Κουτσογιάννης (Hengas): Το αέριο μπορεί να πάει παντού στην Ελλάδα – Πρέπει να ανταποκριθούν οι αρχές στις ανάγκες της απελευθερωμένης αγοράς
Συστατικό στοιχείο για την μετάβαση σε μια οικονομία κλιματικά ουδέτερη και συνάμα «απάντηση» στις ενεργειακές προκλήσεις της ελληνικής περιφέρειας συνιστά το φυσικό αέριο, γεγονός που πυροδοτεί σημαντικές επενδύσεις στις περιοχές αυτές. Λύσεις CNG, LNG και δίκτυα φυσικού αερίου αγκαλιάζουν τις «δυσπρόσιτες» περιφέρειες της χώρας, όπως δηλώνει σε συνέντευξή του στο energypress, ο Νικόλαος Κουτσογιάννης, Σύμβουλος Διοίκησης της Hengas, της νέας εταιρείας που μπαίνει πλέον δυναμικά στον τομέα της διανομής αερίου.
Αναφέρει χαρακτηριστικά, πως «η HENGAS έρχεται να αξιοποιήσει μια τεχνογνωσία ετών στην υλοποίηση επιτυχημένων έργων υποδομών φυσικού αερίου, προσφέροντας σε μια ιδιαίτερα δύσκολη περίοδο τη δυνατότητα στα νοικοκυριά να μειώσουν τις ενεργειακές τους δαπάνες και στις επιχειρήσεις να εξασφαλίσουν πολύ χαμηλότερο λειτουργικό κόστος και κατά συνέπεια να αυξήσουν την ανταγωνιστικότητά τους».
Σχολιάζοντας την «επικαιρότητα» της ελληνικής αγοράς φυσικού αερίου επισημαίνει ότι είναι επιτακτικό η Πολιτεία και οι αρμόδιες αρχές, όπως η ΡΑΕ, να προσαρμόσουν την συμπεριφορά τους στις ανάγκες μιας πραγματικά απελευθερωμένης αγοράς ενέργειας, γεγονός που θα σηματοδοτήσει μια καλύτερη λειτουργία της ίδιας της αγοράς, αλλά και μεγαλύτερα οφέλη για τους καταναλωτές.
Αναλυτικά η συνέντευξη του κ. Κουτσογιάννη στο energypress έχει ως εξής:
Πως φτάσαμε στην ίδρυση της εταιρείας Hengas;
Η HENGAS είναι η συνέχεια της επιτυχημένης πορείας στον χώρο του φυσικού αερίου του μοναδικού της μετόχου της EDIL HELLAS μιας και δημιουργήθηκε ως απόσχιση του κλάδου φυσικού αερίου της τελευταίας στο πλαίσιο των υποχρεώσεων του ρυθμιστικού πλαισίου που επιβάλλει η ΡΑΕ. H EDIL HELLAS είναι ο ηγέτης της αγοράς στον χώρο των υποδομών του φυσικού αερίου έχοντας αναπτύξει επιτυχημένες συνεργασίες με όλους τους Διαχειριστές φυσικού αερίου. Η παρουσία της επί πολλά χρόνια στον χώρο του φυσικού αερίου συνέβαλε στην απόκτηση υψηλής τεχνογνωσίας και μεγάλης εμπειρίας, τα οποία χαρακτηριστικά συνδυαζόμενα με την ισχυρή οικονομική της κατάσταση οδήγησαν στη στρατηγικής σημασίας απόφαση να εισέλθει στην αγορά διανομής του φυσικού αερίου μόλις αυτό κατέστη εφικτό τον Αύγουστο του 2018 έπειτα από την ψήφιση του "νόμου Σταθάκη" που στη βάση εναρμόνισης της ελληνικής νομοθεσίας με την ευρωπαϊκή αποφάσισε την απελευθέρωση της αγοράς και έδωσε τη δυνατότητα και σε ιδιωτικές εταιρείες να αναλάβουν τη διαχείριση των δικτύων φυσικού αερίου. Η «κληρονομιά» αυτή, πιστεύουμε πως αποτελεί σημαντική «παρακαταθήκη» για την εξέλιξη της Hengas σε παίκτη-κλειδί στην αγορά διανομής φυσικού αερίου.
