Προτάσεις ECOCITY για περιορισμό της ατμοσφαιρικής ρύπανσης

Τις θέσεις και προτάσεις του για τον περιορισμό της εκπομπής μικροσωματιδίων σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη παρουσίασε το ECOCITY σε εκδήλωση, που πραγματοποιήθηκε σήμερα, με θέμα τις μετρήσεις αιθαλομίχλης στις δύο πόλεις.

Το ECOCITY εξέφρασε την ανησυχία και τον έντονο προβληματισμό, για τη ρύπανση του αέρα, κατά τη διάρκεια του χειμώνα που πέρασε, σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη. Σύμφωνα με τα στοιχεία και στις δύο πόλεις καταγράφηκαν ιδιαίτερα υψηλές συγκεντρώσεις μικροσωματιδίων, καθώς και καρκινογόνων πολυαρωματικών υδρογονανθράκων, που ξεπέρασαν τα όρια επιφυλακής και κινδύνου για τη Δημόσια Υγεία.

Ο Βαγγ. Γερασόπουλος Διευθυντής στο Ινστιτούτο Ερευνών Περιβάλλοντος και Βιώσιμης Ανάπτυξης του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, παρουσίασε για τη περίοδο από 16 Δεκεμβρίου μέχρι 24 Φεβρουαρίου, τις εξειδικευμένες μετρήσεις αιθαλομίχλης σε συνεργασία και με το ΕΚΦΕ Δημόκριτος, το ΙΤΕ/ΙΕΧΜΗ-Πατρών και τα Πανεπιστήμιο Αιγαίου, Κρήτης. Ιωαννίνων και Georgia Tech.

Τα αποτελέσματα και σε αυτή τη δεύτερη συνεχή χρονιά παρακολούθησης, επιβεβαιώνουν και επαυξάνουν μέσω νέων αναλύσεων και δεικτών τη σημαντική επιβάρυνση στην ποιότητα του αέρα της πόλης και στην υγεία των κατοίκων της.

Ο καθηγητής Νίκος Μουσιόπουλος παρουσίασε τα στοιχεία για τη Θεσσαλονίκη, μέσα από ένα συντονισμένο πρόγραμμα μετρήσεων, αναλύσεων, δειγμάτων και μαθηματικών προσομοιώσεων, που διεξήγαγαν δυο Εργαστήρια του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης σε συνεργασία με το Διεθνές Πανεπιστήμιο της Ελλάδος και το Πανεπιστήμιο της Νότιας Καλιφόρνιας, εξετάσθηκε η ανεξέλεγκτη καύση βιομάζας και ξύλου, καθώς και η συνεισφορά της στις υψηλές μετρούμενες συγκεντρώσεις. Όπως δήλωσε, η ποιότητα του αστικού αέρα στη Θεσσαλονίκη επιδεινώθηκε το 2013 σημαντικά, σε σύγκριση με αντίστοιχα δεδομένα της προηγούμενης χρονιάς, ενώ οι αναλύσεις των δεικτών καύσης βιομάζας επιβεβαιώνουν ότι το πρόβλημα επιδεινώθηκε από την υποκατάσταση των συμβατικών καυσίμων από βιομάζα και ξύλα, κατά 70% περίπου.

