Ο μόνος τρόπος να νικήσει η Ευρώπη τον Πούτιν είναι να διακόψει μόνη της το ρωσικό αέριο

Για άλλη μια φορά φέτος η Ρωσία καταφέρνει να διχάσει την Ευρωπαϊκή Ένωση και να θέσει δύσκολα διλήμματα στα μέλη της.

Η αρχή έγινε την άνοιξη, όταν τέθηκε το θέμα με τις πληρωμές με ρούβλια, πράγμα που οδήγησε ορισμένα ευρωπαϊκά κράτη στο να "υποκύψουν" και άλλα να υποστούν διακοπή των ρωσικών προμηθειών εν μέσω μιας αξιοπρόσεκτης έλλειψης ηγεσίας που επέδειξε η Κομισιόν.

Σήμερα έχουμε τη δεύτερη πράξη της ρωσικής επιχείρησης. Στις 26 Ιουλίου θα λάβει χώρα το συμβούλιο των υπουργών ενέργειας, όπου η νέα κόντρα μεταξύ ευρωπαϊκού βορρά και νότου θα αναδειχθεί σε μείζον θέμα με αφορμή το σχέδιο της Κομισιόν για πιθανή υποχρεωτική οριζόντια μείωση της κατανάλωσης κατά 15% σε όλες τις χώρες.

Ο Πούτιν μπορεί να έσφαλλε στο στρατιωτικό σκέλος στην Ουκρανία, όμως έχει επιδείξει μια πολύ ικανή στρατηγική στο θέμα του φυσικού αερίου μέχρι σήμερα. Αντί να διακόψει απότομα τις εξαγωγές του, προτιμά να τις μειώνει πολύ σταδιακά, μια διαδικασία που ξεκίνησε ένα χρόνο πριν και συνεχίζεται ακόμα.

Αυτό του επιτρέπει να διατηρεί ψηλά τις τιμές του αερίου και να προκαλεί οικονομικό πόνο σε βάθος χρόνου στους Ευρωπαίους. Ο Πούτιν γνωρίζει καλά ότι η ψυχολογία της αγοράς και οι κερδοσκόποι δρουν υπέρ του, μεγεθύνοντας τις κινήσεις της τιμής στο TTF και μετατρέποντας την αρχιτεκτονική της αγοράς ενέργειας σε ελάττωμα για την Ε.Ε.

Η Κομισιόν στο νέο σχέδιο που παρουσίασε την Τετάρτη επανέλαβε πάρα πολλές φορές τη λέξη "αλληλεγγύη" περιλαμβάνοντας σχετικά μέτρα και προβλέψεις προκειμένου να τραβήξει τα λουριά και να αποτρέψει εκ των προτέρων ατομιστικές συμπεριφορές εκ μέρους των κρατών-μελών αν τα πράγματα δυσκολέψουν κι άλλο τον επόμενο χειμώνα.

Στο μεταξύ, η Ρωσία είναι σε θέση να απολαμβάνει ακόμα υψηλά έσοδα από τις μειωμένες εξαγωγές αερίου προς την Ευρώπη λόγω των υψηλών τιμών, οι οποίες θα συνεχιστούν το 2023 ακόμα και αν δεν κοπεί η ρωσική τροφοδοσία.

Καθώς η αγορά βρίσκεται με το διαρκή φόβο της διακοπής του ρωσικού αερίου και της ύφεσης που θα έφερνε, το πολιτικό κόστος, οι διχασμοί, οι πειρασμοί των κρατών μελών για να σπάσουν την ενότητα και η έλλειψη ψυχραιμίας όλα λειτουργούν υπέρ του Πούτιν.

Αφού κανείς στις Βρυξέλλες δεν είναι σε θέση να προβλέψει την τρίτη πράξη του δράματος, ίσως η Ε.Ε. θα έπρεπε να κάνει μόνη της το απευκταίο και να διακόψει μονομερώς όλες τις εισαγωγές του ρωσικού αερίου για ένα χρονικό διάστημα.

Ακούγεται ακραίο, όμως η Ε.Ε. σχεδιάζει έτσι κι αλλίως να το πράξει μεσο-μακροπρόθεσμα με βάση το σχέδιο REPower EU. Επίσης, μια τέτοια κίνηση θα έχει πολιτικό κόστος, όμως πολιτικό κόστος επωμίζονται ήδη όλες οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, πράγμα που έχει αρχίσει να φαίνεται έντονα.

Μια τέτοια επιλογή της Ε.Ε. θα γυρνούσε μπούμερανγκ την όλη στρατηγική του Πούτιν.

Σε καθαρά ενεργειακούς όρους, η διακοπή του αερίου θα οδηγούσε σε ακινησία και φθορά τα κέντρα παραγωγής στη Ρωσία, από την οποία δεν θα μπορέσουν να ανακάμψουν πλήρως όπως γνωρίζουν καλά οι ειδικοί του κλάδου.

Επιπλέον, θα έστελνε παντού το μήνυμα ότι η Ε.Ε. είναι ενωμένη, ανακτά την πρωτοβουλία των κινήσεων και σκοπεύει να αξιοποιήσει στο έπακρο τα δικά της πλεονεκτήματα, δηλαδή τις ΑΠΕ, την πρόσβαση στις παγκόσμιες αγορές αερίου και γιατί όχι, τον άνθρακα για ένα διάστημα, πράγμα που κάνει ήδη.

Υπάρχουν ορισμένες φορές που είναι καλύτερα να δεχτείς ένα έντονο αλλά πρόσκαιρο πλήγμα από το να δέχεσαι ένα διαρκές μαρτύριο.