Κυβερνητικό σχέδιο για γενναίες επιδοτήσεις στην εγκατάσταση μπαταριών για αυτοκατανάλωση, φωτοβολταϊκά πάρκα και Δήμους – Στη ΔΕΘ τα αποκαλυπτήρια

Η κυβέρνηση έχει στα σκαριά παρέμβαση για την επιτάχυνση της αποθήκευσης ενέργειας μέσω γενναίων επιδοτήσεων, με στόχο να ανοίξει τον δρόμο για την εγκατάσταση μπαταριών από επιχειρήσεις, Δήμους, νοικοκυριά αλλά και «πίσω από τον μετρητή» σε φωτοβολταϊκά feed-in premium. Σύμφωνα με πληροφορίες του energypress, η σχετική προεργασία έχει προχωρήσει σημαντικά, χωρίς ωστόσο να έχουν ληφθεί τελικές αποφάσεις για την υλοποίηση της παρέμβασης. 

Με βάση τις ίδιες πληροφορίες, το τοπίο αναμένεται να ξεκαθαρίσει μέσα στα επόμενα 24ωρα. Έτσι, αν τελικά το μέτρο μπει όντως στις ράγες, θα παρουσιαστεί από τον Πρωθυπουργό στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης. Επομένως, θα αποτελέσει μία κυβερνητική πρωτοβουλία για μόνιμη μείωση του κόστους μερίδας καταναλωτών, όπως και μία απάντηση στην οικονομική ασφυξία στην οποία έχουν περιέλθει παραγωγοί φωτοβολταϊκών. 

Οι ενισχύσεις θα καλύπτουν σημαντικό ποσοστό της επένδυσης για την προμήθεια και εγκατάσταση των συστημάτων αποθήκευσης. Στόχος είναι να περιοριστούν τα ίδια κεφάλαια για την επένδυση, τα οποία σε ορισμένες εφαρμογές της αποθήκευσης φαίνεται να αποθαρρύνουν, ακόμη και αν η επένδυση είναι οικονομικά συμφέρουσα σε βάθος χρόνου.

Προώθηση της ιδιοκατανάλωσης 

Το γεγονός ότι οι ενισχύσεις θα κινούνται σε υψηλά ποσοστό σημαίνει πως η παρέμβαση θα έχει αρκετά υψηλό προϋπολογισμό. Τα κεφάλαια αναμένεται να προέλθουν από τον δημοσιονομικό «χώρο» που δημιουργεί η ρήτρα διαφυγής για την ενέργεια, την περίοδο 2026-2028. Η Ελλάδα έχει ήδη εξασφαλίσει την έγκριση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στο σχετικό αίτημα, το οποίο θα απελευθερώσει δημόσιος πόρους της τάξης του 1 δισ. ευρώ.

Υπενθυμίζεται ότι ανακοινώνοντας το σχετικό αίτημα προς τις Βρυξέλλες, το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών είχε αναφερθεί μεταξύ άλλων στην προώθηση έργων αποθήκευσης ενέργειας. Πριν από λίγα 24ωρα, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, ανέφερε σε τηλεοπτική του συνέντευξη πως το περιεχόμενο της ρήτρας διαφυγής για την ενέργεια θα ανακοινωθεί από τον Πρωθυπουργό στη ΔΕΘ.

Μεγάλο μέρος του προϋπολογισμού του μέτρου προορίζεται για εφαρμογές ιδιοκατανάλωσης. Έτσι, θα έρθει σε μία συγκυρία όπως αυτές οι εφαρμογές θα γίνουν ακόμη πιο ευέλικτες, καθώς η νέα υπουργική απόφαση για το net-billing θα επιτρέψει την εγκατάσταση αυτόνομων μπαταριών, για την κάλυψη των αναγκών του καταναλωτή σε ρεύμα, χωρίς να απαιτείται η ταυτόχρονη τοποθέτηση φωτοβολταϊκού. Επομένως, θα καθιστά πιο εύκολο να αξιοποιηθεί το arbitrage για μείωση του ενεργειακού κόστους.

Ποιοι ωφελούμενοι είναι «στο τραπέζι» 

Η παρέμβαση θα περιλαμβάνει τις επιχειρήσεις, στις οποίες η αποθήκευση θεωρείται ότι μπορεί να προσφέρει εντυπωσιακά αποτελέσματα. Σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς, σε αρκετές περιπτώσεις η εξοικονόμηση μπορεί να φτάσει ακόμη και το 25%-50% του ενεργειακού κόστους, ιδιαίτερα όταν οι εταιρείες διαθέτουν προφίλ κατανάλωσης που ευνοεί τη «μεταφορά» της αποθηκευμένης ενέργειας στις ώρες υψηλών χονδρεμπορικών τιμών.

Παρά τη σημαντική εξοικονόμηση, η απόσβεση μιας τέτοιας επένδυσης υπολογίζεται σήμερα στα επτά έως οκτώ χρόνια, γεγονός που ενδεχομένως να λειτουργεί αποτρεπτικά για μερίδα των επιχειρήσεων. Η επιδότηση θα συμπιέσει αισθητά αυτόν τον χρόνο, δίνοντας το έναυσμα ώστε η αποθήκευση να αποκτήσει μία «κρίσιμη μάζα» χρηστών στον κλάδο των επιχειρήσεων. 

