Περσικός: Μια ανάσα από τα 50 ευρώ ξανά το φυσικό αέριο, σύντομα αποκλιμάκωση “βλέπουν” οι αναλυτές – Οι παράγοντες που κρατούν ψηλά τις τιμές στην αντλία
Το γεωπολιτικό κίνδυνο για το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο επαναφέρει στο προσκήνιο η νέα κρίση στο Περσικό, με τις αγορές προς ώρας να δείχνουν αυτοσυγκράτηση και να εκτιμούν ότι παρά τα νέα αμερικανικά πλήγματα κατά του Ιράν, για δεύτερη διαδοχική νύχτα, η ένταση θα αποδειχθεί προσωρινή καθώς μια κλιμάκωση δεν συμφέρει καμία από τις δύο πλευρές.
Στη περίπτωση του φυσικού αέριου, οι χθεσινές εξελίξεις όχι μόνο πρόσθεσαν ένα γεωπολιτικό premium 6% στις τιμές αλλά και θύμισαν στις αγορές ότι σε μια συγκυρία όπου η Ευρώπη καλείται να καλύψει τα χαμηλά αποθέματα στις αποθήκες ενόψει του χειμώνα, επανεμφανίζεται ο κίνδυνος να καθυστερήσει κι άλλο να μπει στην εξίσωση το LNG του Κόλπου.
Αν και το τοπίο είναι ρευστό και η κρίση μπορεί τις επόμενες ώρες να αποκλιμακωθεί, εντούτοις τα γεγονότα συνέπεσαν με τη δημοσιοποίηση των νέων στοιχείων του ACER που κρούει τον κώδωνα του κινδύνου ότι το μπλοκ θα χρειαστεί να προβεί άμεσα σε σημαντικά υψηλότερες εισαγωγές LNG σε σχέση με πέρυσι, καθώς το καλοκαίρι μπήκε με αποθέματα μόλις 28%, τα χαμηλότερα εδώ και τέσσερα χρόνια (https://www.euronews.com/my-europe/2026/07/08/eu-faces-tougher-gas-storage-refill-task-as-winter-looms-and-high-prices-bite), εγείροντας ανησυχίες για το στόχο 80% μέχρι το Νοέμβριο.
Σύμφωνα με τον ACER θα απαιτηθεί αύξηση των εισαγωγών κατά περίπου 13% σε σύγκριση με το περυσινό καλοκαίρι, ενώ παραμένει αβέβαιο πότε θα μπουν μαζικά στο παιχνίδι οι εξαγωγές από το Κατάρ και η αγορά δείχνει ξανά εκτεθειμένη στη δυναμική των παγκόσμιων τιμών και στον ανταγωνισμό για φορτία, ιδίως με την Ασία.
Σε αυτό το κάδρο, το τέλος της εκεχειρίας που προανήγγειλε από την Άγκυρα ο Ντόναλντ Τραμπ και οι απειλές νέων επιθέσεων στο Ιράν που έστειλαν χθες το πετρέλαιο κοντά στα 80 δολάρια, συμπαρέσυραν και το φυσικό αέριο με τη τιμή στο χρηματιστήριο του Αμστερντάμ να φτάνει μετά από καιρό μια ανάσα από τα 50 ευρώ/ MWh (49,5 ευρώ), κοντά στα προ μηνός επίπεδα.
Στη μεγάλη εικόνα, οι ενεργειακές αγορές έχουν ξαναμπεί σε φάση αβεβαιότητας, ενώ στο πετρέλαιο, παρ' ότι πολύ πρόωρο να προεξοφληθούν αυξήσεις στην αντλία, η εξέλιξη επαναφέρει τον κίνδυνο ανατιμήσεων, εφόσον η κρίση αποκτήσει διάρκεια.
Δεν δικαιολογούνται ακόμη αυξήσεις στην αντλία
Στη παρούσα πάντως φάση, οποιαδήποτε ανοδική κίνηση στην αντλία θα ήταν κερδοσκοπική, όπως εξηγούν άνθρωποι του χώρου και δεν δικαιολογείται από το χθεσινό ξέσπασμα του αργού. Τα διυλιστήρια τιμολογούν τα καύσιμα και τα πωλούν με βάση το μέσο όρο των διεθνών τιμών Platts των τεσσάρων τελευταίων ημερών, καθώς και των αντίστοιχων συναλλαγματικών ισοτιμιών.
Άρα αυξήσεις στα πρατήρια ως απόρροια των διεθνών εξελίξεων, θα δούμε μόνο εφόσον η κρίση συνεχιστεί και το επόμενο 48ωρο και η άνοδος μετακυλιστεί αναπόδραστα και στην ελληνική αγορά, όπου η βενζίνη κινείται πανελλαδικά άνω του 1,95 ευρώ και στην Αττική άνω του 1,92 ευρώ το λίτρο.
“Κρίνοντας από τις πρώτες ενδείξεις, οι αγορές έδειξαν ψυχραιμία και αυτοσυγκράτηση, το δείχνουν οι διεθνείς τιμές της βενζίνης και του ντίζελ βάσει των οποίων πωλούν τα διυλιστήρια, που ανέβαιναν χθες κατά 1,5% και 2,5% αντίστοιχα”, όπως σημειώνει ο πρόεδρος του Συνδέσμου Εταιρειών Εμπορίας Πετρελαιοειδών (ΣΕΕΠΕ), Γιάννης Αλιγιζάκης.
