REN21: Δεν γίνεται ενεργειακή μετάβαση δίχως ΑΠΕ στη θέρμανση-ψύξη
Η ενεργειακή μετάβαση προς τις ΑΠΕ στον ηλεκτρισμό δεν επαρκεί για την επίτευξη των κλιματικών στόχων, όπως υποστηρίζει η REN21 σε νέα της έκθεση. Ο λόγος είναι ότι οι τομείς θέρμανσης ψύξης και μεταφορών που καταναλώνουν το μεγαλύτερο μέρος της ενέργειας είναι αρκετά ακόμη πίσω.
Όπως προλογίζει ο Πρόεδρος του REN21 καθηγητής Αρθούρος Ζερβός:
«Η φετινή έκθεση της παγκόσμιας κατάστασης των ΑΠΕ αποκαλύπτει δύο πραγματικότητες: μία στην οποία η επανάσταση στον τομέα της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας οδηγεί σε ταχεία αλλαγή προς ένα μέλλον ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και μία άλλη στην οποία η συνολική ενεργειακή μετάβαση δεν προχωράει με την απαιτούμενη ταχύτητα.
Ενώ η δυναμική στον τομέα της ενέργειας είναι θετική, δεν θα καταφέρει από μόνη της να πετύχει τις μειώσεις εκπομπών που απαιτεί η συμφωνία για το κλίμα του Παρισιού ή τις προσδοκίες του Στόχου 7 της Βιώσιμης Ανάπτυξης. Οι τομείς της θέρμανσης, της ψύξης και των μεταφορών, οι οποίοι μαζί αντιπροσωπεύουν περίπου το 80% της παγκόσμιας συνολικής τελικής ζήτησης ενέργειας, υστερούν.»
Ο ίδιος προσθέτει: «Για να γίνει η ενεργειακή μετάβαση, πρέπει να υπάρξει πολιτική ηγεσία από τις κυβερνήσεις - για παράδειγμα με τον τερματισμό των επιδοτήσεων στα ορυκτά καύσιμα και την πυρηνική ενέργεια, τις επενδύσεις στις απαραίτητες υποδομές και την καθιέρωση φιλόδοξων στόχων και πολιτικών για τη θέρμανση, την ψύξη και τις μεταφορές. Χωρίς μια τέτοια πολιτική ηγεσία, θα είναι δύσκολο για τον κόσμο να ανταποκριθεί στις δεσμεύσεις για το κλίμα ή τη βιώσιμη ανάπτυξη»,
Η Ράνα Αντίμπ, Εκτελεστική Γραμματέας της REN21, δήλωσε «Η εξίσωση της ‘ηλεκτρικής’ ενέργειας με την ‘ενέργεια’ οδηγεί σε εφησυχασμό. Μπορεί να τρέχουμε προς την κατεύθυνση ενός μέλλοντος 100% ανανεώσιμης ηλεκτρικής ενέργειας, αλλά αναφορικά με την θέρμανση, την ψύξη και τις μεταφορές, φερόμαστε λες και έχουμε όλο τον χρόνο στη διάθεση μας. Δυστυχώς, δεν τον έχουμε».
Όσον αφορά το περιεχόμενο της έκθεσης, τονίζεται ότι οι εγκαταστάσεις ΑΠΕ αυξήθηκαν κατά 178 γιγαβάτ πέρυσι και πλέον οι ΑΠΕ αντιπροσωπεύουν το 70% των νέων έργων. Οι νέες εγκαταστάσεις φωτοβολταϊκών κατέγραψαν επίπεδα ρεκόρ σημειώνοντας αύξηση 29% σε σχέση με το 2016. Οι φωτοβολταϊκές προσθήκες το 2017 ήταν περισσότερες από το άθροισμα των νέων έργων άνθρακα, φυσικού αερίου και πυρηνικής ενέργειας.
Οι επενδύσεις σε νέα έργα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας ήταν περισσότερο από το διπλάσιο των νέων έργων ορυκτών καυσίμων και πυρηνικής ενέργειας σε συνδυασμό, παρά τις μεγάλες συνεχιζόμενες επιδοτήσεις στα ορυκτά καύσιμα. Περισσότερο από τα δύο τρίτα των επενδύσεων στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας αφορούσαν ανανεώσιμες πηγές ενέργειας το 2017, χάρη στην αυξανόμενη ανταγωνιστικότητα κόστους των ΑΠΕ και το μερίδιο των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας αναμένεται να συνεχίσει να αυξάνεται.
Οι επενδύσεις στις ΑΠΕ είχαν υψηλή συγκέντρωση καθώς οι Κίνα, Ευρώπη και Ηνωμένες Πολιτείες αντιπροσώπευσαν σχεδόν το 75% των συνολικών επενδύσεων σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας το 2017.
Αξίζει να σημειωθεί επίσης ότι οι εκπομπές CO2 που σχετίζονται με την ενέργεια αυξήθηκαν κατά 1,4%. Η παγκόσμια ζήτηση ενέργειας αυξήθηκε κατά 2,1% το 2017 λόγω της οικονομικής ανάπτυξης στις αναδυόμενες οικονομίες και της αύξησης του πληθυσμού.
Στα συμπεράσματά του, ο οργανισμός κρίνει ότι στον τομέα της ενέργειας, η μετάβαση στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας βρίσκεται σε εξέλιξη, αλλά προχωράει πιο αργά από ό, τι είναι δυνατό ή επιθυμητό. Εκτιμά ότι εάν ο κόσμος πρόκειται να επιτύχει τον στόχο που έχει τεθεί στη συμφωνία του Παρισιού, τότε η θέρμανση, η ψύξη και οι μεταφορές θα πρέπει να ακολουθήσουν τον ίδιο δρόμο με τον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας - και γρήγορα.
Αυτοί οι τομείς έχουν δει μικρή μεταβολή στην συμβολή ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, στη θέρμανση και την ψύξη: Σύγχρονες ανανεώσιμες πηγές ενέργειας παρείχαν περίπου το 10% της συνολικής παγκόσμιας παραγωγής θερμότητας το 2015. Εθνικοί στόχοι για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας στη θέρμανση και την ψύξη υπάρχουν σε 48 μόνο χώρες σε όλο τον κόσμο, ενώ 146 χώρες έχουν θέσει στόχους για την ένταξη των ανανεώσιμων πηγών στον τομέα της ενέργειας.

