Πανελλήνιος Σύνδεσμος Ενεργειακών Κοινοτήτων Ελλάδος: Υπόμνημα στον πρωθυπουργό για τα έργα στη Φλώρινα

Υπόμνημα έστειλε ο πρόεδρος του Πανελλήνιου Συνδέσμου Ενεργειακών Κοινοτήτων Ελλάδος προς τον πρωθυπουργό και τον υπουργό ενέργειας με θέμα την "άμεση χορήγηση Όρων Σύνδεσης στα έργα των Ενεργειακών Κοινοτήτων της Περιφερειακής Ενότητας Φλώρινας (Κατηγορία Γ2) - Αποκατάσταση της νομιμότητας, της ίσης μεταχείρισης και της εμπιστοσύνης των πολιτών προς την Πολιτεία".

ΥΠΟΜΝΗΜΑ ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟ

Προς

Τον Πρωθυπουργό κ.  Κυριάκο Μητσοτάκη

Τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Σταύρο Παπασταύρου

Θέμα:

Άμεση χορήγηση Όρων Σύνδεσης στα έργα των Ενεργειακών Κοινοτήτων της Περιφερειακής Ενότητας Φλώρινας (Κατηγορία Γ2) – Αποκατάσταση της νομιμότητας, της ίσης μεταχείρισης και της εμπιστοσύνης των πολιτών προς την Πολιτεία

Αξιότιμε κύριε Πρωθυπουργέ,

Αξιότιμε κύριε Υπουργέ,

Με την ιδιότητά μου ως Προέδρου του Πανελλήνιου Συνδέσμου Ενεργειακών Κοινοτήτων Ελλάδος και εκπροσώπου δεκάδων Ενεργειακών Κοινοτήτων της Περιφερειακής Ενότητας Φλώρινας, σας απευθύνω το παρόν υπόμνημα εκφράζοντας την έντονη αγωνία αλλά και τη δικαιολογημένη αγανάκτηση χιλιάδων πολιτών που, επί έξι συνεχόμενα χρόνια, αναμένουν την εφαρμογή των νόμων του ίδιου του ελληνικού κράτους.

Δεν ζητούμε ευνοϊκή μεταχείριση.

Δεν ζητούμε ειδικά προνόμια.

Ζητούμε να εφαρμοστεί η νομοθεσία που η ίδια η Πολιτεία ψήφισε.

Ζητούμε να αποκατασταθεί η νομιμότητα.

Έξι χρόνια αναμονής χωρίς καμία ευθύνη των πολιτών

Οι Ενεργειακές Κοινότητες της Φλώρινας δημιουργήθηκαν ανταποκρινόμενες στην πρόσκληση της Πολιτείας να συμμετάσχουν ενεργά στην ενεργειακή μετάβαση.

Χιλιάδες πολίτες επένδυσαν τις οικονομίες τους.

Δεσμεύθηκαν αγροτεμάχια.

Καταβλήθηκαν σημαντικές δαπάνες για μελέτες, αδειοδοτήσεις και λοιπές διοικητικές διαδικασίες.

Όλες οι υποχρεώσεις που επιβλήθηκαν από τη νομοθεσία εκπληρώθηκαν στο ακέραιο.

Και όμως, έξι χρόνια μετά, τα έργα εξακολουθούν να παραμένουν χωρίς Όρους Σύνδεσης.

Η καθυστέρηση αυτή δεν μπορεί πλέον να χαρακτηριστεί διοικητική δυσλειτουργία.

Αποτελεί ουσιαστική ακύρωση του θεσμού των Ενεργειακών Κοινοτήτων.

Η Πολιτεία δεν εφαρμόζει τους νόμους που η ίδια ψήφισε

Ο Ν.4513/2018 θεσπίστηκε με σαφή στόχο την ενίσχυση της ενεργειακής δημοκρατίας, της συμμετοχής των πολιτών και της αποκέντρωσης της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας.

Η βασική φιλοσοφία του νόμου ήταν ξεκάθαρη:

Οι Ενεργειακές Κοινότητες θα απολαμβάνουν προτεραιότητα στην ανάπτυξη έργων ΑΠΕ και στην πρόσβαση στο ηλεκτρικό δίκτυο.

Αυτό ακριβώς ήταν και το μήνυμα που έλαβαν χιλιάδες πολίτες.

Αυτό ακριβώς τους ώθησε να επενδύσουν.

Στην πράξη όμως συνέβη το ακριβώς αντίθετο.

Με τις διαδοχικές νομοθετικές μεταβολές, οι προβλεπόμενες προτεραιότητες όχι μόνο δεν εφαρμόστηκαν αλλά αποδυναμώθηκαν.

Η αρχική βούληση του νομοθέτη ανετράπη στην πράξη.

Η Ομάδα Γ μετατράπηκε σε μόνιμη αναμονή

Με τον Ν.4951/2022 και την Υπουργική Απόφαση ΥΠΕΝ/ΓΔΕ/84014/7123/12.08.2022 τα έργα των Ενεργειακών Κοινοτήτων εντάχθηκαν στην Ομάδα Γ, με πρόβλεψη παράλληλης αξιολόγησης με την Ομάδα Β.

Η πρόβλεψη αυτή ουδέποτε εφαρμόστηκε.

Ακολούθησε νέα νομοθετική παρέμβαση με το άρθρο 30 του Ν.5095/2024, η οποία ανέτρεψε εκ νέου τη σειρά αξιολόγησης.

Το αποτέλεσμα είναι γνωστό.