Στη διάρκεια της εκδήλωσης ο Θάνος Ζαφεριόπουλος, από το ECOCITY αναφέρθηκε στην επιτακτική την ανάγκη εφαρμογής αποτελεσματικών στρατηγικών για τον έλεγχο της ατμοσφαιρικής ρύπανσης στο σύνολό της και τη λήψη ουσιαστικών μέτρων από την Κυβέρνηση και τις Τοπικές Αρχές με έμφαση στο πρόβλημα της αιθαλομίχλης. Τόνισε ότι παρά τις προειδοποιήσεις και προτάσεις που έχουν κατατεθεί, είναι φανερή η πλήρης απουσία αξιολόγησης των επιπτώσεων των μέτρων από τις Κυβερνήσεις των τελευταίων τεσσάρων ετών, για τη ζημιά που έχει προκληθεί από συγκεκριμένες αποφάσεις που εξυπηρέτησαν ειδικές και μεμονωμένες ανάγκες, χωρίς να συνεκτιμούν το κοινό συμφέρον, με αποτέλεσμα αυτές οι αποφάσεις να οδηγήσουν στην ανεξέλεγκτη καύση βιομάζας και στις απάνθρωπες συνέπειες που ζήσαμε με την απουσία σχεδιασμού και στρατηγικής, από την αύξησης της τιμής του πετρελαίου. Οι επιλογές που υπήρξαν αφενός δεν διακρίθηκαν για την σοβαρότητα αντιμετώπισης του προβλήματος, το οποίο συνεχώς διογκώνεται και, αφετέρου επιβεβαίωσαν την απουσία σεβασμού στο δικαίωμα της θέρμανσης του πολίτη και στην υποχρέωση των διοικούντων να μεριμνούν για τη προστασίας της δημόσιας υγείας.

Τοποθέτηση έκαναν επίσης ο Μιχάλης Πετράκης μέλος του ΔΣ του ECOCITY και ο Νίκος Μιχαλόπουλος Διευθυντής του Ινστιτούτο Ερευνών Περιβάλλοντος και Βιώσιμης Ανάπτυξης του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών.

Στο κλείσιμο της εκδήλωσης το ECOCITY αναφέρθηκε στην προσέγγιση του κυβερνητικού στόχος για το ζητούμενο όφελος στην οικονομία, που δεν αντισταθμίζει τις βλάβες που προκαλούνται στην ανθρώπινη υγεία από τα αυξημένα επίπεδα οξειδίων αζώτου και αιωρούμενων σωματιδίων. Τόνισε την απουσία βραχυπρόθεσμου σχεδιασμού για την αντιμετώπιση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης και την ανάγκη εμπλουτισμού του δικτύου σταθμών μετρήσεων της ατμοσφαιρικής ρύπανσης και κάλεσε τα συναρμόδια υπουργεία να δρομολογήσουν όλα τα αναγκαία μέτρα για τη μείωση εκπομπής μικροσωματιδίων είτε από την καύση βιομάζας, είτε από την κυκλοφορία πετρελαιοκίνητων οχημάτων, είτε από χρήση νοθευμένου καύσιμου. Ταυτόχρονα κάλεσε τους πολίτες να ενεργοποιηθούν και να συστρατευθούν για τη δημιουργία μεθόδων και τρόπων ελέγχου και πίεσης, προς τη κατεύθυνση επίλυσης των προβλημάτων που υποβαθμίζουν την ποιότητα της ζωής μας στα αστικά κέντρα.

Τι προτείνεται

Για τη ρύπανση από τη θέρμανση:

- Η εξομοίωση του ΕΦΚ στο πετρέλαιο θέρμανσης, πρέπει να είναι μέτρο που θα έχει εφαρμογή μόνο αν υπάρξει μέριμνα από το Κράτος για την προστασία του δικαιώματος της θέρμανσης στη χειμερινή περίοδο των χαμηλόμισθων και οικονομικά ασθενών τάξεων. Η έκπτωση στο πετρέλαιο θέρμανσης είναι μια εύκολη τακτική και μπορεί να έχει άμεση εφαρμογή, όπου σε συνδυασμό με τον ηλεκτρονικό έλεγχο της διακίνησης του πετρελαίου θα «κλειδώσει» η σωστή διανομή και διαχείριση, προς όφελος του πολίτη. (Για το θέμα αυτό είναι διαθέσιμη πρόταση από το ECOCITY, που μπορεί να εξετάσει το Υπουργείο Οικονομικών).

