Γιόργκενσεν: 600 εκατ. ευρώ το κόστος ημερησίως από την ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή – Προχωρά το Grids Package - Μέτρα προώθησης του εξηλεκτρισμού

600 εκατομμύρια ευρώ σε ημερήσια βάση είναι το πρόσθετο κόστος για την Ευρωπαϊκή Ένωση, λόγω της έντονης ανόδου των τιμών που προκαλεί η γεωπολιτική αστάθεια στη Μέση Ανατολή. Αυτό επισήμανε ο Ευρωπαίος Επίτροπος Ενέργειας και Στέγασης, Νταν Γιόργκενσεν, σε ενημερωτική συνάντηση με δημοσιογράφους στο περιθώριο του συνεδρίου της Eurelectric, προσθέτοντας πως το κόστος αυτό αναδεικνύει ότι τα ορυκτά καύσιμα καθιστούν ευάλωτη την Ευρώπη.

Ο Επίτροπος επισήμανε την ανάγκη επιτάχυνσης της απανθρακοποίησης και της ενεργειακής μετάβασης, σημειώνοντας ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση καταγράφει μεν ισχυρή πρόοδο στην ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών, αλλά όχι με τον απαιτούμενο ρυθμό. «Πέρυσι εγκαταστάθηκαν ΑΠΕ συνολικής ισχύος 89 γιγαβάτ, έναντι 78 γιγαβάτ ένα χρόνο νωρίτερα. Ωστόσο, πρέπει να επιταχύνουμε», σημείωσε χαρακτηριστικά.

Όσον αφορά την κρίση στον Περσικό Κόλπο, τόνισε πως ακόμη και στην υποθετική περίπτωση που αυτή τερματιζόταν αύριο, η επαναφορά της ομαλότητας στις αγορές ενέργειας δεν θα ήταν άμεση. Η αγορά πετρελαίου θα χρειαζόταν αρκετούς μήνες για να σταθεροποιηθεί, ενώ η αγορά φυσικού αερίου θα απαιτήσει λίγα χρόνια.

Κλειδί η διάρκεια της κρίσης

Όπως συμπλήρωσε, η κατάσταση παραμένει αβέβαιη και κανείς δεν μπορεί να προβλέψει με την τελική της πορεία. Υπό αυτό το πρίσμα, η ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης εξαρτάται άμεσα από τη διάρκεια της γεωπολιτικής κρίσης.

Για το καλοκαίρι, η εικόνα δεν εμπνέει ιδιαίτερη ανησυχία, με την εικόνα να δείχνει πως δεν είναι πιθανό να ανακύψει πρόβλημα στην ασφάλεια εφοδιασμού, συμπεριλαμβανομένων των αεροπορικών καυσίμων. Ωστόσο, ο Επίτροπος προειδοποίησε ότι σε περίπτωση παράτασης της γεωπολιτικής αστάθειας και μετά τη θερινή περίοδο, οι πιέσεις στην αγορά θα ενταθούν σημαντικά, με την κατάσταση να επιδεινώνεται.

Για τον λόγο αυτό, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ενισχύσει την παρακολούθηση της κατάστασης, δημιουργώντας μάλιστα μηχανισμό επιτήρησης ειδικά για τα αεροπορικά καύσιμα, προκειμένου να υπάρχει σαφής εικόνα των αποθεμάτων, των ροών και των πιθανών σημείων πίεσης στην αγορά.

Ενιαία προσέγγιση

Όσον αφορά την απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα, ο κ. Γιόργκενσεν έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στο νέο «Πακέτο για τα Δίκτυα» (Grids Package), το οποίο στοχεύει στην αναβάθμιση και καλύτερη ενοποίηση των ευρωπαϊκών υποδομών. Όπως εξήγησε, η βασική λογική της πρωτοβουλίας είναι η μετάβαση από ένα κατακερματισμένο σύστημα εθνικών σχεδιασμών σε μια πιο συνεκτική ευρωπαϊκή προσέγγιση, όπου το ενεργειακό δίκτυο θα αντιμετωπίζεται ως ενιαίο σύνολο.

Στόχος είναι να αποφευχθούν οι παρενέργειες που σήμερα προκύπτουν από την έλλειψη συνολικού σχεδιασμού στην ανάπτυξη των ηλεκτρικών δικτύων των κρατών-μελών, αλλά και η ταχύτερη υλοποίηση κρίσιμων έργων υποδομής. Παράλληλα, δίνεται έμφαση στην επιτάχυνση των διαδικασιών αδειοδότησης τόσο για έργα δικτύων όσο και για έργα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, καθώς οι σημερινές καθυστερήσεις θεωρούνται βασικό εμπόδιο για την πρόοδο της ενεργειακής μετάβασης.

Σημαντικό μέρος της στρατηγικής αφορά επίσης τη βελτίωση της διασυνδεσιμότητας μεταξύ των κρατών-μελών, στοιχείο που επηρεάζει άμεσα το επίπεδο των τιμών. Αυτή τη στιγμή, οι τιμές σε κάθε χώρα εξαρτώνται από τη διείσδυση των ΑΠΕ και τον βαθμό στον οποίο αυτή είναι διασυνδεδεμένη. Επομένως, η συνδεσιμότητα αποτελεί κρίσιμη παράμετρο για το ενεργειακό κόστος. Παράλληλα, προσδίδει ευελιξία στις αγορές με υψηλή διείσδυση ΑΠΕ.

Σχέδιο Εξηλεκτρισμού

Σύμφωνα με τον Επίτροπο, το επόμενο διάστημα η Κομισιόν θα ανακοινώσει το Ευρωπαϊκό Σχέδιο Εξηλεκτρισμού, το οποίο αναμένεται να αποτελέσει βασικό πυλώνα της επόμενης φάσης της ενεργειακής στρατηγικής. Το σχέδιο θα εστιάζει σε τρεις βασικούς τομείς: τις μεταφορές, τα κτίρια και τη βιομηχανία.

Στις μεταφορές, η έμφαση θα δοθεί στην επιτάχυνση της διείσδυσης των ηλεκτρικών οχημάτων, ενώ στα κτίρια θα προωθηθούν οι αντλίες θερμότητας, έναντι των καυστήρων ορυκτών καυσίμων. Στη βιομηχανία, ο στόχος είναι η ενίσχυση της χρήσης ηλεκτρικής ενέργειας ως πιο αποδοτικής και λιγότερο ρυπογόνου εναλλακτικής έναντι των ορυκτών καυσίμων.

Το σχέδιο θα συνοδεύεται από χρηματοδοτικά εργαλεία, αλλά και από εξειδικευμένες παρεμβάσεις πολιτικής ανά τομέα, με στόχο την άρση των εμποδίων που εξακολουθούν να επιβραδύνουν επενδύσεις οι οποίες, όπως σημείωσε ο κ. Γιόργκενσεν, έχουν σύντομο χρόνο απόσβεσης.

Αναφερόμενος στα data centers, και τη δέσμη μέτρων για την ευρωπαϊκή τεχνολογική κυριαρχία που ανακοινώθηκαν την Τετάρτη 3 Ιουνίου, ο Επίτροπος υπογράμμισε ότι η Επιτροπή θα προχωρήσει στην καθιέρωση δεσμευτικών προτύπων για την ενεργειακή απόδοσή τους, καθώς και για τη χρήση νερού. Το νέο πλαίσιο αποσκοπεί στη διασφάλιση της βιώσιμης ανάπτυξης ενός κλάδου που καταγράφει ραγδαία αύξηση κατανάλωσης ενέργειας, με προοπτική αυτή να διπλασιαστεί μέσα στην επόμενη πενταετία.