Σπάνιες γαίες και ΕΕ

Η Ευρωπαϊκή Ένωση είχε καθυστερήσει υπερβολικά στο καυτό θέμα των ορυκτών πόρων και ειδικότερα στο θέμα των σπάνιων γαιών.

Δεκαετίες ολόκληρες η ΕΕ βρισκόταν σε κατάσταση ύπνωσης εφησυχασμένη στο γεγονός πως η Κίνα θα την προμήθευε εσαεί και χωρίς προσχώματα με σπάνιες γαίες απαραίτητες για την Ευρωπαϊκή βιομηχανία.

Εάν δεν συνέβαινε το τυχαίο διπλωματικό επεισόδιο μεταξύ Κίνας και Ιαπωνίας το Σεπτέμβριο του 2010 που άλλαξε τα παγκόσμια δεδομένα στην αγορά των σπάνιων γαιών (http://www.energypress.gr/news/Spanies-gaies-to-epomeno-petrelaio) ίσως ακόμη και σήμερα η ΕΕ να μην είχε αντιληφθεί τη γεωπολιτική, εμπορική, περιβαλλοντική και οικονομική σημασία των σπάνιων γαιών.

Η ΕΕ ήταν και παραμένει ακόμη σχεδόν απόλυτα εξαρτημένη από την Κίνα όσο αφορά τις σπάνιες γαίες.

Είναι αξιοσημείωτο το γεγονός πως στις ΗΠΑ, όταν έγινε αντιληπτό το παίγνιο των σπάνιων γαιών, ξεκίνησε ένας νομοθετικός οργασμός σχετικός με την εξόρυξη των σπάνιων γαιών: μεταξύ 2010-2012 υπήρξαν, εξόσων γνωρίζω, τουλάχιστον 13 σχετικά νομοθετήματα στο Κογκρέσσο. Ξέρετε πόσα ήταν τα αντίστοιχα στην ΕΕ την ίδια περίοδο; Μόνο ένα (μία πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής).

Επίσης, μεταξύ 2010-2011 υπήρξαν στις ΗΠΑ 8 πρωτοβουλίες (επίσημες αναλύσεις/εκθέσεις, ακαδημαϊκά προγράμματα, μεταπτυχιακές εργασίες κλπ.) σχετικές με τις σπάνιες γαίες. Στην ΕΕ την ίδια ακριβώς περίοδο υπήρξαν 3 πρωτοβουλίες, εκ των οποίων η μία μάλιστα προέρχονταν από το Κόμμα των Πράσινων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Η ΕΕ έχει ακόμη πολύ δρόμο μπροστά της να διανύσει στο θέμα των σπάνιων γαιών.

Το παρόν άρθρο χτυπά καμπανάκι τόσο προς τα θεσμικά όργανα της ΕΕ, αλλά κυρίως,  προς τους Ευρωπαίους πολίτες/καταναλωτές: αν οι Ευρωπαίοι πολίτες/καταναλωτές επιθυμούν τη διατήρηση του υφιστάμενου τρόπου ζωής τους, στηριζόμενο σε τεχνολογικά επιτεύγματα της Ευρώπης και όχι της Κίνας, θα πρέπει να κατανοήσουν την αναγκαιότητα εξόρυξης,  με όρους αειφορίας,  (και) των Ευρωπαϊκών σπάνιων γαιών.  Οι Ευρωπαίοι πολίτες δεν μπορούν να συνεχίζουν τη νοοτροπία της στρουθοκαμήλου: «θέλω τα gadgets, αλλά όχι τα ορυκτά στην πόρτα μου». 

Σωτήρης Καμενόπουλος

Υπ. Διδάκτωρ Πολυτεχνείο Κρήτης, Σχολή Μηχανικών Ορυκτών Πόρων