Αγρο-φωτοβολταϊκά: Μικρός ο αριθμός αιτήσεων μέχρι τώρα – «Στη μάχη» για ταρίφα συστήματα 35 Μεγαβάτ, έναντι των 130 Μεγαβάτ που μπορούν να ενταχθούν στο μέτρο
Το αρχικά μεγάλο ενδιαφέρον αγροτών, για την αξιοποίηση του μέτρου για την εγκατάσταση αγρο-φωτοβολταϊκών, τουλάχιστον έως τώρα δεν έχει οδηγήσει σε σημαντικό αριθμό αιτήσεων. Κι αυτό γιατί μέχρι αυτή τη στιγμή έχουν υποβληθεί 200 «φάκελοι», συνολικής ισχύος λίγο πάνω από 35 Μεγαβάτ.
Ενδεικτικό της χαμηλής «επίδοσης» είναι ότι μπορούν να κλειδώσουν ταρίφα συστήματα 10 Μεγαβάτ σε κάθε μία από τις 13 Περιφέρειες, δηλαδή ένα χαρτοφυλάκιο συνολικής ισχύος 130 Μεγαβάτ. Επομένως, οι αιτήσεις έως αυτή τη στιγμή καλύπτουν λιγότερο από το 30%.
Επίσης, η «χλιαρή» υποδοχή των δυνητικά δικαιούχων δεν μπορεί να εξηγηθεί από το γεγονός ότι η διαδικασία υποβολής ξεκίνησε σχετικά πρόσφατα, στις 4 Μαρτίου. Ο λόγος είναι πως οι αιτήσεις αξιολογούνται με αποκλειστικό κριτήριο τη χρονική προτεραιότητα, με κάθε Περιφέρεια να «κλείνει» μόλις τα επιλέξιμα συστήματα φτάσουν τα 10 Μεγαβάτ. Επομένως οι ενδιαφερόμενοι παραγωγοί έχουν ισχυρό κίνητρο να κινηθούν γρήγορα και να εξασφαλίσουν θέση στο πρόγραμμα.
Πριν από την έναρξη του μέτρου, όπως είχε γράψει το energypress, στελέχη του κλάδου εκτιμούσαν πως πολλοί αγρότες είχαν ήδη έτοιμες τις αιτήσεις, για να κατακυρώσουν ηλεκτρικό «χώρο». Έτσι, με δεδομένο το περιορισμένο πλαφόν ανά Περιφέρεια, εκτιμούσαν ότι σε ορισμένες περιοχές τα επιλέξιμα έργα θα «κλείδωναν» άμεσα. Ωστόσο, φαίνεται πως τελικά επικράτησε προβληματισμός σε σημαντικός αριθμός όσων ενδιαφέρθηκαν αρχικά, καθώς στην πορεία λειτούργησαν αποτρεπτικά οι δυσκολίες και περιορισμοί που έχουν τεθεί κατά την εφαρμογή του μέτρου.
Ένας τέτοιος περιορισμός έχει να κάνει με το γεγονός ότι ο «κόφτης» της γης υψηλής παραγωγικότητας (με εξαίρεση τα θερμοκήπια), αποκλείει την εγκατάσταση συστημάτων σε ολόκληρες Περιφέρειες. Ο λόγος είναι πως σε Περιφέρειες όπως η Θεσσαλία όλες οι «απλές» καλλιέργειες βρίσκονται σε γη υψηλής παραγωγικότητας – στις οποίες σύμφωνα με τις νομοθετικές ρυθμίσεις για τα αγρο-φωτοβολταϊκά, δεν επιτρέπεται η εγκατάσταση ηλιακών συστημάτων.
Μάλιστα, η απαγόρευση ισχύει ακόμη και για ζώνες που χαρακτηρίζονται μεν ως γεωργική γη υψηλής παραγωγικότητας (ΓΓΥΠ), αλλά βρίσκονται εντός περιοχής η οποία διέπεται από εγκεκριμένο Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο (ΓΠΣ), που επιτρέπει ρητώς την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών σταθμών. Επομένως, Περιφέρειες όπως η Θεσσαλία πρακτικά είναι ασύμβατες στην εγκατάσταση αγρο-φωτοβολταϊκών, παρά το γεγονός ότι για την κάλυψη του ορίου των 10 Μεγαβάτ δεν θα χρειαζόταν μια έκταση μεγαλύτερη από 100-140 στρέμματα.
Επίσης, αρνητικός παράγοντας είναι πως, όσον αφορά την αποζημίωση των συστημάτων, το ΥΠΕΝ κλείνει στο να διατηρήσει την υφιστάμενη «ταρίφα» για τα μικρά ηλιακά πάρκα, με συνέπεια τα έργα να αμείβονται με 6,5 λεπτά του ευρώ για κάθε κιλοβατώρα που θα παράγουν. Αν και το υπουργείο έχει τη δυνατότητα να ενισχύσει το εγγυημένο έσοδο, τροποποιώντας μέχρι την 1η Απριλίου την υφιστάμενη Υπουργική Απόφαση για τις διοικητικά οριζόμενες Τιμές Αναφοράς, σύμφωνα με πληροφορίες κλίνει στο να μην προχωρήσει σε αύξηση.
Ωστόσο, αυτό σημαίνει πως τίθεται εν αμφιβόλω η οικονομική βιωσιμότητα των συστημάτων. Παράγοντες του κλάδου εκτιμούν ότι τα τεχνικά χαρακτηριστικά των αγρο-φωτοβολταϊκών αυξάνουν το κόστος, με την επιπλέον επιβάρυνση να προέρχεται από το γεγονός ότι τα πάνελ θα πρέπει να βρίσκονται σε βάσεις έδρασης οι οποίες απέχουν κατ’ ελάχιστο 2,10 μέτρα πάνω από το καλλιεργούμενο έδαφος. Επομένως, στην περίπτωση «απλών» χωραφιών, θα χρειαστούν βάσεις που κοστίζουν περί τα 15.000-30.000 ευρώ ανεβάζοντας το κόστος.