Πώς θα επηρεάσουν τα αντίποινα της Ρωσίας;

Στη συνεχή προσπάθειά μας να φέρουμε αυξημένη διαφάνεια στο σκοτεινό θέμα των κυρώσεων, έχουμε συντάξει κάποιες αρχικές σκέψεις για τα πιθανά ρωσικά αντίποινα στις τελευταίες κυρώσεις της ΕΕ.

Υπάρχουν ορισμένα βασικά μέτρα τα οποία φέρεται να εξετάζει η Ρωσία:
Απαγόρευση ή περιορισμό των εισαγωγών αυτοκινήτων (και πιθανώς όλων των οχημάτων) από την Ευρώπη
Απαγόρευση ή περιορισμός των εισαγωγών συγκεκριμένων βιομηχανικών προϊόντων
Απαγόρευση ή περιορισμός της εισαγωγής ορισμένων ειδών ρουχισμού που κατασκευάζονται στην Ευρώπη
Περιορισμός της πρόσβασης των ευρωπαϊκών πτήσεων στο ρωσικό εναέριο χώρο, πιθανώς πάνω από τη Σιβηρία.

Με τον προηγούμενο γύρο των ρωσικών αντιποίνων, είδαμε να δημιουργείται σάλος από τις βιομηχανίες που εμπλέκονται και ορισμένες αμφισβητήσιμες αξιώσεις για αποζημίωση -μια διαδικασία που φαίνεται τώρα να έχει ανακοπεί. Η απάντηση φαινόταν να βαραίνει τη σκέψη συγκεκριμένων χωρών, όπως η Φινλανδία και η Τσεχία, οι οποίες με τη σειρά τους έπαιξαν έναν ρόλο στην καθυστέρηση του τελευταίου γύρου των κυρώσεων.

Με αυτό κατά νου, αξίζει να ψάξουμε στο τι επιδράσεις θα μπορούσαν να έχουν αυτά τα αμφιλεγόμενα μέτρα.

Αναφορικά με τις εξαγωγές αυτοκινήτων, η Ρωσία παραμένει ένας πολύ σημαντικός προορισμός για τις ευρωπαϊκές εξαγωγές όπως εμφανίζει παραπάνω το γράφημα από την Ευρωπαϊκή Ένωση Κατασκευαστών Αυτοκινήτων. Το 2012 η Ρωσία αντιστοιχούσε στο 8,1% των ευρωπαϊκών εξαγωγών σε αυτόν τον κλάδο με βάση την αξία -περίπου 8,7 δισ. ευρώ. Τελικά, ο αντίκτυπος θα εξαρτηθεί από το πώς ακριβώς είναι δομημένες οι κυρώσεις. αμφιβάλλουμε ότι η Ρωσία θα απαγόρευε όλες τις εξαγωγές αυτοκινήτων, θα μπορούσε να εστιάσει μόνο σε μεταχειρισμένα αυτοκίνητα ή σε ορισμένους τύπους ή κλίμακες τιμών. Αναφορικά με τις χώρες οι οποίες θα πληγούν, η προφανής απάντηση είναι η Γερμανία, αλλά και άλλες χώρες όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γαλλία, το Βέλγιο και η Ισπανία μπορεί να αισθανθούν και αυτές το “τσίμπημα” (αν και σε μικρότερη κλίμακα). Είναι επίσης σημαντικό να θυμόμαστε ότι ακόμη και χωρίς καμία κύρωση, βλέπουμε ήδη μια απότομη πτώση του αριθμού των αυτοκινήτων που εξάγονται στη Ρωσία.

