Αιφνιδιαστική «αφαίμαξη» πόρων 3,5 δισ. για δάνεια από το RRF – Στον αέρα έργα ΑΠΕ και μπαταρίες – Να καλυφθούν οι εγκεκριμένες χρηματοδοτήσεις ζητούν οι επενδυτές

Με χρηματοδοτικό κενό το οποίο στην καλύτερη περίπτωση ανατρέπει τον προγραμματισμό και το κόστος των ΑΠΕ και μπαταριών που δρομολογούν, ενώ στη χειρότερη οδηγεί τα έργα σε πλήρες βραχυκύκλωμα, έχουν βρεθεί εδώ και λίγα 24ωρα επενδυτές. Η αιτία είναι ότι αν και τα έργα αυτά έχουν «κλειδώσει» δανειοδότηση μέσω του RRF, το Ταμείο Ανάκαμψης… ξέμεινε ξαφνικά από διαθέσιμους πόρους για δάνεια.

Σύμφωνα με πληροφορίες από επενδυτές του κλάδου, τα διαθέσιμα κονδύλια για δάνεια, μέχρι και περίπου το μέσον της προηγούμενης εβδομάδας, υπολογίζεται πως άγγιζαν τα 3,5 δισ. ευρώ. Αυτό που συνέβη -χωρίς καμία προηγούμενη ενημέρωση στις τράπεζες ή τους επιχειρηματίες- είναι πως το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, υπό τον αναπληρωτή υπουργό Νίκο Παπαθανάση που είναι υπεύθυνος για το Ταμείο Ανάκαμψης, μετέφερε αυτό το ποσό σε άλλους κωδικούς.

Όλες οι ενδείξεις από την αγορά συγκλίνουν στο ότι το ποσό «πέρασε» στην Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα (ΕΑΤ). Κι αυτό γιατί αποφασίστηκε «στο παρά πέντε» να αξιοποιηθούν για άλλο σκοπό, και πιο συγκεκριμένα για στεγαστικό πρόγραμμα «Σπίτι μου», καθώς και για τη στήριξη μικρομεσαίων επιχειρήσεων. 

Ανατρέπονται εγκεκριμένες δανειακές συμβάσεις

Όπως και να ‘χει, το αποτέλεσμα είναι το δανειακό σκέλος του Ταμείου Ανάκαμψης να έχει... αδειάσει αιφνιδιαστικά, και να μην μπορεί να εξυπηρετήσει άλλες χρηματοδοτήσεις. Την ίδια ώρα, όμως, υπάρχουν πλήρως εγκεκριμένες δανειακές συμβάσεις - από τις τράπεζες αλλά και από τους αξιολογητές που όρισε το Δημόσιο.

Αυτό σημαίνει, όπως σημειώνουν στελέχη του κλάδου, πως τα αντίστοιχα business plan ανατρέπονται. Επομένως, αν και κανονικά έχει ολοκληρωθεί η διαδικασία δανειοδότησης (και επομένως θα έπρεπε να εκταμιευτούν τα κεφάλαια από το RRF), πλέον η πολιτεία υποχρεώνει τις επιχειρήσεις να επανασχεδιάσουν τη φόρμουλα χρηματοδότησης των επενδύσεων.

Με βάση τα ίδια στελέχη, όποια κι αν είναι η νέα φόρμουλα, είναι βέβαιο πως οι επενδυτές θα στερηθούν τα ευνοϊκά επιτόκια του RRF, ενώ θα πρέπει να αυξήσουν τα ίδια κεφάλαια για την υλοποίηση των έργων. Αν έχουν αυτή τη δυνατότητα, τότε με τον ένα ή τον άλλο τρόπο τα έργα θα προχωρήσουν.

Η συνέπεια ωστόσο είναι ότι αλλάζει ο προγραμματισμός των επενδύσεων, όπως επίσης και το κόστος τους. Από την άλλη πλευρά, είναι άγνωστη η «τύχη» έργων που για τον οποιονδήποτε λόγο οι επενδυτές δεν έχουν τη δυνατότητα να αυξήσουν την ίδια συμμετοχή. Θα πρέπει μάλιστα να σημειωθεί ότι υπάρχουν έργα που βρίσκονται ήδη σε φάση υλοποίησης, καθώς οι παραγωγοί είχαν αποφασίσει να τα ξεκινήσουν με δικούς τους πόρους, τους οποίους θα ανακτούσαν στην πορεία. Σε αυτές τις περιπτώσεις, το... άδειασμα του δανειακού σκέλους του RRF έχει ακόμη πιο σοβαρές παρενέργειες.

Έλλειμμα αξιοπιστίας από την πολιτεία, πλήγμα για τον κλάδο

Η εξέλιξη αυτή αφήνει «στον αέρα» επενδύσεις και από άλλους κλάδους πέρα από την ενέργεια, όπως για παράδειγμα για ψηφιακά έργα. Όπως τονίζουν οι πηγές της αγοράς, δίνεται ένα γενικευμένο «σήμα» ελλείμματος αξιοπιστίας της πολιτείας, το οποίο υπονομεύει την επενδυτική εμπιστοσύνη. Παράλληλα, στην περίπτωση των ΑΠΕ πρόκειται για ένα νέο εμπόδιο που έρχεται να προστεθεί σε μία σειρά προβλημάτων τα οποία έχουν ανακύψει το τελευταίο διάστημα και έχουν «φρενάρει» τις επενδύσεις.

Οι άνθρωποι του κλάδου σημειώνουν ότι ενδεικτικό των χειρισμών από τη μεριά του υπουργείου, που δείχνει παντελή έλλειψη σχεδιασμού, είναι πως μέχρι και τον Μάρτιο τα στελέχη του διαβεβαίωναν τράπεζες και επενδυτές για τη διαθεσιμότητα κονδυλίων – πιέζοντας μάλιστα τα πιστωτικά ιδρύματα να αυξήσουν τις απορροφήσεις του δανειακού σκέλους, ώστε να μην μείνουν αδιάθετοι πόροι. Μόνη… ανατροπή, που είχε υπάρξει, ήταν ότι η προθεσμία υποβολής είχε επισπευσθεί, στις 29 Μαΐου.

Όπως συμπληρώνουν, αν υπήρχαν σκέψεις ώστε τα κονδύλια αυτά να ανακατευθυνθούν αλλού στην πορεία, θα έπρεπε η διαδικασία υποβολής αιτήσεων για δάνεια να έχει σταματήσει νωρίτερα, ώστε να καλυφθούν όσα business plan είχαν κατατεθεί μέχρι εκείνη τη στιγμή. Αφού αυτό δεν έγινε, πρέπει να υλοποιηθούν τουλάχιστον όσες δανειακές συμβάσεις είναι εγκεκριμένες.

Εκτός από τους επενδυτές, έντονη δυσαρέσκεια εκφράζουν και οι τράπεζες. Μάλιστα, με βάση μία γραμμή πληροφόρησης, τα πιστωτικά ιδρύματα έχουν έρθει σε επαφή με το υπουργείο, το οποίο τα ενημέρωσε πως ένα ποσό θα επιστρέψει τελικά στο δανειακό σκέλος του RRF. Ωστόσο, θα είναι σημαντικά μικρότερο από τα 3,5 δισ.