμεσα στις δύο πλευρές. Σύμφωνα με την προβλεπόμενη διαδικασία, οι δύο διαχειριστές θα πρέπει να εισηγηθούν αναλόγως προς τις Ρυθμιστικές Αρχές Ενέργειας σε Ελλάδα και Ιταλία ώστε αυτές με την σειρά τους να εκδώσουν απόφαση που θα ορίζεται η ποσόστωση για κάθε χώρα.

Ως γνωστόν, ο επιμερισμός του κόστους γίνεται σε συνάρτηση με το όφελος που αποκομίζει η κάθε χώρα, δεδομένου ότι η ανάκτηση των δαπανών γίνεται μέσω των τελών χρήσης του δικτύου. Υπό αυτή την έννοια, η «φόρμουλα» του 50-50 ενδεχόμενα να ισχύσει για το κομμάτι των αρχικών μελετών και εν συνεχεία να αλλάξει όταν και θα υπάρχουν περισσότερες λεπτομέρειες για την φυσιογνωμία και το προφίλ του έργου που σχεδιάζεται να γίνει.

Το υποβρύχιο τμήμα του έργου υπολογίζεται σε 240 χλμ. ενώ τα υπόγεια τμήματα σε Ελλάδα και Ιταλία σε 55 χλμ. Η νέα ηλεκτρική διασύνδεση θα είναι συνεχούς ρεύματος (HVDC) με μεταφορική ικανότητα 1.000 MW και τεχνολογία μετατροπέων τάσης (Voltage Source Converters), η οποία χρησιμοποιείται επίσης στο καινοτόμο έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Κρήτης-Αττικής που ολοκλήρωσε πρόσφατα ο ΑΔΜΗΕ. 

Ο προϋπολογισμός του project και για τις δύο χώρες εκτιμάται σε 1,85 δισ. ευρώ και με την οριστικοποίησή του, αναμένεται να συμπεριληφθεί στο προκαταρκτικό Δεκαετές Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2026-2035 του ΑΔΜΗΕ. Σημειώνεται ότι οι δύο Διαχειριστές βρίσκονται σε τελικό στάδιο συζητήσεων για την υπογραφή Μνημονίου Κατανόησης για την περαιτέρω ωρίμανση του έργου.

Τέλος, να υπενθυμίσουμε, όπως αναφέρεται σε σχετική ανακοίνωση, ότι οι δύο διαχειριστές ΑΔΜΗΕ και TERNA έχουν υποβάλει από κοινού αίτημα για την ένταξη της νέας ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας-Ιταλίας (GR.IT II) στον 2^ο Ενωσιακό Κατάλογο Έργων Αμοιβαίου και Κοινού Ενδιαφέροντος της Ευρωπαϊκής Ένωσης (PCI/PMI). Επιπρόσθετα, το έργο έχει ήδη ενταχθεί στο πιο πρόσφατο Δεκαετές Πλάνο Ανάπτυξης Δικτύων του ENTSO-E. Σημειώνεται ότι η ένταξη της διασύνδεσης σε καθεστώς PCI/PMI θα επιτρέψει την επιτάχυνση της αδειοδοτικής διαδικασίας καθώς επίσης θα διασφαλίσει τους αναγκαίους κοινοτικούς πόρους χρηματοδότησης προκειμένου να υλοποιηθεί.