Το new deal και τα «προνόμια» των ΕΠΑ στις συζητήσεις με την τρόικα

Η αγορά του αερίου και η τρύπα του ΛΑΓΗΕ είναι τα δύο θέματα που κατά βάση θα βρεθούν στο επίκεντρο της συνάντησης που θα έχουν σήμερα οι υπηρεσίες του ΥΠΕΚΑ  υπό τον κ. Μαθιουδάκη,  με τα τεχνικά κλιμάκια της τρόικας.

Όσον αφορά την αγορά αερίου, υπάρχει κείμενο της Κομισιόν με το οποίο τίθενται ερωτήματα (το ΥΠΕΚΑ έχει στείλει σχετικές απαντήσεις) και το οποίο αποτελεί στην πραγματικότητα πεδίο διαπραγμάτευσης. Τι υποστηρίζει η τρόικα; Ότι το σημερινό μοντέλο με τις τοπικές εταιρείες παροχής (ΕΠΑ), που έχουν αποκλειστικό δικαίωμα πώλησης φυσικού αερίου σε οικιακούς, επαγγελματικούς και βιομηχανικούς χρήστες, στερεί από τους καταναλωτές το δικαίωμα επιλογής προμηθευτή και δεν επιτρέπει την ανάπτυξη του ανταγωνισμού, επιβαρύνοντας εν τέλει τις τιμές.

Κι όλα αυτά, ενώ είναι σε ισχύ συμβάσεις παραχώρησης μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου και των εταιρειών που διανέμουν φυσικό αέριο (ΕΠΑ Αττικής, Θεσσαλονίκης, Θεσσαλίας με επενδυτές την Shell και την ENI), και ενώ βρίσκεται σε εξέλιξη διεθνής διαγωνισμός της ΔΕΠΑ για την ίδρυση τριών νέων ΕΠΑ σε Στερεά Ελλάδα, Κεντρική Μακεδονία και Ανατολική Μακεδονία- Θράκη.

Η ελληνική πλευρά υποστηρίζει ότι οι «παρεμβάσεις παρέκκλισης» με τις οποίες οι τρεις εν λειτουργία ΕΠΑ έχουν το αποκλειστικό δικαίωμα διανομής φυσικού αερίου σε Αττική, Θεσσαλονίκη και Θεσσαλία προέκυψαν μετά από διαπραγμάτευση με την ΕΕ. Η ίδια διαδικασία ακολουθήθηκε και για τις τρεις υπό ίδρυση νέες ΕΠΑ στη Κεντρική και Βόρεια Ελλάδα. Με τη διαφορά ότι ενώ οι πρώτες «αποφάσεις παρέκκλισης» παρείχαν στις ΕΠΑ το αποκλειστικό δικαίωμα διανομής φυσικού αερίου για περίοδο τριάντα ετών, για τις νέες υπό ίδρυση ΕΠΑ, το δικαίωμα αυτό περιορίζεται σε 20 χρόνια (Κεντρική Μακεδονία και Ανατολική Μακεδονία-Θράκη) και σε 10 χρόνια για Στερεά Ελλάδα. Έτσι, τονίζουν από το ΥΠΕΚΑ, ό,τι έγινε, ήταν υπό την πλήρη έγκριση της ΕΕ.

Ως προς τον χρονικό περιορισμό του αποκλειστικού δικαιώματος στις τρεις νέες ΕΠΑ, το σκεπτικό είναι ότι τη δεκαετία του 1990 και του 2000,η διείσδυση του φυσικού αερίου ήταν από μηδενική έως ελάχιστη, ενώ πλέον, και παρ' ότι η ελληνική αγορά συνεχίζει να χαρακτηρίζεται ως «αναδυόμενη», η χρήση του φυσικού αερίου έχει αυξηθεί σημαντικά.

Φωτοβολταϊκά

Όσον αφορά την τρύπα του ΛΑΓΗΕ, το ανοιχτό θέμα είναι πλέον το λεγόμενο new deal για την τροποποίηση των υφιστάμενων συμβάσεων στα φωτοβολταϊκά. Το ΥΠΕΚΑ έχει καταλήξει σε μια υβριδική πρόταση με δύο τρία εναλλακτικά σενάρια, τα οποία θα συζητηθούν με την τρόικα προκειμένου να υπάρξει τελική απόφαση που θα τεθεί σε τροχιά υλοποίησης αμέσως μετά. Τι περιλαμβάνει η πρόταση του ΥΠΕΚΑ; Κούρεμα στις υφιστάμενες τιμές των συμβάσεων, κάποιες  λογιστικές διευθετήσεις για την εξάλειψη του ελλείμματος, φορολογικές διευκολύνσεις προς τους παραγωγούς και επέκταση των δανειακών συμβάσεων με τις τράπεζες, καθώς και του χρόνου ισχύος των συμβάσεων.