Επί θύραις επενδυτικά σχέδια για αποθήκευση διοξειδίου
Μέχρι τις 9 Φεβρουαρίου του 2011 για εταιρείες και 8 Μαΐου του 2011 για τα κράτη μέλη, είναι η προθεσμία υποβολής προτάσεων για το πρόγραμμα NER 300 που αφορά σε καινοτόμες επενδύσεις ΑΠΕ ή Carbon Capture & Storage (CCS). Τι είναι το περίφημο πρόγραμμα NER 300; Πρόκειται για ένα πρόγραμμα συνολικού ύψους 4,35 δις ευρώ (με τις σημερινές τιμές των δικαιωμάτων ρύπων), μέσω του οποίου χρηματοδοτούνται πρωτοπόρα project στον τομέα της διακράτησης και αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα (Carbon Capture & Storage). Τα κεφάλαια προέρχονται από το σύστημα εμπορίας ρύπων και την πώληση συνολικά 300 εκατ. δικαιωμάτων, που έχουν τρέχουσα αξία 14,25 ευρώ (9/11). Στο σύστημα εμπορίας ρύπων συμμετέχει και η Ελλάδα καταβάλλοντας ετησίως δεκάδες εκατομμύρια ευρώ για αγορά δικαιωμάτων εκπομπής. Ωστόσο ποτέ μέχρι σήμερα δεν έχει κατατεθεί επενδυτική πρόταση, προκειμένου να επωφεληθούμε ως χώρα, με αποτέλεσμα τα χρήματα να καταλήγουν σε εκείνα κράτη μέλη της Ε.Ε. που υλοποιούν έργα CCS.
Ποια όμως είναι τα πιλοτικά έργα εμπορικής επίδειξης σε συγκεκριμένες τεχνολογίες που θα μπορούσαν να προωθήσουν ιδιώτες επενδυτές για χρηματοδότηση μέσω του NER 300;
Σύμφωνα με πληροφορίες, ήδη στη ΔΕΗ πραγματοποιούνται σε διμηνιαία βάση σεμινάρια του μη κυβερνητικού οργανισμού Bellona Foundation στα οποία εξειδικευμένα στελέχη κάνουν παρουσιάσεις για το τι είναι το CCS και το πρόγραμμα NER 300.
Πιθανός προορισμός ενός πιλοτικού προγράμματος CCS θα μπορούσε να είναι το λιγνιτικό κέντρο της Δ. Μακεδονίας. Στο τελευταίο συνέδριο του ΙΕΝΕ στη Θεσσαλονίκη, είχε αποτελέσει αντικείμενο συζήτησης, πρόταση που αφορούσε στην από κοινού ανάπτυξη συστήματος CCS για τις μονάδες της Δ. Μακεδονίας και των Σκοπίων, ώστε να μειωθεί το κόστος. Σχετικά είχε αναφερθεί ότι το διοξείδιο του άνθρακα θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για εισπίεση (injection) σε κοιτάσματα πετρελαίου.
Ανάλογη πρόταση έχει κατατεθεί και από την Ενεργειακή Αιγαίου για τις δικές της εγκαταστάσεις, ώστε το διοιξείδιο του άνθρακα να χρησιμοποιηθεί για την αύξηση της παραγωγής πετρελαίου στην περιοχή του Πρίνου
Πρόκειται για μια ειδική τεχνική που είναι ευρέως διαδεδομένη στο εξωτερικό και χρησιμοποιείται από πετρελαϊκούς κολοσσούς όπως η Chevron, η BP και η Petrobas, σύμφωνα με την οποία το CO2 εισπιέζεται στις γεωτρήσεις αυξάνοντας την παραγωγή και τα απολήψιμα αποθέματα των κοιτασμάτων.
Η τεχνική της εισπίεσης διοξειδίου του άνθρακα δεν είναι καινούρια καθώς χρησιμοποιείται από το 1972 σε ώριμα κοιτάσματα πετρελαίου και φυσικού αερίου, από πετρελαϊκούς κολοσσούς όπως η Chevron, η BP και η Petrobas,προκειμένου να γίνει εφικτή η παραγωγή μη απολήψιμων ποσοτήτων που αντιστοιχούν στο 30 έως 60% επιπλέον των αρχικά υπολογισμένων ποσοτήτων του κοιτάσματος. Μέχρι πρόσφατα το διοξείδιο του άνθρακα που χρησιμοποιείτο, προερχόταν από φυσικές «αποθήκες» στη γη, ωστόσο η εξέλιξη της τεχνολογίας του CCS πλέον καθιστά εφικτή τη ευρεία χρήση της τεχνικής. Είναι χαρακτηριστικό ότι σύμφωνα με μελέτη της Αμερικανικής Υπηρεσίας Ενέργειας, μόνο στις ΗΠΑ, με την τεχνική του CO2 injection, τα αποθέματα της χώρας μπορούν να αυξηθούν κατά 89 δις βαρέλια.
Πάντως η μοναδική εταιρεία που δραστηριοποιείται στη χώρα μας και ήδη εμπλέκεται σε προγράμματα ανάπτυξης CCS είναι η γαλλική πολυεθνική Air Liquide, η οποία επελέγη από την υπηρεσία ενέργειας των ΗΠΑ (DOE)να συμμετάσχει στο πρόγραμμα FutureGen 2.0. Το πρόγραμμα αφορά στην ανάπτυξη μονάδων ηλεκτροπαραγωγής «full scale» με τη λύση της καύσης άνθρακα με οξυγόνο (oxy combustion) και την εφαρμογή μόνιμης δέσμευσης και αποθήκευσης CO2. Μέσω του προγράμματος θα επανατροφοδοτηθεί μονάδα 200MW στο Ιλλινόις, με χρήση τεχνολογίας καθαρού άνθρακα.