Αντίστοιχα οφέλη εκτιμάται ότι μπορούν να αποκομίσουν και οι Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης, «ξεφουσκώνοντας» τους λογαριασμούς των εγκαταστάσεων Δήμων και Περιφερειών. Παράλληλα, υπάρχουν σκέψεις οι εφαρμογές ιδιοκατανάλωσης να καλύψουν και νοικοκυριά.

«Σωσίβιο» για φωτοβολταϊκά  

«Στο κάδρο» θα βρεθούν και τα φωτοβολταϊκά με καθεστώς λειτουργικής ενίσχυσης feed-in premium, τα έσοδα των οποίων τα τελευταία χρόνια συρρικνώνονται, εξαιτίας της ολοένα συχνότερης εμφάνισης αρνητικών τιμών στη χονδρεμπορική αγορά, αλλά και των περικοπών από τους Διαχειριστές.

Η τοποθέτηση μπαταρίας «πίσω από τον μετρητή» θα μπορούσε να περιορίσει σημαντικά τις απώλειες, καθώς η παραγόμενη ενέργεια θα αποθηκεύεται αντί να χάνεται τις ώρες «πράσινης» υπερπαραγωγής. Ωστόσο, χωρίς δημόσια στήριξη, φαίνεται πως η συγκεκριμένη λύση δεν βρίσκει έδαφος. Κάτι που δείχνει το γεγονός ότι, όπως έγραψε το energypress, κινείται μόλις πάνω από τα 100 Μεγαβάτ το χαρτοφυλάκιο των ώριμων φωτοβολταϊκών στο σύστημα μεταφοράς, που οι κάτοχοί του έχουν αιτηθεί την προσθήκη μπαταρίας behind the meter. 

Έτσι, μέσω της παρέμβασης, θα προβλέπεται επενδυτική ενίσχυση που θα επιτρέψει στους παραγωγούς να προσθέσουν μπαταρίες στα πάρκα τους, ώστε να περιορίσουν την έκθεσή τους στις απορρίψεις «πράσινης» παραγωγής και να βελτιώσουν τη βιωσιμότητα των έργων τους.

Όφελος για ολόκληρη την αγορά ηλεκτρισμού

Η κυβερνητική στόχευση δεν περιορίζεται στη μείωση των λογαριασμών των άμεσων δικαιούχων ή στη στήριξη ηλιακών πάρκων με feed-in premium. Η μαζική εγκατάσταση μπαταριών θα λειτουργήσει εξισορροπητικά για ολόκληρη την αγορά ηλεκτρισμού, απορροφώντας πλεονάζουσα παραγωγή τις μεσημβρινές ώρες και περιορίζοντας τις αιχμές κατά τις απογευματινές ώρες. 

Πρόκειται για μία εξέλιξη που θα δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για χαμηλότερες χρεώσεις και στα τιμολόγια προμήθειας. Παράλληλα, η ενίσχυση της αποθήκευσης στην κατανάλωση και στις εφαρμογές behind the meter θα συμπληρώσει το επενδυτικό κύμα που βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη στην κατηγορία των standalone μπαταριών.

Ήδη έχουν δρομολογηθεί περίπου 900 Μεγαβάτ έργων που προέκυψαν από τους διαγωνισμούς της ΡΑΑΕΥ, ενώ ισχυρό ενδιαφέρον καταγράφεται και στην αγορά των merchant standalone μπαταριών, με επενδύσεις από εταιρείες από την κοινοπραξία των Metlen και Καράτζη και της ΗΡΩΝ, αλλά και ένα ανάλογο σχέδιο της ElvalHalcor. 

Το ενδιαφέρον για την ανάπτυξη merchant μονάδων αποτυπώνεται και στην πρόσκληση του ΥΠΕΝ, όπου έχουν υποβληθεί αιτήσεις συνολικής ισχύος περίπου 9 GW για διαθέσιμο «χώρο» 4,7 GW. Επίσης, για έργα που θα λειτουργούν αποκλειστικά με όρους αγοράς, σημαντική απήχηση έχουν βρει και οι μπαταρίες σε κοινό σημείο σύνδεσης.

Παρ' όλα αυτά, η διείσδυση της αποθήκευσης δεν θα είναι ισόρροπη, αν βασιστεί αποκλειστικά στις standalone μπαταρίες, με αναιμική διείσδυση στις δύο άλλες εφαρμογές. Επίσης, ο ρυθμός ανάπτυξης της αποθήκευσης εξακολουθεί να υπολείπεται της εκρηκτικής επέκτασης των νέων έργων ΑΠΕ. Υπό αυτό το πρίσμα, οι στοχευμένες επιδοτήσεις που εξετάζει η κυβέρνηση φιλοδοξούν να καλύψουν αυτά τα κενά, μεταφέροντας τα οφέλη της «πράσινης» μετάβασης πιο άμεσα στους καταναλωτές και θωρακίζοντας ταυτόχρονα τμήματα της αγοράς που βρίσκονται σήμερα αντιμέτωπα με σοβαρές πιέσεις.