Νέες «γκρίζες ζώνες» έφερε για τους καταναλωτές ο ανταγωνισμός στα σταθερά συμβόλαια ρεύματος – Τα σημεία κλειδιά που ξεκαθαρίζουν το τοπίο

Σε διασταλτική ερμηνεία των χαρακτηριστικών των σταθερών τιμολογίων ρεύματος έχουν επιχειρήσει να προχωρήσουν ορισμένοι προμηθευτές, με σκοπό να δημιουργήσουν προϊόντα τα οποία θα μπορούσαν να προωθηθούν πιο εύκολα και, με αυτό τον τρόπο, να προσελκύσουν όσο το δυνατόν περισσότερους πελάτες. 

Ο λόγος είναι πως τα σταθερά τιμολόγια προσελκύουν μία ολοένα μεγαλύτερη μερίδα καταναλωτικού κοινού, επομένως αποτελούν ένα βασικό «όπλο» των προμηθευτών για να αυξήσουν την καταναλωτική τους βάση. Κι αυτό γιατί πληθαίνουν οι καταναλωτές που αναζητούν καταφύγιο σε ένα προϊόν το οποίο θα «κλειδώνει» τα έξοδά τους στο ρεύμα και επομένως θα τους θωρακίζει από την υψηλή μεταβλητότητα των τιμών. 

Σύμφωνα με πληροφορίες του energypress, τελευταίο «κρούσμα» τέτοια διασταλτικής ερμηνείας αποτελούν τα «κλιμακωτά σταθερά» τιμολόγια, τα οποία προσπάθησαν να εισαγάγουν κάποιες εταιρείες. Στην πράξη, αυτά τα προϊόντα θα είχαν μεν σταθερή τιμή, η οποία ωστόσο θα διαφοροποιείτο ανά ζώνες κατανάλωσης – π.χ. άλλη χρέωση για τις πρώτες 150 κιλοβατώρες και διαφορετική (μεγαλύτερη) για τις υπόλοιπες ποσότητες ηλεκτρισμού που θα «κάψει» ο πελάτης μέσα στον μήνα. 

Τα «κλιμακωτά σταθερά» προϊόντα, ωστόσο, θα μπορούσαν να δημιουργήσουν διάφορες παρενέργειες σε όσους θα τα επέλεγαν. Πρώτα από όλα, καθώς ακόμη το μερίδιο των «έξυπνων» μετρητών είναι μικρό, νοικοκυριά και επιχειρήσεις δεν έχουν σαφή εικόνα της κατανάλωσής τους και επομένως πότε μέσα στον μήνα κινδυνεύουν να περάσουν σε ζώνη υψηλότερης χρέωσης. 

Επίσης, ανάλογα με τον τρόπο που θα επικοινωνηθεί, ένα τέτοιο συμβόλαιο μπορεί να δημιουργήσει εύκολα σύγχυση στο καταναλωτικό κοινό. Έτσι, αν διαφημιστεί προτάσσοντας τη (σταθερή) τιμή για την πρώτη ζώνη κατανάλωσης (και αναφέρεται με «ψιλά γράμματα» η μεγαλύτερη τιμή για τις καταναλώσεις μετά από αυτό το πλαφόν) μπορεί εύκολα να δημιουργηθεί η παρανόηση σε κάποιους καταναλωτές ότι αυτή είναι και η τιμή που ισχύει για το σύνολο των κιλοβατώρων που θα «κάψουν» μέσα στον μήνα. 

Κλιμακωτά σταθερά

Ανάλογες είναι οι αρρυθμίες και στην περίπτωση «κλιμακωτών σταθερών» συμβολαίων με περισσότερες ζώνες και επομένως τιμές. Επίσης, η αρχιτεκτονική ενός τέτοιου συμβολαίου καθιστά δύσκολη για τον μέσο πελάτη τη σύγκρισή του με ένα «κανονικό» σταθερό συμβόλαιο, το οποίο έχει μία οριζόντια τιμή. 

