Skip to main content
Menu
English edition Live Blog Weekly Issues

Κατά 62% "φούσκωσαν" οι λογαριασμοί μέσα στην οικονομική κρίση

Σε αδιέξοδα έχουν οδηγηθεί η Αγορά Ηλεκτρικής Ενέργειας και το Ηλεκτρικό Σύστημα της Ελλάδας λόγω των υπέρμετρων φορολογιών του ηλεκτρικού ρεύματος για νοικοκυριά. Αποτελέσματα της υπέρμετρης φορολόγησης του ρεύματος είναι:

  •   η ΔΕΗ ΑΕ να αντιμετωπίζει πολύ μεγάλα προβλήματα εισπραξιμότητας και υπερ-διόγκωση των ανείσπρακτων λογαριασμών,
  • αποεπενδύσεις και έλλειψη επενδυτικού ενδιαφέροντος για θερμικές (λιγνιτικές) μονάδες ή και για νέα εργοστάσια ηλεκτροπαραγωγής με καύσιμο φυσικό αέριο,
  • ένταση των πιέσεων για νέες αυξήσεις των λογαριασμών ρεύματος στις περισσότερο ακριβές Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας,
  • έκθεση σε αυξημένους Κινδύνους Διακοπών παροχής ρεύματος από νέες μεγάλες επενδύσεις σε Ανανεώσιμες Πηγές, που χαρακτηρίζονται από μεγάλη μεταβλητότητα της παραγωγής τους…

Αυτές είναι οι πιο σημαντικές επιπτώσεις για την Ελληνική Αγορά Ηλεκτρικής Ενέργειας από τα διάφορα συμπεράσματα που προκύπτουν από την επισκόπηση της πορείας των τιμών ηλεκτρικού ρεύματος για τα νοικοκυριά της Ευρωπαϊκής Ένωσης των 28 χωρών μελών στη δεκαετία 2009 - 2018.

Συνοπτικά, με βάση την σχετική παρουσίαση προκύπτουν τα ακόλουθα:

Ü  Στη δεκαετία 2009 - 2018 η "απελευθέρωση" των εθνικών αγορών ηλεκτρικής ενέργειας και η ενίσχυση του ανταγωνισμού μεταξύ παραγωγών και παρόχων προκάλεσαν έντονες μεταβολές των τιμών και των λογαριασμών ηλεκτρικής ενέργειας για τα νοικοκυριά στις 28 χώρες μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ωστόσο, αυτές οι μεγάλες μεταβολές τιμών:

ü  Κατά κανόνα παρουσίασαν ισχυρές έως μέτρια ανοδικές τάσεις: από τις 28 χώρες μέλη της ΕΕ σε 23 χώρες επικράτησαν ανοδικές τάσεις στους λογαριασμούς ρεύματος, συμπεριλαμβανομένων σε αυτούς των διαφόρων φόρων και επιβαρύνσεων…

ü  Δεν κατάφεραν να προκαλέσουν ευρείες συγκλίσεις τιμών και μείωση των διαφορετικών επιπέδων τιμών, παρά

  • τον ισχυρό ανταγωνισμό που επικράτησε σε επίπεδο λιανεμπορίου και
  • τη βελτίωση της λειτουργίας των αγορών χονδρικής εμπορίας. Αντίθετα, ακόμη και μεταξύ γειτονικών χωρών παρατηρούνται έντονες αποκλίσεις των τιμών και διεύρυνση των διαφορών τους.
  •  Η υπερφορολόγηση του ηλεκτρικού ρεύματος αποτέλεσε τον κύριο παράγοντα δημιουργίας "στρεβλώσεων" και μεγάλων αποκλίσεων των τιμών του ηλεκτρικού ρεύματος τις οποίες καταβάλλουν τα νοικοκυριά της Ευρώπης στις διάφορες χώρες - μέλη. Οι φορολογικές επιβαρύνσεις κλπ επί του ρεύματος αυξήθηκαν κατά 71% στη δεκαετία 2009 - 2018, "φουσκώνοντας" σημαντικά τους λογαριασμούς ρεύματος των νοικοκυριών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

 Ο λογαριασμός του μέσου ευρωπαϊκού νοικοκυριού επιβαρύνεται με διάφορους φόρους που αντιστοιχούν στο 58% της καθαρής αξίας των τιμών που προορίζονται για ηλεκτρική ενέργεια...

