Χάρης Φλουδόπουλος: Η Επιτροπή Ανταγωνισμού (ξανα)ψάχνει την αγορά καυσίμων
Σχεδόν μία υπόθεση ή έρευνα το χρόνο που αφορά τον κλάδο των καυσίμων, έχει πραγματοποιηθεί τα τελευταία χρόνια από την Επιτροπή Ανταγωνισμού, έστω και εάν πολλές φορές η ανεξάρτητη αρχή έχει μπει στο στόχαστρο φορέων ή συνδικαλιστικών ενώσεων. Όπως αναφέρουν μάλιστα στο Capital.gr πηγές της Επιτροπής, ο κλάδος των καυσίμων έχει αποτελέσει πολλές φορές στο παρελθόν και εξακολουθεί ακόμη και σήμερα να είναι ένα πολύ σημαντικό πεδίο έρευνας.
Είναι χαρακτηριστικό ότι έχουν πραγματοποιηθεί κανονιστικές παρεμβάσεις στην αγορά το 2006 και το 2008, ενώ η Επιτροπή έχει εξετάσει μια σειρά από άλλες υποθέσεις που απασχόλησαν επί μακρόν την ανεξάρτητη αρχή και οδήγησαν σε πολύκροτες καταδίκες όπως η υπόθεση των αεροπορικών καυσίμων, η υπόθεση BP Shell, η εξέταση δύο σοβαρών υποθέσεων συγκεντρώσεων (ΕΛΠΕ – BP και MOH – Shell). Μάλιστα, αν και επισήμως ουδέποτε επιβεβαιώθηκε, οι αποφάσεις αυτές της ΕΠΑΝΤ, κρίθηκε από την αγορά ότι επηρέασαν σε ένα βαθμό ή έστω αποτέλεσαν τη «σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι» για την αποχώρηση από την ελληνική αγορά των δύο τελευταίων πολυεθνικών που δραστηριοποιούνταν σε αυτήν.
Κρήτη
Πρόσφατα έγινε γνωστό από την ίδια την Πανελλήνια Ομοσπονδία Πρατηριούχων Εμπόρων Καυσίμων (ΠΟΠΕΚ) ότι κλιμάκια της Επιτροπής είχαν πραγματοποιήσει το Φεβρουάριο έρευνα στα γραφεία των Ενώσεων Βενζινοπωλών Κρήτης, διερευνώντας τις συνθήκες ανταγωνισμού στην αγορά υγρών καυσίμων στις τοπικές ενώσεις βενζινοπωλών, καθώς και στα γραφεία των εταιρειών εμπορίας πετρελαιοειδών EΚΟ και BP.
Όπως τονίζουν με νόημα στο Capital.gr πηγές της Επιτροπής Ανταγωνισμού, η συγκεκριμένη έρευνα δεν αφορά μόνο την Κρήτη, καθώς όταν κρίνεται μια αγορά, αυτό αφορά όλη την επικράτεια και όχι μόνο συγκεκριμένες περιοχές.
Σημειώνεται ότι στο στόχαστρο της συγκεκριμένης έρευνας έχουν μπει οι πιθανές «εναρμονισμένες πρακτικές» μεταξύ πρατηριούχων για τη διαμόρφωση υψηλών τιμών στη λιανική καθώς και η ενδεχόμενη εμπλοκή εταιρειών εμπορίας στη διαμόρφωση υψηλών τιμών.
Φυσικά το έργο της Επιτροπής είναι εξαιρετικά δύσκολο με δεδομένο ότι σε όλη την επικράτεια λειτουργούν πάνω από 8 χιλιάδες πρατήρια και περίπου 20 εταιρείες εμπορίας, δηλαδή τουλάχιστον σε επίπεδο δομής της αγοράς υπάρχει η εικόνα υπερεπαγγελματισμού και όχι συγκέντρωσης.
Οι έρευνες
Σε κάθε περίπτωση σχεδόν όλα τα σημεία στρέβλωσης που παρατηρήθηκαν και εντοπίστηκαν από τις δύο έρευνες της Επιτροπής και ιδιαίτερα η παρέμβαση που έγινε το 2008 αποτελούν ακόμη και σήμερα σημεία αναφοράς και συζήτησης:
Το σύστημα εισροών και εκροών, από τα sms μέχρι την τροποποίηση του συστήματος τήρησης των αποθεμάτων ασφαλείας, τις συμβάσεις των πρατηρίων στις εθνικές οδούς, μια μακριά δηλαδή λίστα προβλημάτων που είχαν αναλυθεί στο πλαίσιο της κανονιστικής παρέμβασης.
Πάντως όπως ξεκαθαρίζουν οι ίδιες πηγές της ΕΠΑΝΤ, η ανεξάρτητη αρχή, δεν έχει την αρμοδιότητα, πιθανότατα και τις δυνατότητες, να ελέγχει τις τιμές. «Δεν είμαστε μηχανισμός παρακολούθησης όπως η γενική γραμματεία εμπορίου, ελέγχουμε το συντελεστή διαμόρφωσης των τιμών, τα δομικά στοιχεία που διαμορφώνουν μιας αγοράς και εάν αυτή λειτουργεί χωρίς στρεβλώσεις περιορισμούς, καρτέλ και συγκεντρώσεις» λένε χαρακτηριστικά πηγές τις επιτροπής. Έλεγχος τιμών γίνεται από την ΕΠΑΝΤ μόνο στην περίπτωση που αυτή ασχολείται με μια συγκεκριμένη υπόθεση και η παρατήρηση των τιμών είναι μέσο «συλλογισμού» και στοιχείο της έρευνας.
(Capital, 4/5/2011)