Το story για τα είδη ένδυσης είναι παρόμοιο. Η Ρωσία παραμένει μια σημαντική αγορά εξαγωγών για τα μέλη της ΕΕ, με τις εξαγωγές στη Ρωσία να διαμορφώνονται σε 3,185 δισ. ευρώ το 2013, καθιστώντας την τον δεύτερο μεγαλύτερο προορισμό για εξαγωγές των ευρωπαϊκών ειδών ρουχισμού (το γράφημα παραπάνω είναι από το ευρωπαϊκό συμβούλιο εξαγωγών μόδας και υφασμάτων). Στο μεταξύ, όπως εμφανίζει το γράφημα παρακάτω, οι χώρες που εκτίθενται είναι οι Γερμανία και Ιταλία. Αυτή η περιοχή θα μπορούσε να είναι ιδιαίτερα ευαίσθητη από τη στιγμή που έχουμε ήδη δει εταιρείες όπως η Adidas να προειδοποιούν ότι οι συνεχιζόμενες εχθροπραξίες μεταξύ της ΕΕ και της Ρωσίας θα μπορούσαν να πλήξουν σοβαρά τις δραστηριότητές τους.

Συγκρίνοντας αυτό με τον προηγούμενο γύρο των αντιποίνων, τα στοιχεία φαίνονται ένα μέγεθος μεγαλύτερα, αν και εξαρτάται τελικά από το πόσο ευρείες θα είναι οι κυρώσεις και πόσο καιρό θα διαρκέσουν. Ωστόσο, οι πιθανές κυρώσεις για τα βιομηχανοποιημένα προϊόντα παραμένουν πολύ ασαφείς για να αξιολογηθούν πραγματικά, όμως μπορούμε να ρίξουμε μια βαθύτερη ματιά στο ζήτημα του εναέριου χώρου.

Όπως αποδεικνύουν τα στοιχεία από το FlightRadar24 (που καταρτίστηκε από το Bloomberg), εμφανίζει ότι υπάρχουν πολλές πτήσεις οι οποίες χρησιμοποιούν τον ρωσικό εναέριο χώρο. Αυτός ο χάρτης από τους Times, αναδεικνύει ότι εάν πρέπει οι πτήσεις να γίνονται γύρω από τη Ρωσία, θα ήταν μεγάλη αναστάτωση και σίγουρα θα προκαλούσε αύξηση του κόστους των καυσίμων και των χρόνων πτήσης.

Επομένως, πόσο πιθανές είναι αυτές οι κυρώσεις;

Το συναίσθημα στη Ρωσία φαίνεται αρκετά εχθρικό αυτή την περίοδο, σε σχέση με το παρελθόν, όταν λίγο-πολύ είχαν αποσιωπηθεί οι κυρώσεις. Αυτό θα μπορούσε να ισχύει διότι η Ρωσία ήλπιζε πως η διαδικασία εκεχειρίας θα είχε κατευνάσει την ΕΕ, ιδιαίτερα μετά από την καθυστέρηση. Επιπλέον, η απόφαση της ΕΕ να στοχεύει την Rosneft, έναν βασικό παίκτη στην ενεργειακή αγορά, ίσως να είχε θεωρηθεί ότι διασχίζει έναν Ρουβίκωνα, από τη στιγμή που οι μεγάλες ενεργειακές επιχειρήσεις ήταν σε μεγάλο βαθμό εκτός ορίων.

Κατά αυτόν τον τρόπο, η Ρωσία πιθανώς έχει περισσότερα να χάσει από τις οικονομικές κυρώσεις. πάρτε για παράδειγμα την απαγόρευση του εναέριου χώρου - οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις πληρώνουν περίπου 185 εκατ. δολάρια ετησίως για την πρόσβαση στον εναέριο χώρο. Η Ρωσία θα πρέπει επίσης να ξοδέψει επιπλέον κεφάλαια για να ενισχύσει την αστυνόμευση του εναέριου χώρου της. Επιπλέον, ο αριθμός των ρωσικών πτήσεων που χρησιμοποιούν τον ευρωπαϊκό εναέριο χώρο είναι κατά πολύ υψηλότερος, που σημαίνει ότι οι κυρώσεις σε αυτόν τον τομέα θα ήταν ιδιαίτερα επώδυνες.

Μερικά αντίποινα μοιάζουν αναπόφευκτα, αλλά η Ρωσία θα χρειάζεται ακόμη να είναι επιφυλακτική για περαιτέρω κλιμάκωση του διαρκώς διευρυμένου οικονομικού χάσματος με την Ευρώπη.

(openeurope, www.capital.gr)