Σε αυτό το πλαίσιο, δεν είναι τυχαία η αναφορά της ΡΑΑΕΥ, στη χθεσινή της ανακοίνωση με τις Κατευθυντήριες Γραμμές για τα τιμολόγια ρεύματος, ότι οι χρεώσεις των σταθερών συμβολαίων «δεν δύνανται να μεταβάλλονται βάσει της κατανάλωσης του πελάτη». Μία αναφορά που, όπως είναι φυσικό, «κλείνει την πόρτα» στα κλιμακωτά σταθερά τιμολόγια. 

Όπως προσθέτει η ΡΑΑΕΥ, η μόνη περίπτωση που επιτρέπεται για μπλε τιμολόγια διπλής χρέωσης, είναι οι χρεώσεις αυτές να αφορούν διαφορετικές χρονικές περιόδους στο 24ωρο -όπως συμβαίνει με τα νυχτερινά σταθερά τιμολόγια- και όχι όρια κατανάλωσης. «Στο πλαίσιο της σταθερής τιμής, δύναται να περιλαμβάνεται διακύμανση της τιμής η οποία συνδέεται αποκλειστικά με τις ώρες αιχμής/μη αιχμής (peak/off-peak). Προκειμένου να διατίθεται σταθερό τιμολόγιο με χρέωση peak/off peak,  πρέπει η σχετική μέτρηση της κατανάλωσης να υποστηρίζεται τεχνικά από τον Διαχειριστή», επισημαίνεται χαρακτηριστικά. 

Ρήτρα αποχώρησης

«Κρούσματα» διασταλτικής ερμηνείας έχουν υπάρξει όμως και στη ρήτρα πρόωρης αποχώρησης, που μπορούν να περιλαμβάνουν τα μπλε τιμολόγια. Σε αυτή την περίπτωση, έχουν καταγραφεί περιπτώσεις καταχρηστικής εφαρμογής της ρήτρας, υπό την έννοια ότι το οικονομικό «πέναλτι» δεν απομειώνεται όσο πλησιάζει η λήξη της σύμβασης. Εξ ου και η ΡΑΑΕΥ τονίζει στη χθεσινή ανακοίνωση πως «η ρήτρα είναι αναλογική και μειώνεται αναλόγως του κόστους που δημιουργεί στον προμηθευτή η πρόωρη αποχώρηση του πελάτη». 

Με τη χθεσινή ανακοίνωση επισφραγίζονται όμως και οι «τίτλοι τέλους» των σταθερών τιμολογίων με διάρκεια μικρότερη του έτους. Εφεξής οι συμβάσεις σταθερής χρέωσης θα πρέπει να καλύπτουν τουλάχιστον 12 μήνες – με την ίδια τιμή σε όλο αυτό το χρονικό διάστημα. Μόνο υπό αυτή την προϋπόθεση ένα τιμολόγιο μπορεί να πάρει μπλε «χρώμα» και να συνοδεύεται από ρήτρα πρόωρης αποχώρησης. 

Ανεξάρτητα από το αν ένα συμβόλαιο είναι σταθερό ή όχι, η διάρκειά του θα πρέπει να μην είναι μικρότερη από ένα έτος. Η διάρκεια των συμβάσεων δύναται να συντμηθεί κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 29 του ΚΠΗΕ σε μεμονωμένη βάση και κατόπιν ειδικού αιτήματος του Πελάτη λόγω των συνθηκών της σύνδεσης και όχι με οικεία – γενικευμένη πρωτοβουλία εκ μέρους του Προμηθευτή.

Τα προϊόντα με σταθερή χρέωση για λιγότερο από 12 μήνες κατηγοριοποιούνται πλέον στα μικτά συμβόλαια και θα πρέπει να συμπληρώνονται από μία άλλη φόρμουλα χρέωσης (π.χ. κυμαινόμενη) για το υπόλοιπο διάστημα του έτους – αφού ο γενικός κανόνας είναι πως όλες οι συμβάσεις είναι 12μηνες. Επομένως, τα προϊόντα αυτά παίρνουν κίτρινο «χρώμα» και δεν χρεώνουν άμεσα ή έμμεσα ρήτρα πρόωρης αποχώρησης.