Επειδή μιλάμε για μια καινούργια εταιρία, θα ήθελα να κάνετε πιο σαφές το αντικείμενο στο οποίο δραστηριοποιείται η HENGAS. Ποιός είναι ο ρόλος της στη διανομή φυσικού αερίου;
Η εταιρεία δραστηριοποιείται αποκλειστικά – βάσει και του υφιστάμενου ρυθμιστικού πλαισίου περί unbundling – στη διαχείριση δικτύων διανομής φυσικού αερίου. Με πολύ απλά λόγια η HENGAS είναι η εταιρεία που θα διασφαλίζει την αδιάλειπτη παροχή φυσικού αερίου στον τελικό καταναλωτή. Πρέπει να επισημάνουμε πως η εταιρεία ελέγχεται πλήρως από τη ΡΑΕ, ενώ και οι τιμές της HENGAS ως διαχειριστή του δικτύου φυσικού αερίου είναι απολύτως ρυθμιζόμενες από τη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας και δεν καθορίζονται από την ίδια, ούτε βέβαια παρεμβαίνει στη μεθοδολογία διαμόρφωσης των τιμών. Επιπροσθέτως, η HENGAS υποχρεούται εκ του νόμου να διασφαλίσει την ελεύθερη πρόσβαση στο δίκτυο της σε όλους ανεξαιρέτως τους παρόχους, δίνοντας έτσι τη δυνατότητα στον τελικό καταναλωτή να επιλέξει την εταιρεία που θα τον εκπροσωπεί μέσα από ένα μεγάλο αριθμό εταιρειών που δραστηριοποιούνται στην εμπορία φυσικού αερίου.
Η αγορά διανομής φυσικού αερίου συνιστά μια αγορά με ιδιαίτερες απαιτήσεις και χαρακτηριστικά, πράγμα που σημαίνει, για να το πούμε απλά, ότι "δεν είναι για όλους". Η Hengas μπορεί πράγματι να είναι ένας από τους "παίκτες" και γιατί;
Ο βασικός στόχος της HENGAS είναι να αποτελέσει έναν ανατρεπτικό, ασφαλή και αξιόπιστο παίκτη στην αγορά του φυσικού αερίου και για αυτό στηρίζεται στην επιτυχή πορεία της EDIL HELLAS, η οποία μέσα στα χρόνια της κρίσης έχει πέτυχει σημαντικούς ρυθμούς ανάπτυξης με αύξηση του κύκλου εργασιών και της κερδοφορίας της, αλλά και αυξάνοντας το προσωπικό της. H HENGAS έρχεται να αξιοποιήσει μια τεχνογνωσία ετών στην υλοποίηση επιτυχημένων έργων υποδομών φυσικού αερίου, προσφέροντας σε μια ιδιαίτερα δύσκολη περίοδο τη δυνατότητα στα νοικοκυριά να μειώσουν τις ενεργειακές τους δαπάνες και στις επιχειρήσεις να εξασφαλίσουν πολύ χαμηλότερο λειτουργικό κόστος και κατά συνέπεια να αυξήσουν την ανταγωνιστικότητα τους. Σε πρώτη φάση μέσα από την κάλυψη εννέα πόλεων της ελληνικής περιφέρειας (Τρίπολη, Κόρινθος, Μεγαλόπολη, Δεσκάτη, Πολύκαστρο, Πολύγυρος, Σκύδρα, Νάουσα και Έδεσσα) είτε μέσω απευθείας σύνδεσης με το δίκτυο ΕΣΦΑ, είτε μέσω μεταφοράς συμπιεσμένου φυσικού αερίου CNG. Άλλωστε, κρίσιμο ζήτημα για την περιφέρεια της χώρας στην εποχή της ενεργειακής μετάβασης και με φόντο την απολιγνιτοποίηση, είναι η εξασφάλιση ασφαλούς και προσιτής ενέργειας για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις και για τον λόγο αυτό ως Hengas ιεραρχούμε τα ζητήματα ασφάλειας και αξιοπιστίας, στοιχεία που τόσο το ανθρώπινο δυναμικό της εταιρείας όσο και η δεδομένη τεχνογνωσία μας επιτρέπει να διασφαλίζουμε στις δραστηριότητές μας.
Θέλετε να μας πείτε περισσότερα για το CNG; Συνιστά μια αξιόπιστη εναλλακτική λύση για τις απομακρυσμένες περιοχές;
Η HENGAS είναι πρωτοπόρος σε λύσεις συμπιεσμένου φυσικού αερίου, έχοντας πραγματοποιήσει επενδύσεις άνω των 15 εκατομμυρίων ευρώ την τελευταία τριετία. Η λύση του συμπιεσμένου φυσικού αερίου CNG αποτελεί μια ιδανική λύση τροφοδότησης περιοχών της περιφέρειας στις οποίες είτε δεν υπάρχει η δυνατότητα σύνδεσης με κεντρικό αγωγό ΕΣΦΑ, είτε τα μορφολογικά τους χαρακτηριστικά καθιστούν απαγορευτική την ανάπτυξη δικτύου και οι οποίες έχουν μικρές προς μεσαίου μεγέθους καταναλώσεις. Τεχνολογικά αποτελεί μια προηγμένη και ασφαλή λύση για τη διάθεση φυσικού αερίου σε απομακρυσμένες περιοχές μιας και αυτή επιτυγχάνεται μέσω της μεταφοράς του CNG με ειδικά φορτηγά τρέιλερ και την εν συνεχεία αποσυμπίεση του στον τοπικό σταθμό CNG και τη διοχέτευση του αποσυμπιεσμένου αερίου στο εσωτερικό δίκτυο της πόλης.
