Γαζής (Aurora): Τα PPAs θα κυριαρχήσουν έναντι των CfDs - Αποκατάσταση της ισορροπίας στην αγορά μετά το 2030

Στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και ειδικότερα των πράσινων PPAs αναφέρθηκε στην παρουσίασή του ο Ευάγγελος Γαζής, Head of South Eastern Europe, Aurora Energy Research, από το βήμα του 4ου Power & Gas Forum.

Στην αρχή της ομιλίας του, παρουσίασε την Aurora. Είναι, όπως είπε ο ίδιος, ένας από τους μεγαλύτερους παρόχους ερευνητικών και συμβουλευτικών υπηρεσιών αλλά και λογισμικού στο χώρο των ενεργειακών αγορών παγκοσμίως. "Ξεκινήσαμε στην Οξφόρδη πριν από 10 χρόνια, και έχουμε εξαπλωθεί σημαντικά από τότε, έχοντας αυτή τη στιγμή 9 γραφεία σε Ευρώπη, Αμερική και Αυστραλία. Το γραφείο μας στην Αθήνα καλύπτει όλες τις αγορές της νοτιοανατολική Ευρώπης, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, της Βουλγαρίας, της Ρουμανίας, της Ουγγαρίας, της Σερβίας, της Σλοβενίας και της Κροατίας. Καλύπτουμε όλο το χώρο της ενέργειας από τις αγορές ηλεκτρικής ενέργειας και υδρογονανθράκων, μέχρι ηλεκτροκίνηση και υδρογόνο."

Έπειτα, ανέδειξε 3 παράγοντες διαμόρφωσης των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας.

Ειδικότερα:

• Οι τιμές των ορυκτών καυσίμων και ρύπων ως βασικός παράγοντας. Όπως είναι αντιληπτό, οι τιμές στο χονδρεμπόριο ηλεκτρισμού διαμορφώνονται από το οριακό κόστος παραγωγής των θερμοηλεκτρικών μονάδων, και ως εκ τούτου αντανακλούν κυρίως το κόστος του φυσικού αερίου και ρύπων άνθρακα. Μετά από το σοκ στις ευρωπαϊκές αγορές και τα ιστορικά υψηλά το 22, οι τιμές αναμένεται να αποκλιμακωθούν σημαντικά και οι αγορές να φτάσουν σε ισορροπία μέχρι το 26 καθώς καινούριες υποδομές LNG θα γίνονται διαθέσιμες σε όλη την Ευρώπη. Μακροπρόθεσμα οι τιμές θα ακολουθήσουν μια ήπια ανοδική πορεία πάνω από 30 ευρώ ανά MWh κατά μέσο όρο, καθώς θα ακολουθούν το κόστος παραγωγής και μεταφοράς του LNG σε μία παγκοσμιοποιημένη αγορά με αυξανόμενη ζήτηση, κυρίως σε Κίνα και Ασία.
• Αντίστοιχα, οι τιμές εκπομπών άνθρακα ακολουθούν μια σημαντικά ανοδική πορεία αντανακλώντας τις προσπάθειες μείωσης ρύπων σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Θα ξεπεράσουν τα 100 ευρώ/τόνο μέχρι το 2030 και τα 120 ευρώ μέχρι το 2060.
• Η διείσδυση των ΑΠΕ. όσο περισσότερες ΑΠΕ υπάρχουν στο σύστημα, των οποίων το οριακό κόστος λειτουργίας είναι σχεδόν μηδενικό, τόσο πιο πολύ οδηγούνται ακριβότερες παραδοσιακές μονάδες έξω από το merit order, και κατά επέκταση τόσο λιγότερο συχνά θέτουν την οριακή τιμή στο σύστημα. Η Ελλάδα έχει παρουσιάσει ένα πολύ φιλόδοξο πρόγραμμα για ΑΠΕ  στο αναθεωρημένο ΕΣΕΚ, προβλέποντας πάνω από 14 επιπλέον GW μέχρι το 2030, και επιπλέον μπαταρίες και ηλεκτρολύτες. Αν και θεωρούμε ότι οι υπερφιλόδοξοι στόχοι θα είναι δύσκολο να επιτευχθούν, για παράδειγμα ο στόχος για τα υπεράκτια αιολικά, βλέπουμε ότι η διείσδυση θα είναι σημαντική τα επόμενα χρόνια και η συνολική εγκατεστημένη ισχύς θα ξεπεράσει τα 20GW τo 2030.

“Άρα βλέπουμε μείωση και στη συνέχεια σταθεροποίηση των τιμών μέχρι το 2030”, σημείωσε συμπερασματικά.

Παράλληλα, αναφέρθηκε στο φαινόμενο του κανιβαλισμού, που είναι όπως είπε, πολύ σημαντικό ειδικά για τα φωτοβολταϊκά, αφού παράγουν όλα την ίδια ώρα. Αντίστοιχα, αυτό συμβαίνει ταυτόχρονα σε όλες οι χώρες, κάτι που πιέζει τις τιμές πως τα κάτω.

Στη συνέχεια επικέντρωσε στην αγορά των PPAs, όπου υπογράμμισε ότι θα υπάρχουν παράλληλα με τα CfDs, όμως τα πρώτα θα κυριαρχήσουν. Παρουσίασε επίσης,την αντικειμενική αξία να διαμορφώνεται μεταξύ 60 και 100 ευρώ ανά MWh, για συμβόλαια φωτοβολταϊκών και αιολικών 7 έως 12 χρόνων. 

"Από τη μια μεριά έχουμε ένα πολύ μεγάλο αριθμό έργων που δεν συμμετέχουν στις δημοπρασίες για CfDs και επιθυμούν να συνάψουν τέτοια συμβόλαια, ώστε να εξασφαλίσουν την αδειοδότηση τους  κατά προτεραιότητα, αλλά και να εξασφαλίσουν ευνοϊκούς όρους δανειοδότησης.

Από την άλλη μεριά, οι πιθανοί αντισυμβαλλόμενοι καταναλωτές είναι αρκετά περιορισμένοι. Οι μεγάλοι βιομηχανικοί καταναλωτές είναι λίγοι και αρκετές φορές καθετοποιημένοι, οπότε μπορούν να συνάψουν ενδο-ομιλικά PPAs. Η πιστοληπτική ικανότητα της ελληνικής βιομηχανίας είναι επίσης αρκετά περιορισμένη, κάτι που δυσχεραίνει περαιτέρω τη σύναψη μακροχρόνιων συμβολαίων".

Αυτή η έλλειψη ισορροπίας στην αγορά οδηγεί σε σημαντική αγοραστική δύναμη των λίγων καταναλωτών, κάτι που οδηγεί σε σημαντικά χαμηλότερες τιμές διαπραγμάτευσης των συμβολαίων από τις αντικειμενικές του αξίες. Η αγορά αναμένεται να πλησιάσει σε ισορροπία στο μέλλον με τη βοήθεια των utility PPA - που θα έχουν τη δυνατότητα να σωρεύσουν μεγαλύτερες ποσότητες και από μικρότερους καταναλωτές, αλλά και να ξεπεράσουν τα εμπόδια πιστοληπτικής ικανότητας.