Τουρκική σφήνα στα ελληνικά σχέδια για το αμερικανικό LNG: Σχέδια για επένδυση της Άγκυρας στην αμερικανική παραγωγή shale gas με στόχο τις εξαγωγές προς Ευρώπη

Η Τουρκία ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο στη στρατηγική της για το φυσικό αέριο, επιδιώκοντας –πρώτη φορά σε τέτοια κλίμακα– άμεση συμμετοχή στην αμερικανική παραγωγή LNG από σχιστολιθικό αέριο (shale gas). Η κίνηση αυτή, που έρχεται σε μια περίοδο έντονου ενεργειακού ανταγωνισμού στη ΝΑ Ευρώπη, δημιουργεί νέα δεδομένα και δυνητικά «χτυπά» στον πυρήνα της προσπάθειας της Ελλάδας να εδραιωθεί ως βασική πύλη εισόδου αμερικανικού LNG προς την περιοχή και ειδικά προς την Ουκρανία.

 

Σύμφωνα με δηλώσεις του Τούρκου υπουργού Ενέργειας Alparslan Bayraktar, η Άγκυρα βρίσκεται σε συζητήσεις με αμερικανικούς ενεργειακούς κολοσσούς –μεταξύ των οποίων αναφέρονται οι ExxonMobil και Chevron– για συμμετοχή σε upstream έργα παραγωγής φυσικού αερίου στις ΗΠΑ. Η συνεργασία αυτή, που συμπληρώνει ήδη υπάρχουσες επαφές με εταιρείες όπως η Continental Resources, θα ενισχύσει την πρόσβαση της Τουρκίας σε τεχνογνωσία και παραγωγικές δυνατότητες γύρω από τις μεθόδους fracking.

 

Παράλληλα, η Άγκυρα εμφανίζεται να έχει «κλειδώσει» τη λήψη περίπου 1.500 φορτίων LNG από τις ΗΠΑ την επόμενη 10ετία–15ετία, επιδιώκοντας να εξελιχθεί από απλό εισαγωγέα σε κρίσιμο κόμβο μεταπώλησης και αναδιανομής αμερικανικού αερίου στην ευρύτερη περιοχή.

 

 

Στο επίκεντρο των τουρκικών σχεδίων βρίσκεται η ΝΑ Ευρώπη, με την Άγκυρα να στοχεύει σε εξαγωγική δυνατότητα έως 10 δισ. κυβικά μέτρα (bcm) ετησίως προς τις γειτονικές αγορές.

 

Σήμερα, το βασικό «στενό σημείο» εντοπίζεται στη διασύνδεση με τη Βουλγαρία, η οποία λειτουργεί στα 3,5 bcm. Σύμφωνα με τον Bayraktar, ο διπλασιασμός αυτής της ικανότητας θα διαφοροποιούσε ριζικά την ενεργειακή τροφοδοσία της περιοχής, επιτρέποντας υψηλότερες ροές αμερικανικού LNG που εισάγει και αναεριοποιεί η Τουρκία.

 

Παράλληλα, εξελίσσονται συζητήσεις μεταξύ της ουκρανικής Naftogaz και της BOTAS για τη χρήση τουρκικών υποδομών –συμπεριλαμβανομένων των υπόγειων αποθηκών– ως μέρους μιας στρατηγικής που ενισχύει την ενεργειακή ασφάλεια του Κιέβου.

 

 

Η νέα ενεργειακή σχέση Άγκυρας–Ουάσιγκτον εντάσσεται στις εξελίξεις των τελευταίων μηνών. Ο πρώην πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έχει συνδέσει, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, ενδεχόμενη χαλάρωση κυρώσεων προς την Τουρκία με περιορισμό της συμμετοχής της στο εμπόριο ρωσικού πετρελαίου.

 

Η Τουρκία εμφανίζεται, έτσι, να στρέφεται πιο αποφασιστικά προς αμερικανικές πηγές και εταίρους, επιδιώκοντας αναβάθμιση του γεωπολιτικού της ρόλου και ενίσχυση των ενεργειακών της δεσμών με τη Δύση.

 

 

Η Τουρκία διαθέτει ήδη μία από τις μεγαλύτερες υποδομές LNG στην περιοχή, με ικανότητα αναεριοποίησης που φτάνει τα 32 bcm ετησίως και πλεονάζουσα δυνατότητα 10–15 bcm.

 

Ο Bayraktar προανήγγειλε την προσθήκη δύο ακόμη FSRU στις υπάρχουσες τρεις μονάδες, αυξάνοντας θεαματικά την ικανότητα εισαγωγής και αναεριοποίησης LNG. Επιπλέον, η εν λόγω υποδομή προορίζεται να λειτουργεί και ως εμπορική υπηρεσία προς άλλες χώρες:

• Η Αίγυπτος εξετάζει τη μίσθωση τουρκικής υποδομής για 5–6 μήνες το καλοκαίρι,

• Το Μαρόκο ενδέχεται να ακολουθήσει, αξιοποιώντας τις υποδομές ανάλογα με τις εποχικές του ανάγκες.

 

 

Η Ελλάδα έχει αυτή τη στιγμή πρωταγωνιστικό ρόλο ως πύλη αμερικανικού LNG στη ΝΑ Ευρώπη, με τα FSRU Αλεξανδρούπολης, τη Ρεβυθούσα και την υπό διαμόρφωση αρχιτεκτονική του Vertical Corridor. Παράλληλα, ελληνικές εταιρείες έχουν υπογράψει σημαντικές συμφωνίες για τη διαμετακόμιση αμερικανικού αερίου προς Βουλγαρία, Ρουμανία, Ουκρανία και Μολδαβία.

 

Η «στροφή» της Τουρκίας σε upstream επενδύσεις στις ΗΠΑ αυξάνει τον ανταγωνισμό για την κυριαρχία των ροών LNG προς την περιοχή και απειλεί να αλλάξει τους συσχετισμούς σε εξαγωγές προς Ουκρανία, όπου η Ελλάδα έχει ισχυρό momentum.