Έξι χρόνια μετά, οι Ενεργειακές Κοινότητες εξακολουθούν να περιμένουν.

Παραβιάζεται η αρχή της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης

Οι πολίτες εμπιστεύθηκαν το ελληνικό κράτος.

Επένδυσαν με βάση συγκεκριμένες νομοθετικές δεσμεύσεις.

Η Πολιτεία δεν μπορεί να αλλάζει συνεχώς τους κανόνες του παιχνιδιού αφού οι επενδύσεις έχουν ήδη πραγματοποιηθεί.

Η συνεχής μεταβολή των προτεραιοτήτων και η πολύχρονη αναμονή δημιουργούν σοβαρό ζήτημα ασφάλειας δικαίου, χρηστής διοίκησης και προστασίας της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης των πολιτών.

Σε ένα κράτος δικαίου οι κανόνες πρέπει να είναι σταθεροί και να εφαρμόζονται ισότιμα.

Αντίθεση με το ευρωπαϊκό δίκαιο

Η Ευρωπαϊκή Ένωση, μέσω των Οδηγιών (ΕΕ) 2018/2001 και (ΕΕ) 2023/2413, επιβάλλει στα κράτη-μέλη να διαμορφώνουν ευνοϊκό κανονιστικό περιβάλλον για τις Ενεργειακές Κοινότητες.

Ο στόχος είναι η ενεργός συμμετοχή των πολιτών στην παραγωγή ενέργειας.

Η πολυετής αδράνεια και η μη χορήγηση Όρων Σύνδεσης δεν συνάδουν με το πνεύμα ούτε με τον σκοπό αυτών των ευρωπαϊκών υποχρεώσεων.

Η μεγαλύτερη αδικία αφορά τη Φλώρινα

Η Φλώρινα υπήρξε από τις πρώτες περιοχές που επλήγησαν από την απολιγνιτοποίηση.

Χιλιάδες θέσεις εργασίας χάθηκαν.

Η τοπική οικονομία δοκιμάστηκε.

Η Πολιτεία δεσμεύθηκε ότι η ενεργειακή μετάβαση θα αποτελούσε ευκαιρία ανάπτυξης για τις τοπικές κοινωνίες.

Αντί όμως να ενισχυθούν οι κάτοικοι της περιοχής, σήμερα παρακολουθούν μεγάλα ιδιωτικά επενδυτικά σχήματα να προχωρούν, ενώ οι ίδιοι παραμένουν εγκλωβισμένοι.

Δεν μπορεί να υπάρξει Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση όταν οι ίδιοι οι πολίτες της περιοχής αποκλείονται από αυτή.

Το ζήτημα πλέον είναι πολιτικό

Σύμφωνα με την ενημέρωση που έχουμε από στελέχη του ΑΔΜΗΕ, η εξέταση της κατηγορίας Γ2 αναμένει κατευθύνσεις από το Υπουργείο.

Εφόσον αυτό ισχύει, τότε δεν υφίσταται πλέον τεχνικό εμπόδιο.

Η απόφαση είναι πολιτική.

Και η ευθύνη επίσης είναι πολιτική.

Ζητούμε σαφείς απαντήσεις

1. Πότε θα ξεκινήσει η αξιολόγηση της κατηγορίας Γ2;
2. Θα δοθούν άμεσα Όροι Σύνδεσης στα έργα των Ενεργειακών Κοινοτήτων της Φλώρινας;
3. Θα εφαρμοστεί επιτέλους η προτεραιότητα που προβλέπει η νομοθεσία;
4. Θα προστατευθούν οι πολίτες που επένδυσαν καλόπιστα ή θα συνεχιστεί η προώθηση μεταγενέστερων ιδιωτικών έργων;

Κύριε Υπουργέ,

Η υπόθεση αυτή δεν αφορά μόνο ορισμένες εκατοντάδες φωτοβολταϊκά έργα.

Αφορά την αξιοπιστία της Ελληνικής Πολιτείας.

Αφορά το αν οι πολίτες μπορούν να εμπιστεύονται το κράτος όταν αυτό τους καλεί να επενδύσουν.

Αφορά το αν η ενεργειακή δημοκρατία αποτελεί πραγματική κυβερνητική πολιτική ή απλώς μία διακήρυξη χωρίς πρακτικό αντίκρισμα.

Για έξι χρόνια οι πολίτες της Φλώρινας επέδειξαν υπομονή.

Σήμερα όμως αναμένουν δικαιοσύνη.

Η άμεση χορήγηση Όρων Σύνδεσης στα έργα της κατηγορίας Γ2 δεν αποτελεί πολιτική χάρη.

Αποτελεί υποχρέωση της Πολιτείας απέναντι στους νόμους της, απέναντι στις ευρωπαϊκές της δεσμεύσεις, απέναντι στη Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση και, κυρίως, απέναντι στους ίδιους τους πολίτες.

Σας καλούμε να προχωρήσετε χωρίς άλλη καθυστέρηση στην έκδοση των αναγκαίων πολιτικών κατευθύνσεων προς τον ΑΔΜΗΕ για την άμεση αξιολόγηση και χορήγηση Όρων Σύνδεσης στα έργα της κατηγορίας Γ2, αποκαθιστώντας τη νομιμότητα, την ίση μεταχείριση και την εμπιστοσύνη των πολιτών προς το κράτος.

Με εκτίμηση,

Ο Πρόεδρος του Πανελλήνιου Συνδέσμου Ενεργειακών Κοινοτήτων Ελλάδος