Χρύσα Λιάγγου: Μετά τις γιορτές η κρίσιμη συνάντηση ΔΕΠΑ - Gazprom

Μετά τα Θεοφάνια μεταφέρονται οι τελικές διαπραγματεύσεις της ΔΕΠΑ με την Gazprom για την τιμή προμήθειας του φυσικού αερίου. Η συνάντηση μεταξύ των δύο πλευρών είχε προγραμματιστεί για την περασμένη Δευτέρα και μεταφέρθηκε έπειτα από αίτημα των Ρώσων που ζήτησαν χρόνο για καλύτερη προετοιμασία λόγω των εορτών των Χριστουγέννων. Η ελληνική πλευρά, όπως είναι ήδη γνωστό, διαπραγματεύεται τιμή στα ευρωπαϊκά επίπεδα.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, το τρίτο τρίμηνο του 2013 η μεσοσταθμική τιμή προμήθειας αερίου των μακροπρόθεσμων συμβολαίων κυμάνθηκε στα 385 δολάρια τα 1.000 κυβικά. Η αντίστοιχη τιμή προμήθειας για τη ΔΕΠΑ ήταν στα 460 δολάρια τα 1.000 κυβικά. Η μείωση που προτείνει η ρωσική πλευρά κυμαίνεται λίγο πάνω από το 13%, ποσοστό που δεν ικανοποιεί την ελληνική κυβέρνηση, η οποία έχει δώσει εντολές στη ΔΕΠΑ για περαιτέρω διαπραγματεύσεις με στόχο μεγαλύτερη μείωση και μεγαλύτερο διάστημα αναδρομικότητας από το εξάμηνο που προτείνουν οι Ρώσοι.

Σημαντική παράμετρος στις διαπραγματεύσεις για τη ΔΕΠΑ είναι πάντως και οι ρήτρες take or pay, η οποία μάλιστα αποκτάει ιδιαίτερο βάρος μετά τις ρυθμιστικές αλλαγές στην αγορά ηλεκτρισμού που θα ισχύσουν με την έναρξη του νέου έτους. Συγκεκριμένα, από 1/1/2014 καταργείται ο κανόνας του 30% που προβλέπει ο Κώδικας Συναλλαγών Ηλεκτρικής Ενέργειας και δίνει τη δυνατότητα προσφοράς ηλεκτρικής ενέργειας στο σύστημα με χαμηλή τιμή για ποσότητες μέχρι και 30%. Η αλλαγή αυτή, που γίνεται στο πλαίσιο της άρσης των στρεβλώσεων στη λειτουργία της αγοράς, θα μειώσει την κατανάλωση φυσικού αερίου στην ηλεκτροπαραγωγή σε ποσοστό 30% και συνολικά την κατανάλωση φυσικού αερίου στην εγχώρια αγορά σε ποσοστό 20%.

Εάν δεν υπάρξει μια ευέλικτη μεταχείριση στις ρήτρες take or pay μέσω της νέας σύμβασης ΔΕΠΑ - Gazprom τότε η ΔΕΠΑ αλλά και οι πελάτες της ηλεκτροπαραγωγοί θα επιβαρυνθούν με τεράστια ποσά για τη μη απορρόφηση συμβατικών ποσοτήτων. Οι Ρώσοι φέρονται να αντιλαμβάνονται το πρόβλημα που δημιουργείται ειδικά στη συγκεκριμένη συγκυρία οικονομικής ύφεσης της Ελλάδας, εξαρτούν όμως την ευελιξία στο θέμα των take or pay με την τιμή. Δεν αποδέχονται μεγάλη μείωση και σημαντικό περιορισμό στις ρήτρες take or pay.

Ενα από τα βασικά επιχειρήματα, εξάλλου, στο αίτημα της ελληνικής πλευράς για τιμή αντίστοιχη με αυτές της Ευρώπης, είναι ότι οι συμβάσεις που παρέχουν χαμηλές τιμές συνοδεύονται με take or pay για πολύ υψηλές ποσότητες. Πρόκειται για πολύ σύνθετη διαπραγμάτευση, τονίζουν χαρακτηριστικά κύκλοι της ΔΕΠΑ, επισημαίνοντας ότι η τιμή αποτελεί μόνο μία παράμετρο των διαπραγματεύσεων και της σύμβασης. Πάντως, η ελληνική πλευρά αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο της διαιτησίας στην περίπτωση που η Gazprom δεν βελτιώσει τις προτάσεις της τόσο στο σκέλος της τιμής όσο και της αναδρομικότητας. Αυτό έχει διαμηνυθεί στη ρωσική πλευρά και αυτός φαίνεται να είναι ο ουσιαστικός λόγος που ζήτησε παράταση των διαπραγματεύσεων, προκειμένου να επαναξετάσει τη στάση της, αξιολογώντας την εκδοχή της διαιτησίας.

(Καθημερινή, 1/1/2014)