- Επανεξέταση κόστους πετρελαίου θέρμανσης με μείωση της τιμής αγοράς από τα νοικοκυριά με έκπτωση που θα επαναφέρει το κόστος στα επίπεδα προ διετίας. Διατήρηση του κόστους χωρίς την έκπτωση για πετρέλαιο θέρμανσης προς εμπόρους και βιομηχανίες.
- Πολιτική προώθησης του φυσικού αερίου προς τα νοικοκυριά με ειδικές παροχές έναντι της βιομηχανικής χρήσης. Μείωση των φόρων του φυσικού αερίου και παράλληλη εφαρμογή κινήτρων για επέκταση των συνδέσεων.
- Έλεγχος σφικτός στη διακινούμενη ποιότητα του πετρελαίου θέρμανσης.
- Άμεση κατάθεση και εφαρμογή διατάξεων για τον έλεγχο της ποιότητας της διακινούμενης βιομάζας.
- Καθιέρωση μεθόδων προστασίας και αποτροπής αποψίλωσης και  καταστροφής Δασών από την λαθραία υλοτόμηση.
- Έλεγχος για την εισαγόμενη βιομάζα ειδικά από Βαλκανικές χώρες

Για τη ρύπανση από τα οχήματα:

- Εφαρμογή της τηλεματικής και της ηλεκτρονικής παρακολούθησης της Διανομής του Πετρελαίου με αποκλειστική ευθύνη των εταιριών Καυσίμων και χωρίς καμία οικονομική επιβάρυνση του Κράτους.
- Αυστηρές ποινές με άμεση εφαρμογή, σε διανομείς και εμπόρους καυσίμων που παρανομούν σε νοθεία και λαθρεμπορία καυσίμων
- Κίνητρα για αντικατάσταση του στόλου των ταξί σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη με οχήματα φυσικού αερίου ή υβριδικά οχήματα
- Απόσυρση και αντικατάσταση του ρυπογόνου στόλου των Φορτηγών, που κυκλοφορούν στη χώρα, καθώς και εφαρμογή αντικινήτρων για τις εισαγωγές μεταχειρισμένων παλαιάς τεχνολογίας.
- Δημιουργία περιβαλλοντικών δακτυλίων για φορτηγά σε Αθήνα και στην Θεσσαλονίκη, όπου θα εισέρχονται μόνο νέας τεχνολογίας πετρελαιοκίνητα οχήματα και όχι ο παλιός και ρυπογόνος στόλος των μεταχειρισμένων που υπάρχουν.
- Αναθεώρηση του καθεστώτος του «πράσινου δακτυλίου» και επαναφορά της απαγόρευσης της ελεύθερης πετρελαιοκίνησης στα μεγάλα αστικά κέντρα της Αθήνας και Θεσσαλονίκης.
- Ανάπτυξη των ΜΜΜ και προώθηση των λεωφορείων φυσικού αερίου και μέσων σταθερής τροχιάς
- Τοποθέτηση παγίδων μικροσωματιδίων σε όλα τα δημόσια και ιδιωτικά λεωφορεία που διέρχονται στον αστικό ιστό των μεγάλων πόλεων
- Απαγόρευση στάθμευσης και λειτουργίας κλιματισμού εν στάσει σε τουριστικά λεωφορεία σε περιοχές γύρω από τους αρχιαολογικούς χώρους σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη (εφαρμογή μεθόδου Ρώνης)

Το ECOCITY προειδοποίησε ότι ο κυβερνητικός στόχος για ζητούμενο όφελος στην οικονομία, δεν αντισταθμίζει τις βλάβες που προκαλούνται στην ανθρώπινη υγεία από τα αυξημένα επίπεδα οξειδίων αζώτου και αιωρούμενων σωματιδίων. Τόνισε την απουσία βραχυπρόθεσμου σχεδιασμού για την αντιμετώπιση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης και την ανάγκη εμπλουτισμού του δικτύου σταθμών μετρήσεων της ατμοσφαιρικής ρύπανσης. Παράλληλα, κάλεσε τα συναρμόδια υπουργεία να δρομολογήσουν όλα τα αναγκαία μέτρα για τη μείωση εκπομπής μικροσωματιδίων είτε από την καύση βιομάζας, είτε από την κυκλοφορία πετρελαιοκίνητων οχημάτων, είτε από χρήση νοθευμένου καύσιμου.