Βλέποντας κανείς την μορφολογία της Ελλάδας (ορεινοί όγκοι με σημαντικές μορφολογικές ανωμαλίες) αντιλαμβάνεται ότι η τροφοδότηση μικρών και μεσαίων πόλεων της ελληνικής περιφέρειας μέσω CNG μπορεί να αποτελέσει μια λύση. Κατά την γνώμη μου θα έλεγα ότι είναι μονόδρομος αν συνυπολογίσουμε την παράμετρο της επέκτασης του δικτύου ΕΣΦΑ και την περαιτέρω ανάπτυξη της χρήσης του LNG, όπου και στις δύο περιπτώσεις δεν απαντάται η ανάγκη της άμεσης τροφοδότησης των περιοχών αυτών με φυσικό αέριο. Σε ένα εύλογο βάθος χρόνου, με την περαιτέρω ανάπτυξη της τεχνολογίας του LNG θα υπάρξει σταδιακή αντικατάσταση της τεχνολογίας του CNG. Εκτιμούμε ότι το 70% των χρηστών που εξυπηρετούνται με CNG, θα μεταβούν είτε στη σύνδεση με κεντρικούς αγωγούς, είτε στην τεχνολογία του LNG. Επομένως το CNG απαντά στις ανάγκες του σήμερα, ενώ, ταυτόχρονα, αξιολογώντας την εξέλιξη της αγοράς, ήδη προβαίνουμε σε σημαντικές επενδύσεις για την μετάβαση στην τεχνολογία του LNG.
Διανύοντας μια περίοδο σημαντικών αλλαγών στην αγορά φυσικού αερίου της χώρας μας με κεντρικό ζητούμενο την περαιτέρω διείσδυση του καυσίμου σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις, τι “βλέπει” μια εταιρεία που μόλις κάνει τα πρώτα της βήματα στο κλάδο;
Πραγματικά η αγορά του φυσικού αερίου εισέρχεται σε μια περίοδο σημαντικών αλλαγών. Ο μέχρι πρότινος περιορισμός της ελεύθερης εισόδου στην αγορά του φυσικού αερίου είχε ως αποτέλεσμα την ύπαρξη υψηλών τιμών, την αργή διείσδυση και τον αποκλεισμό της ελληνικής περιφέρειας από τη χρήση ενός οικονομικού και φιλικού προς το περιβάλλον καυσίμου. Μετά την απελευθέρωση της αγοράς το 2018 φαίνεται να έχει αναγνωριστεί από όλους η αναγκαιότητα να επιταχυνθούν οι ρυθμοί ανάπτυξης της διείσδυσης του φυσικού αερίου στο σύνολο της χώρας. Εξακολουθεί βέβαια να υφίσταται η ανάγκη τόσο η Πολιτεία, όσο και η ΡΑΕ να προσαρμόσουν τη συμπεριφορά τους στις ανάγκες μιας πραγματικά απελευθερωμένης αγοράς ενέργειας.
Αν θέλαμε να διατυπώσουμε ένα συμπέρασμα για το σήμερα και το αύριο τι θα λέγατε;
Αυτό που προκύπτει ως συμπέρασμα από την παρούσα κατάσταση είναι αφενός η ανάγκη ο ρυθμιστικός φορέας να προχωρήσει στην ταχύτερη ολοκλήρωση των ενεργειών ευθύνης του και στην ισότιμη αντιμετώπιση όλων όσων πληρούν τα εχέγγυα που θέτει ο νόμος και επιθυμούν να επενδύσουν στην αγορά ενέργειας και αφετέρου η έλλειψη ενός φορέα στον οποίο θα συμμετέχουν το σύνολο των εμπλεκομένων στην αγορά του φυσικού αερίου (ΔΕΣΦΑ, εταιρείες διανομής, πάροχοι φυσικού αερίου, βιομηχανικοί καταναλωτές, ακαδημαϊκά ιδρύματα, κοκ) και ο οποίος θα μπορεί να υποστηρίζει τη λειτουργία της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας, να εισηγείται αναγκαίες αλλαγές στην Κεντρική Κυβέρνηση και να βρίσκεται μπροστά στις εξελίξεις της αγοράς προς όφελος όλων – καταναλωτών, εταιρειών ενέργειας, ρυθμιστικών φορέων, πολιτείας.
