Τι σημαίνει για τις εξαγωγές αμερικανικού LNG ο νέος «κομπρέσορας» του ΔΕΣΦΑ στη Κομοτηνή - Διπλασιάζεται η μεταφορική ικανότητα προς Βουλγαρία - Πως συνδυάζεται με τα επικειμενα deals

Διπλασιασμό της εξαγωγικής δυναμικότητας της Ελλάδας προς τη Βουλγαρία, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την αύξηση των ροών αμερικανικού LNG μέσω του Κάθετου Διαδρόμου προς τη ΝΑ Ευρώπη, συνεπάγεται ο νέος Σταθμός Συμπίεσης, ύψους 134 εκατ του ΔΕΣΦΑ που εγκαινιάζεται σήμερα στη Κομοτηνή.

Το μομέντουμ των εγκαινίων, τα οποία επρόκειτο να κάνει ο Πρωθυπουργός - δεν θα παραστεί στη Κομοτηνή λόγω αδιαθεσίας μετά το πρόσφτατο ταξίδι στην Αίγυπτο - προφανώς δεν είναι τυχαίο. «Διαβάζεται» ως σήμα προς τους αμερικανούς υπουργούς και κολοσσούς που καταφτάνουν στην Αθήνα για την P-TEC ότι η κυβέρνηση δεν μένει στα λόγια παρά προωθεί στη πράξη τις υποδομές που καθιστούν την Ελλάδα βασική πύλη εισόδου US LNG στην Ευρώπη.

Και συνδέεται άμεσα με τη μεθαυριανή σύνοδο του Ζαππείου και κυρίως με τα deals για μακροχρόνια συμβόλαια LNG και εξαγωγές έως την Ουκρανία που έχουν δρομολογηθεί και πρόκειται να ανακοινωθούν τη Πέμπτη και τη Παρασκευή.

Το έργο θεωρείται υποδομή-κλειδί που διπλασιάζει, από τεχνικής πλευράς, την δυνατότητα εξαγωγών φυσικού αερίου προς Βουλγαρία, Ρουμανία, Μολδαβία και Ουκρανία, δίνοντας περαιτέρω ώθηση στο project του Κάθετου Διαδρόμου.

Σήμερα, ο μέγιστος όγκος εξαγωγών φυσικού αέριου που μπορεί να στείλει το ελληνικό σύστημα προς τη Βουλγαρία είναι 2,5 bcm (δεν εξαντλείται, καθώς δεν υπάρχει αντίστοιχη ζήτηση) και με το νέο «κομπρέσορα» της Κομοτηνής, το μέγιστο capacity μπορεί να αυξηθεί στα 5 bcm.

Στο σενάριο που βρεθούν αγοραστές για όλες αυτές τις νέες ποσότητες, το ερώτημα είναι κατά πόσο η Βουλγαρία διαθέτει τις κατάλληλες υποδομές για να τους μεταφέρει προς τη Ρουμανία, και επομένως να φτάσουν μέσω του Κάθετου Διαδρόμου ως το τελικό αποδέκτη, δηλαδή την Ουκρανία. Σύμφωνα με πηγές του ΔΕΣΦΑ, η απάντηση στο ερώτημα είναι θετική, εφόσον όμως πρώτα γίνουν οι απαραίτητες επενδύσεις σε υποδομές στα βουλγαρο-ρουμανικά σύνορα.

Εφόσον δηλαδή επαυξηθεί η δυναμικότητα εξαγωγών προς τη Ρουμανία στα σημεία Kardam και Isaccea όπου διασυνδέεται το βουλγαρικό σύστημα με τη γείτονα.

Οι επενδύσεις στα σύνορα Βουλγαρίας - Ρουμανίας και ο νέος αγωγός των 60 χλμ

Στην πράξη αυτό που κάνουν οι Βούλγαροι για να βάλουν ένα ακόμη κομμάτι στο παζλ του Κάθετου Διαδρόμου είναι ότι κτίζουν έναν μικρό αγωγό μήκους 60 χλμ παράλληλα με τον υφιστάμενο αγωγό Trans Balkan. Ο τελευταίος που κατασκευάστηκε επί εποχής Σοβιετικής Ενωσης είχε φτιαχτεί για να λειτουργεί από το Βορρά προς το Νότο, με αποτέλεσμα όσο πλησίαζε προς το τέλος της διαδρομής να στενεύει η χωρητικότητά του. Τώρα με τον επιπλέον αυτόν αγωγό των 60 χλμ, που αναμένεται να έχει ολοκληρωθεί στα μέσα του 2026, η Bulgartransgaz επιχειρεί να ενισχύσει τον Trans Balkan, ώστε να λειτουργήσει από το Νότο προς το Βορρά.

