Επενδύσεις σε υποδομές φυσικού αερίου - Το στοίχημα «υψηλού ρίσκου» των επιχειρήσεων κοινής ωφέλειας

Αντιμέτωπες με ένα στοίχημα υψηλού ρίσκου είναι οι εταιρείες κοινής ωφέλειας ανά τον κόσμο: την κατασκευή νέων μονάδων παραγωγής ενέργειας με φυσικό αέριο αξίας εκατοντάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων, ακριβώς τη στιγμή που ένα νέο κύμα φθηνότερων τεχνολογιών αρχίζει να αναδιαμορφώνει την οικονομία της ίδιας της ηλεκτρικής ενέργειας. Το στοίχημα βασίζεται στην παραδοχή ότι το φυσικό αέριο είναι φθηνότερο και πιο καθαρό από τον άνθρακα, μία παραδοχή η οποία έχει να αμφισβητείται από μία νέα δυναμική: την πτώση του κόστους των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και της αποθήκευσης ενέργειας.

Στο επίκεντρο του ζητήματος βρίσκεται μια απλή αρχή που διέπει σχεδόν όλες τις αγορές βασικών προϊόντων. Όταν τα προϊόντα είναι πανομοιότυπα —στην προκειμένη περίπτωση, μια μεγαβατώρα ηλεκτρικής ενέργειας— ο παραγωγός με το χαμηλότερο κόστος τελικά κερδίζει. Με την πάροδο του χρόνου, οι διαφορές τιμών δεν είναι απλώς ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα· γίνονται καθοριστικές.

Από τον άνθρακα στο φυσικό αέριο

Τις τελευταίες δύο δεκαετίες, αυτή η αρχή συνέβαλε σε μία από τις πλέον αξιοσημείωτες ενεργειακές αλλαγές στη σύγχρονη ιστορία: την αντικατάσταση της παραγωγής ενέργειας από άνθρακα με φυσικό αέριο. Τα στελέχη των εταιρειών κοινής ωφέλειας είχαν ισχυρούς οικονομικούς λόγους για να κάνουν τη μετάβαση.

Όπως αναφέρει σε ανάλυσή του το oilprice.com, οι μονάδες συνδυασμένου κύκλου φυσικού αερίου είναι σημαντικά πιο αποδοτικές από τις μονάδες άνθρακα, απαιτώντας περίπου 7.500 BTU καυσίμου για την παραγωγή μιας κιλοβατώρας ηλεκτρικής ενέργειας, σε σύγκριση με περίπου 10.000 BTU για τον άνθρακα. Αυτή η διαφορά από μόνη της μεταφράζεται σε χαμηλότερο λειτουργικό κόστος και υψηλότερη απόδοση ανά μονάδα καυσίμου.

Το φυσικό αέριο επωφελείται επίσης από φθηνότερο εφοδιασμό. Σε αντίθεση με τον άνθρακα, ο οποίος πρέπει να μεταφέρεται σιδηροδρομικώς ή με πλοίο και να εκφορτώνεται χύμα, το φυσικό αέριο ρέει μέσω αγωγών, συχνά με ένα ποσοστό του κόστους παράδοσης ανά μονάδα ενέργειας. Σε ορισμένες αγορές, το κόστος μεταφοράς μπορεί να αντιπροσωπεύει έως και το ήμισυ της τιμής του παραδοτέου άνθρακα.

Τα μειονεκτήματα

Τα μειονεκτήματα του άνθρακα εκτείνονται πέρα ​​από τα καύσιμα και τις μεταφορές. Παράγει τέφρα και άλλα απόβλητα που πρέπει να διαχειρίζονται και να απορρίπτονται για μεγάλα χρονικά διαστήματα, προσθέτοντας κόστος συμμόρφωσης με τους κανονισμούς και το περιβάλλον. Οι παλαιότεροι σταθμοί άνθρακα απαιτούν επίσης ολοένα και συχνότερες διακοπές συντήρησης, αυξάνοντας περαιτέρω το πραγματικό κόστος λειτουργίας τους.

Από καθαρά οικονομική άποψη, η στροφή προς το φυσικό αέριο δεν ήταν απλώς λογική - ήταν σχεδόν αναπόφευκτη.

