Το ξέφραγο αμπέλι της… ελληνικής αγοράς καυσίμων
Ξέφραγο αμπέλι για τους λαθρέμπορους αποδεικνύεται ότι είναι για μια ακόμη φορά η εγχώρια αγορά καυσίμων, με την πολιτεία να κάνει τα στραβά μάτια, παρ’ ότι γνωρίζει ότι μετά την εξομοίωση των φόρων η πειρατεία έχει μεταφερθεί από την στεριά στη θάλασσα.
Δύο χρόνια μετά την ψήφιση του νόμου για την καταπολέμηση του λαθρεμπορίου, και η αβελτηρία της κυβέρνησης να εκδώσει ή πολύ περισσότερο να εφαρμόσει τις απαραίτητες υπουργικές αποφάσεις, σαν την υποχρεωτική τοποθέτηση GPS και σήμανση στα σλέπια και τα βυτιοφόρα, έχει σαν αποτέλεσμα το σύστημα να είναι τρύπιο από παντού, όπως αποδεικνύει η περίπτωση της ΕΤΕΚΑ.
Δεδομένου ότι η συνολική ετήσια διακίνηση ναυτιλιακού πετρελαίου ισοδυναμεί με 700.000 περίπου κυβικά, τότε με βάση τις εκτιμήσεις στελεχών της πετρελαϊκής αγοράς ότι το ύψος του λαθρεμπορίου στο συγκεκριμένο κλάδο ισούται με το 20% (δηλαδή 120.000 κυβικά), προκύπτει ένα όφελος γύρω στα 40-50 εκατ. ευρώ. Κατ’ άλλους ωστόσο, το συνολικό ποσό μπορεί και να προσεγγίζει τα 100 εκατ. ευρώ.
Εταιρείες εμπορίας, πλοιοκτήτες, βενζινοπώλες, βυτιοφορείς, τελωνειακοί, υπάλληλοι υπουργείων, συνθέτουν ένα γνώριμο για τις αρχές κύκλωμα, κρίκους του οποίου όπως στην περίπτωση της εταιρείας συμφερόντων του Γιώργου Σπανού, ξεσκέπασε η αστυνομία, και όχι ο κλοιός των υποτιθέμενων μέτρων που έχουν θεσπιστεί.
Δείγμα του πόσο τρύπιο είναι το σύστημα, αποτελεί το γεγονός ότι 22 μήνες από την ψήφιση του επίμαχου νόμου, (ν. 4072- Απρίλιος 2012), είτε δεν έχουν εκδοθεί ακόμη κρίσιμες για την πάταξη του λαθρεμπορίου υπουργικές αποφάσεις με ευθύνη κυρίως των υπουργείων Οικονομικών και Μεταφορών (4 τον αριθμό), είτε παρ’ ότι εκδόθηκαν, όπως με τη σήμανση των 10.000 περίπου βυτιοφόρων και των 40 πλωτών μέσων (σλέπια), δεν εφαρμόζονται.
Τα «λευκά» σλέπια και βυτιοφόρα
Έτσι, ενώ έπειτα από μεγάλη καθυστέρηση, τον Δεκέμβριο του 2013 δημοσιεύθηκε τελικά η απόφαση πως τα σλέπια και τα βυτιοφόρα πρέπει υποχρεωτικά να φέρουν σήμα με το όνομα είτε του κατόχου του καυσίμου είτε του μεταφορέα, προκειμένου να μπορούν να εντοπιστούν από τις διωκτικές αρχές, εντούτοις τα περισσότερα που κυκλοφορούν είναι ακόμη «λευκά» !
Προφανώς, αν η απόφαση για τη σήμανση στα πλωτά μέσα βρισκόταν σε ισχύ εδώ και καιρό, τότε το έργο του κυκλώματος που αποκαλύφθηκε χθες, θα ήταν τουλάχιστον πιο δύσκολο.
Όσο για το ποιος φέρει την ευθύνη, αυτός στη συγκεκριμένη περίπτωση είναι το υπουργείο Μεταφορών για τα βυτιοφόρα, και το υπουργείο Εμπορικής Ναυτιλίας για τα σλέπια.
Στον αέρα τα συστήματα ελέγχου
Η κατάσταση που επικρατεί αυτή τη στιγμή στην αγορά καυσίμων, ωστόσο, θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως απόλυτα αναμενόμενη.
Και αυτό διότι τα μέτρα που έχουν ανακοινωθεί για την αντιμετώπιση του λαθρεμπορίου καυσίμων, είτε υπολειτουργούν είτε βρίσκονται ακόμα στα χαρτιά.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα το μέτρο των GPS τα οποία πρέπει να τοποθετούνται σε βυτιοφόρα και σλέπια, ώστε να μπορούν να παρακολουθούν on-line οι αρχές την ακριβή διαδρομή τους, και όχι όπως συνέβαινε στην περίπτωση της ΕΤΕΚΑ τα καύσιμα γι’ αλλού να ξεκινούν και αλλού να καταλήγουν.