 Δυστυχώς, η Ελλάδα αναδεικνύεται "πρωταθλήτρια" στους φόρους, τέλη για Ανανεώσιμες Πηγές, εισφορές κλπ "υπέρ τρίτων", αφού:
 Στη δεκαετία 2009 - 2018 οι διάφορες επιβαρύνσεις επί των λογαριασμών του ρεύματος των νοικοκυριών στην Ελλάδα αυξήθηκαν κατά…641% έναντι μέσης αύξησης 71% στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης…
 Η υπερφορολόγηση του ηλεκτρικού ρεύματος για τα ελληνικά νοικοκυριά είχε ως αποτέλεσμα να αυξηθούν οι λογαριασμοί κατά 62% στη δεκαετία 2009 - 2018… Πρόκειται για το μεγαλύτερο ποσοστό ανόδου που κατεγράφη από χώρα - μέλος της ΕΕ έναντι μιας μέσης αύξησης κατά 25% για τους λογαριασμούς των νοικοκυριών της ΕΕ στην ίδια χρονική περίοδο…
 Οι διάφορες φορολογικές επιβαρύνσεις έφθασαν να καλύπτουν το 65% του λογαριασμού ρεύματος των ελληνικών νοικοκυριών κατά το πρώτο εξάμηνο 2018…

 Πολύ μεγάλο ρόλο στην αλλαγή της διάρθρωσης και στις μεγάλες αυξήσεις των λογαριασμών ρεύματος στην Ευρωπαϊκή Ένωση παίζει η "μεγάλη στροφή" προς τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ). Η μεγάλη διείσδυση των ΑΠΕ στο "ενεργειακό μείγμα" των χωρών της Ευρώπης χρηματοδοτείται από τους τελικούς καταναλωτές και με επιδοτούμενες τιμές κατά πολύ πάνω από τις χονδρικές και λιανικές τιμές που διαμορφώνονται σε συνθήκες πολύ σκληρού ανταγωνισμού μεταξύ παραγωγών "συμβατικής ηλεκτρικής ενέργειας" με καύσιμα από άνθρακα, λιγνίτη και φυσικό αέριο.
Αυτή η εκτός μηχανισμών αγοράς "προνομιακή μεταχείριση" των ΑΠΕ έχει τις εξής συνέπειες για τα πιο σημαντικά ενδιαφερόμενα μέρη (stakeholders):
 Τα νοικοκυριά καταβάλλουν ποσά για ΑΠΕ αναλογικά πολύ περισσότερα από αυτά που θα κατέβαλαν για ίσης ποσότητας καταναλισκόμενη ηλεκτρική ενέργεια προερχόμενη από συμβατικές θερμικές μονάδες.
 Η αυξημένη προσφορά ηλεκτρικής ενέργειας, λόγω της μεγάλης διείσδυσης των ΑΠΕ στο "ενεργειακό μείγμα" των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, συμπιέζει τα περιθώρια κερδών των "παραδοσιακών" παραγωγών ηλεκτρικής ενέργειας και τους προκαλεί μεγάλες ζημιές, οι οποίες αποτελούν "κίνητρο για αποεπενδύσεις" και κλείσιμο εργοστασίων.
 Οι απότομες διακυμάνσεις της παραγωγής από ΑΠΕ - και ιδιαίτερα όταν υπάρχει μεγάλη "διασπορά" των μονάδων τους - επιβάλλουν αυξημένα κόστη λειτουργίας για τους παραγωγούς που διαθέτουν "μονάδες βάσης" (σ.σ. εργοστάσια με καύσιμα άνθρακα ή λιγνίτη ή φυσικό αέριο που τίθενται πολύ γρήγορα σε λειτουργία).
 Η σταδιακή "ωρίμανση" των τεχνολογιών ΑΠΕ και οι υψηλές επιδοτήσεις που εξασφαλίζουν αποτελούν "κίνητρα" για τους επενδυτές να μετακινούνται στην παραγωγή ΑΠΕ, ανεξαρτήτως των επιπτώσεων που μπορεί να υπάρχουν από μεγάλες διακυμάνσεις των διαλειπουσών πηγών ενέργειας (σ.σ. ενέργεια που παράγεται κατά διαστήματα), ιδιαίτερα όταν αυτές καλύπτουν ένα μεγάλο ποσοστό του "ενεργειακού μείγματος" μιας χώρας ή σειράς χωρών που έχουν μεταξύ τους ηλεκτρικές διασυνδέσεις. Πέραν αυτού επισημαίνεται ότι μέσω των επιδοτήσεων των ΑΠΕ εξασφαλίζεται η μερική απασχόληση του εγκατεστημένου ηλεκτροπαραγωγικού δυναμικού σε ετήσια βάση, ενώ το κόστος για "πλεονάζον παραγωγικό δυναμικό" θα καλυφθεί από δαπάνες των νοικοκυριών καΙ  των λοιπών τελικών καταναλωτών.

Δρ ΚΙΜΩΝ ΣΤΕΡΙΩΤΗΣ                                                                                                                  
- Οικονομολόγος, τέως Διευθυντής Επικοινωνίας Ομίλου ΔΕΗ ΑΕ

(forumegi.gr)



ΑΦΗΣΤΕ ΤΟ ΣΧΟΛΙΟ ΣΑΣ

-A +A

Σχετικά άρθρα