Ο νέος παράγοντας

Αλλά η ίδια οικονομική λογική που εκτόπισε τον άνθρακα αρχίζει τώρα να αμφισβητεί το ίδιο το φυσικό αέριο.

Η αιολική και η ηλιακή ενέργεια, που κάποτε θεωρούνταν ακριβές και διαλείπουσες, έχουν δει δραματικές μειώσεις κόστους την τελευταία δεκαετία. Όταν συνδυάζονται με την αποθήκευση σε μπαταρίες, είναι ολοένα και περισσότερο σε θέση να παρέχουν αξιόπιστη ηλεκτρική ενέργεια σε κόστος που ανταγωνίζεται ή και υπολείπεται της παραγωγής ορυκτών καυσίμων.

Σύμφωνα με στοιχεία που συγκέντρωσε η Υπηρεσία Πληροφοριών Ενέργειας των ΗΠΑ (EIA) — US Energy Information Administration — το σταθμισμένο κόστος ενέργειας (LCOE), το οποίο μετρά το μέσο κόστος κατασκευής και λειτουργίας ενός σταθμού παραγωγής ενέργειας ανά μονάδα παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας, δείχνει πλέον σαφή απόκλιση μεταξύ των τεχνολογιών.

Πρόσφατες εκτιμήσεις δείχνουν ότι η χερσαία αιολική ενέργεια μπορεί να φτάσει περίπου τα 30 δολάρια ανά μεγαβατώρα, καθιστώντας την μία από τις φθηνότερες πηγές νέας ηλεκτρικής ενέργειας. Η ηλιακή ενέργεια σε συνδυασμό με την αποθήκευση σε μπαταρίες είναι επίσης ολοένα και πιο ανταγωνιστική, με μέσο όρο τιμής τα 50 δολάρια ανά μεγαβατώρα σε πολλές περιπτώσεις. 

Αντίθετα, οι νέες μονάδες συνδυασμένου κύκλου φυσικού αερίου εκτιμώνται πιο κοντά στο μέσο εύρος των 60 δολαρίων, ενώ ο άνθρακας παραμένει ακόμη υψηλότερος.

Οι διαφορές

Η πιο σημαντική διαρθρωτική διαφορά δεν είναι μόνο το κόστος, αλλά και η σύνθεση του κόστους. Οι μονάδες ορυκτών καυσίμων έχουν συνεχή έξοδα καυσίμων που διαρκούν για δεκαετίες. Οι μονάδες ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, μόλις κατασκευαστούν, δεν έχουν καθόλου κόστος καυσίμου. Αυτό αλλάζει τα οικονομικά της ηλεκτρικής ενέργειας από μια επιχείρηση μεταβλητού κόστους σε μια επιχείρηση σταθερού κόστους σε μεγάλο βαθμό.

Οι επενδύσεις στις υποδομές φυσικού αερίου

Παρά τις τάσεις αυτές, η ανάπτυξη υποδομών φυσικού αερίου επιταχύνεται. 

Στις Ηνωμένες Πολιτείες, οι εταιρείες κοινής ωφέλειας σχεδιάζουν και κατασκευάζουν δεκάδες γιγαβάτ νέας δυναμικότητας με καύση φυσικού αερίου. 

Πολλές από αυτές τις μονάδες έχουν σχεδιαστεί ως «αξιόπιστες εφεδρείες» για, ιδιαίτερα κατά τις περιόδους αιχμής της ζήτησης ή κατά τις περιόδους χαμηλής αιολικής και ηλιακής παραγωγής.

Ωστόσο, η κλίμακα αυτής της επένδυσης είναι σημαντική. Τα στοιχεία του κλάδου δείχνουν ότι ενώ η κατασκευή μονάδων άνθρακα έχει ουσιαστικά σταματήσει, οι μονάδες φυσικού αερίου προστίθενται σε μεγάλη κλίμακα, με μεγάλους αγωγούς έργων σε στάδια ανάπτυξης.

