Αυστηρά κριτήρια για τη χορήγηση προσφορών σύνδεσης σε data center εξετάζει το ΥΠΕΝ - Προτεραιότητα στα "σίγουρα" έργα – Το Σεπτέμβριο οι τελικές αποφάσεις

Στην διαμόρφωση ενός ρυθμιστικού πλαισίου που θα προκρίνει τις πιο «σίγουρες» επενδύσεις για την δημιουργία data center εξετάζει η πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, θέλοντας εν τη γενέσει του κλάδου να «μπει μια τάξη» στη διαχείριση των αιτημάτων, διασφαλίζοντας τόσο την ταχύτητα στην υλοποίηση των έργων όσο και την ομαλή ενσωμάτωσή τους στο ηλεκτρικό σύστημα της χώρας, δεδομένου ότι πρόκειται για ιδιαίτερα μεγάλα και απαιτητικά φορτία.

Ειδικότερα, όπως αναφέρουν αρμόδιες πηγές με γνώση του θέματος, η συζήτηση έχει ανοίξει υπό την «αιγίδα» του ΥΠΕΝ με τους Διαχειριστές ΑΔΜΗΕ, ΔΕΔΔΗΕ και την Ρυθμιστική Αρχή να καλούνται να υποβάλουν το αμέσως επόμενο διάστημα τις προτάσεις τους ως προς τους άξονες του πλαισίου, λαμβάνοντας υπόψη την γενική κατεύθυνση και πως αυτή μπορεί να εξειδικευτεί στην δεδομένη πραγματικότητα του συστήματος μεταφοράς και του δικτύου διανομής.

Σε γενικές γραμμές ο προσανατολισμός του Υπουργείου, όπως αναφέρουν αρμόδιες πηγές και καταδείχθηκε σε πρόσφατη σύσκεψη με την συμμετοχή των Διαχειριστών και της Ρυθμιστικής Αρχής, αφορά στην επιβολή μιας σειράς αυστηρών κριτηρίων που κατά την εφαρμογή τους, θα δίνουν «βήμα» στις πιο σίγουρες επενδύσεις, αποτρέποντας να διαμορφωθεί μια κατάσταση ανάλογη με τις ΑΠΕ όπου μια σειρά έργα κατέληγαν να δεσμεύουν ηλεκτρικό «χώρο» χωρίς να προχωρούν προς υλοποίηση.

Σε αυτή την κατεύθυνση και μιλώντας για την υποβολή αιτήματος για λήψη οριστικής προσφοράς σύνδεσης, το ΥΠΕΝ φέρεται να εξετάζει την επιβολή εγγυητικών με το ύψος τους να είναι άκρως «υπολογίσιμο» έως και αποτρεπτικό για περιπτώσεις επενδυτών που προσέρχονται «διερευνητικά» στα «γκισέ» των Διαχειριστών. Έπειτα εξετάζεται να προβλεφθεί ένα τέλος διατήρησης του αιτήματος για λήψη Οριστικών Προσφορών Σύνδεσης με τον επενδυτή να καλείται να πληρώνει για να παραμένει στην «ουρά», ενώ ανάλογη πρόβλεψη να ισχύει και στα αιτήματα για ανανέωση.

Μάλιστα, όπως επισημαίνουν αρμόδιες πηγές, αυτό ενδεχόμενα να εφαρμοστεί αντί του αμιγούς αιτήματος ωριμότητας, καθώς με αυτόν τον τρόπο, ο επενδυτής καλείται να «επιβεβαιώνει» σταθερά το ενδιαφέρον του να προχωρήσει στην υλοποίηση της επένδυσης. Επιπρόσθετα, το ΥΠΕΝ εξετάζει να ενισχύσει την σχετική λίστα με τις προϋποθέσεις για την υποβολή αιτήματος χορήγησης ΟΠΣ, προσθέτοντας προβλέψεις για το «ιδιοκτησιακό» ή την περιβαλλοντική αδειοδότηση. Σε μια τέτοια περίπτωση, ο υποψήφιος επενδυτής θα καλείται να προσκομίσει κάποιο συμβόλαιο που να αποδεικνύει την «χωροθέτηση» της επένδυσης ή/και ΑΕΠΟ που κι αυτή με την σειρά της προσδίδει μια ορισμένη «βεβαιότητα» στα σχέδια του επενδυτή.

Ένα ακόμη μέτρο που εξετάζεται αφορά την διαθεσιμότητα παραγωγικού δυναμικού «πίσω από τον μετρητή» που ενδεχόμενα μπορεί να συνοδεύει κάποια αιτήματα για την κάλυψη των ενεργειακών αναγκών του σχεδιαζόμενου data center με την πρόσθετη επισήμανση κατά πόσο θα μπορούσε να συνδυαστεί και με την παροχή υπηρεσιών ευλιξίας προς το σύστημα, με τα δύο προαναφερόμενα στοιχεία να μεταφράζονται στο "τέλος της ημέρας" σε προτεραιότητα στη λήψη όρων σύνδεσης. Διευκρινίζεται ότι πρόκειται για συζήτηση με τους αρμόδιους διαχειριστές να αναμένεται να καταθέσουν, όπως προαναφέρθηκε, πιο συγκεκριμένες παρατηρήσεις επί των παραπάνω και ιδίως σε ότι αφορά τα κριτήρια που σχετίζονται με την λειτουργία του συστήματος με κάποια να διατηρούν πιο άμεσο ορίζοντα εφαρμογής και κάποια να ακολουθούν σε επόμενη φάση. 

Την ίδια στιγμή, το νομοθετικό πλαίσιο, όπως επισημαίνουν οι ίδιες πηγές, θα προχωρήσει στην οριοθέτηση των αιτημάτων ανάμεσα στους δύο Διαχειριστές ορίζοντας, δηλαδή, το "κατώφλι ισχύος" πάνω από τα οποίο τα αιτήματα θα καταλήγουν στον ΑΔΜΗΕ για εξέταση κατ΄αναλογία με τα αιτήματα των ΑΠΕ. Χρειάζεται να σημειωθεί ότι το θέμα μένει να διευκρινιστεί ανάμεσα στους δύο διαχειριστές, λαμβάνοντας υπόψη την συνολικότερη λειτουργία του ηλεκτρικού συστήματος της χώρας. 

Σε κάθε περίπτωση, το όλο θέμα φέρεται να έχει λάβει προτεραιότητα στην «ατζέντα» του ΥΠΕΝ σε συνέχεια πλήθους ερωτημάτων και κρούσεων από την πλευρά της αγοράς με επενδυτές να προσέρχονται στους Διαχειριστές αλλά και στο Υπουργείο, ζητώντας την επιτάχυνση της διαδικασίας τόσο ως προς την χωροθέτηση data center όσο και ως προς το κομμάτι των όρων σύνδεσης, με τα αιτήματα ήδη να έχουν πάρει διαστάσεις "χιονοστοιβάδας".

Ενδεικτικά, όπωςς έχει γράψει το energypress, τα συνολικά αιτήματα στον ΑΔΜΗΕ ξεπερνούν τα 4,5 GW από 1,2 GW στα τέλη του 2025 με το ενδιαφέρον να απλώνεται στο σύνολο της επικράτειας της χώρας, ενώ ανάλογα έντονο ενδιαφέρον καταγράφεται και στα αιτήματα για σύνδεση στο δίκτυο διανομής.  ζητώντας όρους σύνδεσης, χωρίς ωστόσο να υπάρχει σαφήνεια στη διαχείριση των αιτημάτων.