Το SOS των ηλεκτροπαραγωγών και ο κίνδυνος για πισωγύρισμα στην αγορά

Η μονομερής επίσπευση των αλλαγών στους μεταβατικούς μηχανισμούς της χονδρεμπορικής αγοράς ηλεκτρισμού, δημιουργεί οριακά βιώσιμες συνθήκες για τους ανεξάρτητους παίκτες της αγοράς και εν δυνάμει οδηγεί εκ νέου επιστροφή σε συνθήκες μονοπωλίου. Αυτό εξηγούν στο EnergyPress πηγές της αγοράς που είναι σε θέση να γνωρίζουν τις διεργασίες που συντελούνται και οι οποίες προκαλούν την εύλογη ανησυχία των ανεξάρτητων ηλεκτροπαραγωγών.

Σύμφωνα με την πληροφόρηση που υπάρχει μέχρι στιγμής, η βασικότερη αλλαγή που θα ξεκινήσει να εφαρμόζεται από τον Ιούλιο αφορά στην κατάργηση του περιθωρίου του cost recovery και στην αναπροσαρμογή των ΑΔΙ, χωρίς απώλειες για τη ΔΕΗ. Αυτό πρακτικά μεταφράζεται σε μείωση του κόστους του μηχανισμού cost recovery ποσό που αφαιρείται από τα έσοδα των ιδιωτικών μονάδων και σε αύξηση του ποσού των ΑΔΙ, χωρίς ωστόσο να καλύπτεται η απώλεια από το cost recovery.

Το συνολικό ποσό που εξοικονομείται είναι περί τα 150 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων το περιθώριο που αφαιρείται από τους ιδιώτες είναι περίπου 20 – 25 εκατ. ευρώ.

Ουσιαστικά, δηλαδή όπως αναφέρουν πηγές της αγοράς το μεγαλύτερο βάρος από τις αλλαγές «πέφτει» στις μονάδες του φυσικού αερίου, με το όφελος να κατευθύνεται στον προμηθευτή, δηλαδή στη ΔΕΗ.  Το μεγάλο ερωτηματικό βεβαίως είναι εάν το όφελος αυτό θα περάσει στους καταναλωτές ή θα μείνει ως κέρδος στη ΔΕΗ.

Μεταξύ των προτάσεων που έχουν πέσει στο τραπέζι πάντως περιλαμβάνονται και κάποιες εισηγήσεις που αντιμετωπίζονται από τους ανεξάρτητους ηλεκτροπαραγωγούς ως «συνταγές κλεισίματος» όπως για παράδειγμα η μείωση των ΑΔΙ, που κατευθύνονται στις μονάδες φυσικού αερίου αλλά και η κατάργηση του κανόνα του 30% (δυνατότητα υποβολής προσφορών κάτω από το κόστος της μονάδας).

Από την πλευρά τους πηγές των ανεξάρτητων ηλεκτροπαραγωγών επισημαίνουν τα εξής:

1)      Οι ιδιωτικές μονάδες έχουν συνεισφέρει στο παρελθόν στην σταθερότητα του συστήματος και είναι έτοιμες να επωμιστούν το δικό τους μερίδιο για τη μετάβαση της αγοράς στο νέο μοντέλο λειτουργίας. Εάν μάλιστα το όφελος από τις όποιες εξοικονομήσεις κατευθυνθεί στους καταναλωτές τότε είναι διατεθειμένες να συνεισφέρουν.

2)      Το καλύτερο σενάριο με βάση τις προτάσεις που έχουν κυκλοφορήσει είναι ότι οι απώλειες για τους ανεξάρτητους θα ξεπεράσουν τα 20 – 25 εκατ. ευρώ και αυτή είναι μια «διαχειρίσιμη» απώλεια.

3)      Εάν όμως εφαρμοστούν συνταγές σοκ τότε υπάρχει ο κίνδυνος να οδηγηθούμε εκ νέου σε συγκέντρωση και μονοπώληση της αγοράς

4)      Σε κάθε περίπτωση οι ανεξάρτητοι παραγωγοί δεν ευθύνονται για τις χρόνιες καθυστερήσεις και τα εμπόδια που τίθενται επί 13 χρόνια στην απελευθέρωση της αγοράς και στην πρόσβαση όλων των συμμετεχόντων σε ένα ισότιμο καλάθι καυσίμων, έναντι του κυρίαρχου παίκτη, δηλαδή της ΔΕΗ

5)      Τέλος τα όποια οφέλη εξοικονομούνται από τις αλλαγές στην αγορά θα πρέπει να διασφαλιστεί ότι θα πάνε στους καταναλωτές και δε θα καταλήξουν ως ενίσχυση της κερδοφορίας του κυρίαρχου παίκτη