Έχοντας μια πολυετή εμπειρία στον κλάδο όπως προείπατε, το φυσικό αέριο αν και εισαγόμενο καύσιμο για την χώρα, μπορεί να αντιμετωπίσει επιτυχώς τις ενεργειακές προκλήσεις του σήμερα για νοικοκυριά και επιχειρήσεις, όπου βέβαια στο τέλος της ημέρας αμφότεροι μετρούν το ενεργειακό κόστος;
Το φυσικό αέριο στην παρούσα φάση αποτελεί μια οικονομική και φιλική προς το περιβάλλον εναλλακτική έναντι των σημερινών καύσιμων υλών. Σε μια μεταβατική περίοδο όπου τόσο η Ευρώπη, όσο και η χώρα μας προσπαθούν να αναδιαμορφώσουν το ενεργειακό μείγμα στη βάση των αρχών της μείωσης του ενεργειακού κόστους και της προστασίας του περιβάλλοντος, το φυσικό αέριο είναι μια λύση που ανταποκρίνεται σε μεγάλο βαθμό στις ανωτέρω απαιτήσεις, καθώς είναι προσιτό σε επίπεδο τιμής και εύκολο προσβάσιμο. Ήδη άλλωστε έχουν επενδυθεί και επενδύονται τεράστια ποσά στην ανάπτυξη αγωγών μεταφοράς, αλλά και στις υποδομές του LNG, γεγονός που καταδεικνύει πως το φυσικό αέριο θα αποτελέσει κινητήριο δύναμη των ενεργειακών εξελίξεων την επόμενη περίοδο. Το σημαντικό για την Ελλάδα είναι να εστιάσει στη διαφοροποίηση των πηγών από τις οποίες προμηθεύεται φυσικό αέριο, προκειμένου να περιορίσει την εξάρτησή της από συγκεκριμένους προμηθευτές και αφετέρου να επιταχύνει και να υποβοηθήσει τις έρευνες για την ανάπτυξη κοιτασμάτων υδρογοναθράκων που ενδεχομένως να βρίσκονται εντός της δικής της σφαίρας ελέγχου.
Επί του πρακτέου, τι περιλαμβάνει η «επόμενη μέρα» για την Hengas;
Η HENGAS, διαθέτοντας την τεχνική και οικονομική επάρκεια, προετοιμάζεται να ξεκινήσει άμεσα την υλοποίηση του μεγάλου επενδυτικού πλάνου 40 εκατομμυρίων ευρώ -δίχως να έχει ανασταλεί λόγω πανδημίας – για την ανάπτυξη δικτύων και τη διανομή φυσικού αερίου είτε μέσω διασύνδεσης με αγωγό ΕΣΦΑ, είτε μέσω CNG σε εννέα πόλεις της ελληνικής περιφέρειας για της οποίες βρίσκεται σε αναμονή ολοκλήρωσης των αδειοδοτικών διαδικασιών από τη ΡΑΕ. Η HENGAS μέσα από το αναπτυξιακό της πρόγραμμα που έχει καταθέσει στη ΡΑΕ δεσμεύεται να υλοποιήσει μέσα στα πρώτα τρία χρόνια το σύνολο σχεδόν των υποδομών και να έχει υψηλότατο αριθμό συνδέσεων.
Στην πλήρη του ανάπτυξη το υφιστάμενο επιχειρηματικό πλάνο της HENGAS προβλέπει τη διανομή φυσικού αερίου σε 30.000 οικιακούς καταναλωτές και περίπου 1000 επιχειρήσεις της περιφέρειας. Ο σχεδιασμός της εταιρείας ταυτόχρονα εστιάζει στην προετοιμασία της για την αξιοποίηση της τεχνολογίας του LNG, την επιλογή των κατάλληλων τύπων δικτύου για τη μεταφορά βιοκαυσίμων του μέλλοντος (π.χ. υδρογόνο) ενώ σε αγαστή συνεργασία με τις τοπικές αρχές ανά την Ελλάδα επεξεργαζόμαστε σχέδια για την αύξηση των πόλεων στις οποίες η HENGAS θα δώσει τη δυνατότητα να απολαύσουν τα οφέλη του φυσικού αερίου.
