Τυφώνας Τραμπ: Οι επιπτώσεις στην αγορά ΑΠΕ από τις αποφάσεις εναντίον της πράσινης ενέργειας

Κυρίες και κύριοι, προσδεθείτε. Μπαίνουμε σε περιοχή αναταράξεων. Είχαμε προειδοποιηθεί για τα μέτρα που θα λάμβανε ο Τραμπ για τις ΑΠΕ, και τώρα που ξεδίπλωσε σχεδόν όλη την γκάμα του οπλοστασίου του εναντίον της καθαρής ενέργειας, μπορούμε να βγάλουμε κάποια πρώτα ασφαλή συμπεράσματα.

Πρώτα περιόρισε τις δημόσιες εκτάσεις στις οποίες μπορούν να αναπτυχθούν έργα ΑΠΕ. Μικρό το κακό, αφού μόνο ένα πολύ μικρό ποσοστό έργων αφορά δημόσιες εκτάσεις και η πλειονότητά τους γίνεται σε ιδιωτική γη. Μετά ήρθε η ώρα της κατάργησης πολλών εκ των ωφελημάτων του περίφημου IRA (Inflation Reduction Act) που εισήγαγε ο προκάτοχός του. Ο νόμος αυτός παρείχε υψηλές επιδοτήσεις για την προσέλκυση επενδύσεων στους τομείς της καθαρής ενέργειας σε μια προσπάθεια να συναγωνιστεί την Κίνα. Πολλές από τις επιδοτήσεις αυτές κόπηκαν με αποτέλεσμα να ακυρωθούν δεκάδες επενδύσεις.

Το τελευταίο χτύπημα ήταν το One Big Beautiful Bill Act (OBBBA) με το οποίο περιορίζονται σημαντικά οι φοροεκπτώσεις που λαμβάνουν τα έργα ΑΠΕ. Οι ΗΠΑ έχουν συνηθίσει εδώ και χρόνια τον εξής παραλογισμό. Βάζουν δασμούς σε εισαγόμενο εξοπλισμό ΑΠΕ (αυξάνοντας τεχνηέντως το κόστος μιας επένδυσης) και μετά δίνουν φοροεκπτώσεις για να είναι βιώσιμη η επένδυση. Με τον OBBBA οι φοροεκπτώσεις αυτές περιορίζονται και λήγουν πέντε χρόνια νωρίτερα απ’ ότι προέβλεπε ο IRA. 

Και το αποτύπωμα όλων αυτών; Προφανώς μια τεράστια αναστάτωση στην αγορά των ΗΠΑ αφού έργα ματαιώνονται και θέσεις εργασίας απειλούνται. Ας δούμε πως αποτιμούν τις πολιτικές Τραμπ διάφοροι οργανισμοί. Δίνουμε παρακάτω τις εκτιμήσεις του Bloomberg New Energy Finance (BNEF) για την  αγορά ΑΠΕ στις ΗΠΑ μέχρι το 2035.

Σύμφωνα με την εταιρία συμβούλων Clean Energy Associates, 60 GW προγραμματισμένων έργων φωτοβολταϊκών θα μπορούσαν να ακυρωθούν ως το 2030 λόγω των πρόσφατων αλλαγών στη νομοθεσία.

Αν δούμε τα έργα που έχουν εξασφαλίσει τη γη, τις άδειες, τη χρηματοδότηση και έχουν μια σύμβαση για την πώληση της ενέργειας (είναι δηλαδή ώριμα), τότε προκύπτει η εξής εικόνα ως το 2030.

Ας δούμε πως επηρεάζονται οι επιμέρους τομείς της αγοράς φωτοβολταϊκών. Σύμφωνα με αναλυτές του οίκου Wood Mackenzie, τα έργα των ενεργειακών κοινοτήτων θα μπορούσαν να υποχωρήσουν κατά 26% ως το 2030 (από τα 8 GW στα 6 GW περίπου) αν δεν προλάβουν τις σφικτές προθεσμίες του ΟΒΒΒΑ. Ομοίως ο οικιακός τομέας θα μπορούσε να αντιμετωπίσει μια μείωση κατά 46% ως το 2030, αν και οι μακροχρόνιες προοπτικές παραμένουν θετικές.

Το Υπουργείο Γεωργίας των ΗΠΑ ανακοίνωσε τον Αύγουστο την άμεση λήξη των επιδοτήσεων σε φωτοβολταϊκά και αιολικά σε αγροτική γη υψηλής παραγωγικότητας. Σημειωτέον ότι οι επιδοτήσεις του Υπουργείου Γεωργίας άγγιζαν το 50% του επενδυτικού κόστους και πάνω σε αυτές προστίθενται 30%-40% φοροεκπτώσεις, με αποτέλεσμα οι αγρότες να μπορούν να εγκαταστήσουν ΑΠΕ με τρομερά ευνοϊκούς όρους. Εδώ θα πρέπει να δώσουμε ένα δίκιο στον περιορισμό των ενισχύσεων από τον Τραμπ.

Και πόσο βαραίνουν όλα αυτά στην παγκόσμια αγορά; Η Goldman Sachs αναθεώρησε πρόσφατα τις εκτιμήσεις της για την παγκόσμια αγορά φωτοβολταϊκών ως το 2030. Όπως επισημαίνει, η αναθεώρηση αυτή προς τα κάτω περισσότερο οφείλεται στις νέες πολιτικές στην Κίνα παρά στις ΗΠΑ.