Το αλαλούμ στην προκειμένη περίπτωση, οφείλεται στο γεγονός ότι πριν την έκδοση των προδιαγραφών των GPS, έπρεπε τα συναρμόδια υπουργεία Οικονομικών και Μεταφορών να ορίσουν τον τρόπο μετάδοσης των στοιχείων στη ΓΓΠΣ. Συνέβη όμως το ανάποδο! Εκδόθηκαν πρώτα οι προδιαγραφές, αλλά κανείς δεν γνωρίζει αν αυτές ταιριάζουν με τις αντίστοιχες προδιαγραφές της ΓΓΠΣ, οι οποίες ακόμη δεν έχουν εκδοθεί. Έτσι, ελάχιστοι βυτιοφορείς και ιδιοκτήτες πλωτών μέσων έχουν εγκαταστήσει τα συστήματα.
Εκκρεμεί ακόμη με ευθύνη των υπ. Μεταφορών και Οικονομικών, η έκδοση της κοινής υπουργικής απόφασης για την επέκταση του συστήματος εισροών- εκροών από τα πρατήρια, στις εταιρείες και στα διυλιστήρια (φορολογικές αποθήκες), στις αποθήκες των μεγάλων βιομηχανιών (π.χ. ΔΕΗ, κλπ), στις αποθήκες των χημικών εταιρειών, στις αποθήκες των ελεύθερων πρατηρίων, και των εταιρειών παραγωγής βιοκαυσίμων.
Στον αέρα βρίσκεται επίσης και το μέτρο για την τοποθέτηση ιχνηθετών στα καύσιμα, της χημικής εκείνης ουσίας, που επιτρέπει την επαλήθευση της ταυτότητας του προϊόντος, αν δηλαδή είναι νοθευμένο ή όχι, για το οποίο παραμένει άγνωστο τι έχει γίνει με τη σχετική υπουργική απόφαση.
Και στην περίπτωση του συστήματος εισροών – εκροών πάντως, παρόλο που το εν λόγω μέτρο θεωρητικά έχει τεθεί σε ισχύ από τις 28 Αυγούστου, τα αποτελέσματα είναι απογοητευτικά.
Το ίδιο το υπουργείο Οικονομικών παραδέχεται σε ανακοίνωση που εξέδωσε χθες ότι το σύστημα, παρόλο που είναι έτοιμο από το Δεκέμβριο, δεν λειτουργεί.
Αξίζει να αναφερθεί ότι σε σχετική ανακοίνωση που είχε εκδώσει το υπουργείο τον Αύγουστο, ισχυριζόταν ότι η διαδικτυακή εφαρμογή στην οποία θα καταχωρούνταν τα στοιχεία από το σύστημα εισροών – εκροών θα ξεκινούσε τη λειτουργία της στις… 2 Σεπτεμβρίου!
Σύσκεψη κατόπιν εορτής…
Σημειώνεται ότι χθες, μετά την αποκάλυψη των ευρημάτων της αστυνομίας, πραγματοποιήθηκε ευρεία σύσκεψη στο ΥΠΟΙΚ με τη συμμετοχή του υπ. Ανάπτυξης, Κ.Χατζηδάκη, του υφυπουργού Θ.Σκορδά, του γεν. Γραμματέα Εμπορίου, Σ.Κομνηνού, του γεν. Γραμματέα Δημοσίων Εσόδων Χ. Θεοχάρη και του επικεφαλής της ΓΓΠΣ Χ. Τσαβδάρη.
Μετά τη σύσκεψη, σε ανακοίνωση που εξέδωσε το υπουργείο, απέδωσε ευθύνες στους πρατηριούχους για τις καθυστερήσεις που παρατηρούνται.
Κύκλοι της ΓΓΠΣ έλεγαν χαρακτηριστικά χθες ότι σε σύνολο 1.200 βενζινοπωλών της Αθήνας και Θεσσαλονίκης που έχουν δηλώσει ότι προμηθεύτηκαν σύστημα εισροών-εκροών, και 600 σε Πάτρα, Βόλο, Λάρισα, Ηράκλειο και Ιωάννινα, σήμερα στοιχεία για τις ποσότητες που αγοράζουν και πωλούν αποστέλλουν λιγότεροι από… 300.
Από άλλες πηγές πάντως το «αλαλούμ» που λαμβάνει χώρα αποδίδεται στο γεγονός ότι οι πολλοί βενζινοπώλες δεν έχουν καταφέρει να συγκεντρώσουν τα υπερβολικά πολλά στοιχεία που ζητά η ΓΓΠΣ, όπως για παράδειγμα το έτος κατασκευής ή το… πάχος των δεξαμενών.