Ταυτόχρονα επενδύσεις γίνονται σε δύο ακόμη «βρόγχους» επί βουλγαρικού εδάφους που θα επιτρέψουν αύξηση του capacity στο Κάθετο Διάδρομο. «Φιλοδοξούμε να παραδώσουμε προς λειτουργία το τμήμα Kulata-Kresna που βρίσκεται ήδη υπό κατασκευή έως τον προσεχή Ιούνιο (σσ:2026) και να ολοκληρώσουμε τις εργασίες στο σκέλος Rupcha-Vetrino έως τον Δεκέμβριο του 2026», είχε δηλώσει το περασμένο Ιούλιο ο υπουργός Ενέργειας της Βουλγαρίας Ζέτσο Στάνκοφ.

Στο θέμα της αύξησης των ροών από Βουλγαρία προς Ρουμανία, δηλαδή από το Νότο προς το Βορρά, έχει αναφερθεί κατ’ επανάληψη και ο Εκτελεστικός Διευθυντής της Bulgartransgaz, Βλαντιμίρ Μαλίνοφ, ο οποίος και θα παρευρίσκεται στα σημερινά εγκαίνια στη Κομοτηνή.

Το παρών του από πλευράς του ΥΠΕΝ θα δώσει ο υφυπουργός Νίκος Τσάφος, καθώς ο υπουργός Σταύρος Παπασταύρου βρίσκεται στις Βρυξέλλες για τη Σύνοδο των Υπουργών Περιβάλλοντος.

Σημειώνεται ότι ο ΔΕΣΦΑ έχει επενδύσει 134 εκατ. ευρώ για το Σταθμό Συμπίεσης Κομοτηνής, που αποτελεί τον πρώτο ηλεκτροκίνητο σταθμό συμπίεσης στην Ελλάδα, ένα έργο μηδενικών εκπομπών κατά τη λειτουργία του, έτοιμο να υποδεχθεί μείγματα φυσικού αερίου με υδρογόνο. Σύμφωνα με πηγές του Διαχειριστή, μαζί με άλλα υπό ανάπτυξη έργα στην περιοχή ύψους 334 εκατ. ευρώ, όπως ο αγωγός Καρπερής–Κομοτηνής, το συνολικό επενδυτικό αποτύπωμα του ΔΕΣΦΑ στη Θράκη θα ξεπεράσει τα 500 εκατ. ευρώ.

Στο τραπέζι τα νέα FSRU

Τα παραπάνω δεν είναι παρά μια «πρόγευση» των επενδυτικών κινήσεων σε υποδομές που δρομολογούνται στη περιοχή για να εξυπηρετήσουν τους νέους όγκους αμερικανικού LNG.

Στο μέτωπο για παράδειγμα των FSRU σίγουρα θα μπει στο τραπέζι το δεύτερο τέρμιναλ (FSRU Θράκης) της Gastrade του ομίλου Κοπελουζου. Το έργο πήρε πρόσφατα το «πράσινο φως» από την αρμόδια επιτροπή της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας – Θράκης για τη Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων και αναμένεται η έκδοση της περιβαλλοντικής άδειας.

Αν όπως όλα δείχνουν προχωρήσει το έργο, θα έχει δυναμικότητά γύρω στα 3 δισ. κυβικά μέτρα τον χρόνο, θα εγκατασταθεί στο Θρακικό Πέλαγος ανοικτά του Έβρου και θα βασίζεται σε πλωτή μονάδα αποθήκευσης και αεριοποίησης LNG, με τη διασύνδεσή του να πραγματοποιείται μέσω υποθαλάσσιου και χερσαίου αγωγού.

Το πόσα τελικά FSRU χωράει η περιοχή θα εξαρτηθεί προφανώς από τους όγκους που φιλοδοξούν να εξάγουν οι αμερικανικές εταιρείες στη ΝΑ Ευρώπη. Σημειωτέον ότι οι Βρυξέλλες είχαν κάνει πρόσφατα αναφορά σε δύο ακόμη ελληνικές επενδύσεις, το Dioriga Gas της Motor Oil στους Αγίους Θεοδώρους και το «Αργώ» της Mediterranean Gas στη Μαγνησία, σύμφωνα με σημείωμα που είχε αναρτηθεί στην ιστοσελίδα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και συνόδευε τις ανακοινώσεις στο τελευταίο Συμβούλιο Υπ. Ενέργειας στο Λουξεμβούργο.