«Θύμα» της συγκυρίας βρέθηκε το market test του ΔΕΣΦΑ για την επαύξηση του συστήματος φυσικού αερίου – Η αγορά δεν εκπέμπει σήματα για μακροχρόνια δέσμευση

Αντίθετα των προσδοκιών εξελίσσεται μέχρι στιγμής η δεσμευτική φάση του market test για την επαύξηση και αναβάθμιση του ελληνικού συστήματος φυσικού αερίου με πληροφορίες του energypress να αναφέρουν ότι δεν υπάρχει σχετικό ενδιαφέρον από πλευράς χρηστών.

Σημειώνεται ότι έχει προηγηθεί η περίοδος εγγραφής των ενδιαφερομένων προκειμένου να προχωρήσουν κατά την περίοδο της δεσμευτικής φάσης σε υποβολή προσφοράς για αύξηση δυναμικότητας στα σημεία εισόδου και εξόδου της χώρας, ήτοι να εκφράσουν την πρόθεσή τους να εισάγουν αέριο στη χώρα για να εξαχθεί προς Βορρά.

Αξιόπιστες πληροφορίες του energypress αναφέρουν ότι δεν υπήρξε ενδιαφέρον κατά τις προηγούμενες μέρες για εγγραφή ώστε να διασφαλίσουν την συμμετοχή τους κατά την περίοδο της δεσμευτικής φάσης. Σύμφωνα με το σχετικό χρονοδιάγραμμα που είχε ανακοινώσει ο ΔΕΣΦΑ, η δεσμευτική φάση ξεκίνησε εχθές 2 Ιουλίου και αναμένεται να διαρκέσει 11 ημέρες μέχρι τις 12 Ιουλίου προκειμένου στη συνέχεια να προχωρήσει η διαδικασία αξιολόγησης των προσφορών.

Από την πλευρά τους πηγές του Διαχειριστή σχολιάζουν ότι η παραπάνω εικόνα συνιστά αντανάκλαση των νέων δεδομένων στην αγορά και τα οποία χαρακτηρίζονται από έντονο συγκυριακό στοιχείο. «Έχει γίνει πολύ ευκαιριακή η αγορά. Δεν παίρνει σήματα για μακροχρόνια δέσμευση» αναφέρουν χαρακτηριστικά οι ίδιες πηγές, προσθέτοντας ότι οι ροές αλλάζουν ανά διετία.

Συγκεκριμένα, πριν δύο χρόνια, το ζητούμενο ήταν η μεταφορά του καυσίμου από το Νότο προς τον Βορρά υπό το βάρος της ρωσικής εισβολής και σήμερα επανήλθαμε στη ροή από Βορρά προς Νότο υπό το «βάρος» του φθηνού ρωσικού αερίου που κατακλύζει τις ευρωπαϊκές αγορές στην ευρύτερη περιοχή.

Υπενθυμίζεται ότι ανάλογες διαδικασίες «τρέχουν» παράλληλα και οι διαχειριστές των γειτονικών χωρών στα πλαίσια των σχεδίων για τον «Κάθετο Διάδρομο» όπου μένει να φανεί τι αποτελέσματα θα επιδείξουν, χωρίς ωστόσο να αναμένεται να διαφοροποιηθούν σημαντικά από την «ελληνική» περίπτωση.

Χρειάζεται να σημειωθεί, όπως προαναφέρθηκε, ότι η ρευστότητα δεν συνιστά «ελληνικό φαινόμενο» αντιθέτως αποτελεί γνώρισμα της ευρωπαϊκής αγοράς εν συνόλω με ανοικτά μια σειρά μέτωπα όπως είναι ο προσδιορισμός της νέας Κομισιόν και τι πολιτική γραμμή θα ακολουθήσει ή ακόμη και η κατάληξη των αμερικανικών εκλογών που δύναται να επηρεάσει την επόμενη μέρα με την προμήθεια του αμερικανικού LNG.

Σε κάθε περίπτωση, όπως αναφέρουν οι ίδιες πηγές, η πολιτική βούληση για την δημιουργία τόσο του «Κάθετου Διαδρόμου» όσο και των υπόλοιπων σχεδίων ανά την Ευρώπη δεν αρκεί για να προχωρήσουν τέτοια σχέδια όταν δεν υπάρχει σαφής ανάγκη από την αγορά.

Το υπόλοιπο της διαδικασίας

Ως προς την εξέλιξη των διαδικασιών σχετικά με το market test, τον Αύγουστο του 2024 θα πραγματοποιηθεί η προκαταρκτική κατανομή δυναμικότητας και θα ανακοινωθούν τα αποτελέσματα της Οικονομικής Δοκιμής (Economic Viability Test, EVT) στις 31 Αυγούστου 2024, ημερομηνία που λαμβάνει χώρα και η κατανομή δυναμικότητας. Μέχρι το τέλος Σεπτεμβρίου του 2024 υπολογίζεται ότι θα έχουν υλοποιηθεί οι Συμφωνίες Μεταφοράς Φυσικού Αερίου (Gas Transmission Agreements, GTAs).

Με βάση τις Κατευθυντήριες Γραμμές, ο ΔΕΣΦΑ θα οριστικοποιήσει την εκτίμηση του κόστους, ανά πρόταση επέκτασης, μετά την ολοκλήρωση της δεσμευτικής φάσης, καθότι ειδικά η αναβάθμιση των συμπιεστών, σε επίπεδα πέραν αυτών που έχει αποφασιστεί από την Αρχή να υλοποιηθούν στο πλαίσιο των Προγραμμάτων Ανάπτυξης ΕΣΦΑ, εξαρτάται σημαντικά από την δυναμικότητα που θα ζητηθεί από χρήστες ανά σημείο εισόδου και εξόδου του ΕΣΦΑ στο πλαίσιο της δεσμευτικής φάσης του Market Test.

Οι νέες επενδύσεις για την επέκταση των αγωγών φυσικού αερίου, σύμφωνα με τη ΡΑΑΕΥ πρέπει να γίνονται μόνο στη βάση εκπεφρασμένου ενδιαφέροντος των χρηστών. Γι αυτό και για πρώτη φορά ζητά η συμμετοχή των χρηστών στις επενδύσεις να φτάνει το 70% ενώ στις μέχρι σήμερα επενδύσεις του ΔΕΣΦΑ ανερχόταν στο 50%.