Μετά τους λιγνίτες, η αγορά βάζει θέμα υδροηλεκτρικών και ΙΤΟ

Δεν είναι μόνο η ισότιμη πρόσβαση των ανεξάρτητων παραγωγών στο λιγνίτη που θα εξασφαλίσει συνθήκες ισότιμου ανταγωνισμού στην ελληνική αγορά ηλεκτρισμού. Οι ανεξάρτητοι παίκτες της αγοράς, με τις προτάσεις που κατέθεσαν στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ανταγωνισμού στο πλαίσιο της διαβούλευσης για τα swaps, έθεσαν επισήμως θέμα πρόσβασης συνολικά στο μείγμα «φθηνού» καυσίμου της ΔΕΗ, που περιλαμβάνει και τα υδροηλεκτρικά. Χαρακτηριστικά η αγορά προτείνει για ένα μεταβατικό στάδιο να υπάρξει αυστηρός έλεγχος της λειτουργίας των υδροηλεκτρικών και στη συνέχεια η οικονομική τους διαχείριση να περάσει σε έναν ανεξάρτητο φορέα, ώστε να σταματήσουν φαινόμενα κατάχρησης και χειραγώγησης των τιμών. Ταυτόχρονα στη διαβούλευση εκφράστηκαν σοβαρές αμφιβολίες για την ανεξαρτησία του μοντέλου για το διαχειριστή του συστήματος ITO.

Υπογραμμίζεται ότι σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες το αίτημα για πρόσβαση στο ίδιο μείγμα καυσίμου με τον κυρίαρχο παίκτη της αγοράς, αποτέλεσε αντικείμενο σχολιασμού από περισσότερους του ενός συμμετέχοντες στη διαβούλευση.

Τα στοιχεία

Σύμφωνα με στοιχεία που τέθηκαν σε γνώση της Κομισιόν, την τελευταία διετία η πραγματική παραγωγή των υδροηλεκτρικών ήταν 11,1% της συνολικής κατανάλωσης, ωστόσο με βάση την εκκαθάριση της αγοράς η παραγωγή τους αυξήθηκε στο 12,2 % . Επίσης στην Επιτροπή Ανταγωνισμού γνωστοποιήθηκε ότι από τις συνολικές ποσότητες νερών που χρησιμοποιήθηκαν, η ΔΕΗ εμφάνισε ως υποχρεωτικά νερά που τιμολογούνται με μηδενική τιμή το 96,4% της πραγματικής υδροηλεκτρικής παραγωγής.

Σε σχέση με την ισχύ, επισημαίνεται ότι η εικονική υποχρεωτική παραγωγή των υδροηλεκτρικών ήταν πολύ σημαντική για την εκκαθάριση της αγορας καθώς για το 70% των ωρών κατά τις οποίες έγιναν «φουσκωμένες» δηλώσεις υποχρεωτικών νερών η παραγωγή των υδροηλεκτρικών ξεπερνούσε το 1% του συνολικού φορτίου του συστήματος

Για το 1,1% των ωρών των «φουσκωμένων» δηλώσεων η παραγωγή των υδροηλεκτρικών ξεπερνούσε το 10% του συνολικού φορτίου του συστήματος.

Δηλαδή την προηγούμενη διετία υπήρξε τεχνητή μείωση του φορτίου του συστήματος στην εκκαθάριση της αγοράς εξαιτίας των φουσκωμένων δηλώσεων των υποχρεωτικών νερών που τιμολογούνται με μηδενικές τιμές στη χονδρεμπορική αγορά.

Τι προτείνουν

Μια πρόταση που κατατέθηκε στη διαβούλευση αναφέρει χαρακτηριστικά ότι εάν αυτή η συμπεριφορά έγινε δεκτή από το ΔΕΣΜΗΕ που είναι νομικά διαχωρισμένος από τη ΔΕΗ, κανείς δεν μπορεί να περιμένει ότι το μοντέλο ΙΤΟ, με τη μορφή της θυγατρικής στον όμιλο της ΔΕΗ θα μπορέσει να ανταποκριθεί στις αυξημένες απαιτήσεις για ανεξαρτησία και αποδοτικότητα του λειτουργού της αγοράς ηλεκτρισμού.

Μεταξύ των προτάσεων που κατατέθηκαν, αναφέρεται χαρακτηριστικά ότι είναι καθοριστικής σημασίας για να υπάρξει πραγματικός ανταγωνισμός στην αγορά ηλεκτρισμού, να υπάρξει ανεξάρτητος διαχειριστής της λειτουργίας των υδροηλεκτρικών μονάδων που σήμερα βρίσκονται υπό τον απόλυτο έλεγχο της ΔΕΗ. Επίσης, η αγορά ζητεί στο μεταβατικό διάστημα να θεσπιστούν ξεκάθαροι μηχανισμοί ελέγχου για τη διαχείριση των συγκεκριμένων μονάδων ώστε να διασφαλιστεί ότι δεν γίνεται κατάχρηση με σκοπό τον έλεγχο των τιμών.