Τα ερωτηματικά

Αυτό εγείρει ένα κεντρικό ερώτημα: εάν οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας συνεχίσουν να μειώνονται σε κόστος και να βελτιώνονται σε αξιοπιστία, θα παραμείνουν αυτές οι νέες μονάδες φυσικού αερίου οικονομικά βιώσιμες καθ' όλη τη διάρκεια της προβλεπόμενης διάρκειας ζωής τους, συχνά 30 έως 50 ετών;

Η έννοια των «αχρησιμοποίητων περιουσιακών στοιχείων» αναφέρεται σε υποδομές που καθίστανται οικονομικά παρωχημένες πριν από το τέλος της ωφέλιμης ζωής τους. Στον ενεργειακό τομέα, ο κίνδυνος αυτός καθίσταται ολοένα και πιο σημαντικός.

Εάν η αιολική και η ηλιακή ενέργεια και η αποθήκευση συνεχίσουν να προσφέρουν χαμηλότερες τιμές φυσικού αερίου, οι εταιρείες κοινής ωφέλειας ενδέχεται να βρεθούν παγιδευμένες σε ακριβά περιουσιακά στοιχεία που δεν είναι πλέον ανταγωνιστικά στις αγορές χονδρικής ηλεκτρικής ενέργειας. Ακόμη και αν οι σταθμοί παραμείνουν σε λειτουργία, ενδέχεται να λειτουργούν με χαμηλότερους συντελεστές χωρητικότητας, μειώνοντας την κερδοφορία τους και επιβαρύνοντας τους ισολογισμούς των εταιρειών κοινής ωφέλειας.

Αυτό δεν αποτελεί θεωρητικό ζήτημα. Σε αρκετές αγορές, οι μπαταρίες αρχίζουν ήδη να αντικαθιστούν τις μονάδες «αιχμής» που λειτουργούν με φυσικό αέριο σε περιόδους υψηλής ζήτησης. Σε ορισμένες περιοχές της Καλιφόρνια — για παράδειγμα, οι φορείς εκμετάλλευσης δικτύων βασίζονται όλο και περισσότερο σε συστήματα μπαταριών μεγάλης κλίμακας για την παροχή ηλεκτρικής ενέργειας κατά τις βραδινές ώρες αιχμής, έναν ρόλο που παραδοσιακά αναλάμβαναν οι αεριοστρόβιλοι ταχείας αύξησης της ζήτησης.

Το χαμηλότερο κόστος

Η ευρύτερη τάση διέπεται από μια αρχή γνωστή στις αγορές εμπορευμάτων: ο παραγωγός με το χαμηλότερο κόστος τελικά κυριαρχεί. Η ηλεκτρική ενέργεια, παρά την πολυπλοκότητά της, συμπεριφέρεται σαν εμπόρευμα μόλις φτάσει στο δίκτυο.

Αυτό σημαίνει ότι οι μακροπρόθεσμοι νικητές δεν καθορίζονται από τις παλαιές υποδομές ή τον τύπο καυσίμου, αλλά από το κόστος ανά μονάδα παραδιδόμενης ενέργειας.

Καθώς οι τεχνολογίες ανανεώσιμων πηγών ενέργειας συνεχίζουν να αναπτύσσονται, η πορεία του κόστους τους παραμένει καθοδική, ενώ οι μονάδες ορυκτών καυσίμων αντιμετωπίζουν σχετικά σταθερό ή αυξανόμενο λειτουργικό κόστος λόγω πιέσεων από καύσιμα, συντήρηση και κανονιστικές πιέσεις.

Υπό αυτό το πλαίσιο, το τρέχον κύμα επενδύσεων στο φυσικό αέριο μοιάζει όλο και περισσότερο με μεταβατική φάση παρά με τελική ισορροπία.

Οι παλιές και οι νέες τεχνολογίες συχνά συνυπάρχουν για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Οι μονάδες άνθρακα εξακολουθούν να λειτουργούν σε ορισμένες περιοχές, ακόμη και όταν δεν κατασκευάζονται νέες. Ομοίως, οι μονάδες φυσικού αερίου ενδέχεται να συνεχίσουν να λειτουργούν για δεκαετίες, ακόμη και αν δεν αποτελούν πλέον την επιλογή με το χαμηλότερο κόστος για νέα δυναμικότητα.