Τα τελευταία επίσημα στατιστικά δείχνουν την αμόλυβδη να κινείται στο Λεκανοπέδιο άνω του 1,92 ευρώ το λίτρο, ωστόσο σε αρκετούς νησιωτικούς τουριστικούς προορισμούς “παίζει” ακόμη πάνω από τα 2 ευρώ.
Στα Δωδεκάνησα (2,056), στη Κεφαλονιά (2,008), στις Κυκλάδες (2,15), καθώς επίσης στη Λέσβο και τη Λευκάδα (2 ευρώ), με τις παραπάνω τιμές να αφορούν τα μεσοσταθμικά επίπεδα. Το τι θα γίνει τις επόμενες ημέρες θα φανεί, ωστόσο ανεξαρτήτως των εξελίξεων, δύσκολα θα πρέπει να αναμένει κανείς μειώσεις.
Αντίστοιχα το ντίζελ κινείται στα 1,76 ευρώ πανελλαδικά και στα 1,70 ευρώ στην Αττική. Η επιδότηση στο τελευταίο έχει καταργηθεί από την 1η Ιουλίου - όσο ήταν σε ισχύ η τιμή του έπαιζε στην Αττική κάτω από τα 1,55 ευρώ - μέτρο που ανάλογα με τη κατάσταση στο Περσικό θα μπορούσε προφανώς να επανέλθει.
Τρεις παράγοντες ανησυχίας
Το πιο ανησυχητικό επομένως στοιχείο, όπως παρατηρούν άλλοι παράγοντες του χώρου, είναι το τάιμινγκ των χθεσινών εξελίξεων, καθώς έρχονται σε μια περίοδο κατά την οποία η αποκλιμάκωση τιμών ήταν ούτως ή άλλως σταδιακή και αργή.
Τρεις είναι οι παράγοντες που κατά την αγορά, ανεξάρτητα της νέας κρίσης στο Περσικό, λειτουργούν ανασταλτικά για μια πιο ραγδαία μείωση των τιμών στην Ελλάδα και στην ευρύτερη περιοχή.
- Πρώτον, η αυξημένη ζήτηση για καύσιμα στη Μεσόγειο λόγω της τουριστικής σεζόν.
- Δεύτερον, η ελλειμματική παραγωγή σε ντίζελ και αεροπορικά καύσιμα, τόσο στο Περσικό όσο και από τα ευρωπαϊκά διυλιστήρια.
- Τρίτον, η ανάκαμψη της ζήτησης από την Ασία και η ανάγκη αναπλήρωσης στρατηγικών αποθεμάτων από τις μεγάλες οικονομίες. Στα παραπάνω έρχεται τώρα να προστεθεί μια επιπλέον πηγή ανησυχίας, η τυχόν αναζοπύρωση της κρίσης.
Τόσο δηλαδή οι προοπτικές της αυξητικής ζήτησης, όσο και η δυναμικότητα (capacity) της διύλισης, αλλά και η άμεση και έμμεση επίδραση της διεθνούς συγκυρίας, αρκούν για να κρατήσουν σχετικά υψηλές τις τιμές, ακόμη και χωρίς τις χθεσινές αναταράξεις.
Στο σύνολό τους, όλα τα βασικά παράγωγα του πετρελαίου χαρακτηρίζονται τη περίοδο αυτή στην Ευρώπη, από την αυξημένη ζήτηση λόγω εποχικότητας αλλά και από την οριακή και ελλειμματική ικανότητα του κλάδου της διύλισης διεθνώς για να τη καλύψει. Ένα σημαντικό ποσοστό της παγκόσμιας διυλιστικής ικανότητας παραμένει ανενεργό, κυρίως στη Μ. Ανατολή και την Ρωσία, γεγονός που αντανακλάται στην μέχρι τώρα συγκρατημένη διόρθωση των διεθνών τιμών Platts, γεγονός που αντανακλάται και στις τιμές της αντλίας.
Συγκρατημένα αισιόδοξος από τη πλευρά του ο Πρωθυπουργός, ερωτηθείς χθες στη συνέντευξη που ακολούθησε τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ κατά πόσο ανησυχεί για τη πορεία της τιμής του πετρελαίου, απάντησε ότι προφανώς και τον προβληματίζει η νέα άνοδος, ωστόσο εξέφρασε την ελπίδα ότι θα είναι προσωρινή.
“Βλέπετε ότι το πετρέλαιο έχει αρκετές διακυμάνσεις, δεν θέλω να κοιτάω τις τιμές σε ορίζοντα εβδομάδων ή μηνών. Είμαστε σε μία καθοδική τάση και πιστεύω ότι, από τη στιγμή που θα εκτονωθεί και αυτή η κρίση, θα επανέλθουμε σε τιμές οι οποίες για την ελληνική οικονομία τουλάχιστον είναι τιμές διαχειρίσιμες”, ανέφερε, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι αν η κατάσταση ξεφύγει, η κυβέρνηση δεν θα βγάλει ξανά από το συρτάρι το μέτρο της επιδότησης.