Ευκαιρίες για ελληνικές επιχειρήσεις ΑΠΕ προσφέρει η ενεργειακή μετάβαση της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης

Δυνατότητες για την ανάπτυξη επιχειρηματικής δραστηριότητας από ελληνικές επιχειρήσεις στην ενεργειακή μετάβαση της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης (ΒκΕ) διαβλέπει το Γραφείο Οικονομικών και Εμπορικών Υποθέσεων της ελληνικής πρεσβείας στο Σαράγεβο.

Όπως αναφέρει σε πρόσφατο ενημερωτικό σημείωμα, η ΒκΕ συνεχίζει τις προσπάθειές της για μετάβασή της σε φιλικές προς το περιβάλλον μορφές ενέργειας, λαμβάνοντας υπόψη ότι, στο πλαίσιο των συμβατικών υποχρεώσεων που έχει αναλάβει για την εξέλιξη της ευρωπαϊκής της πορείας, θα πρέπει μέχρι το 2050 να έχει επιτύχει ουδέτερο ισοζύγιο άνθρακα.

Αποτυπώνοντας την εικόνα που επικρατεί σε ό,τι αφορά τις προοπτικές διαμόρφωσης του ενεργειακού χάρτη της χώρας, τα στελέχη της ελληνικής διπλωματικής αποστολής επισημαίνουν ότι σύμφωνα με ειδικούς ερευνητές του Center for Sustainable Energy Transition (RESET), η ΒκΕ διαθέτει τους απαραίτητους φυσικούς πόρους για επιτυχή μετάβαση. Όπως αναφέρεται, η οικονομική βιωσιμότητα της δυναμικότητας από αιολική και ηλιακή ενέργεια στην ΒκΕ, είναι διπλάσια της συνολικής τρέχουσας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Εντούτοις, η εξάρτηση της ΒκΕ σε άνθρακα και λιγνίτη είναι τεράστια. Περίπου 60% της παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας προέρχεται από θερμικούς σταθμούς και 39% από υδροηλεκτρικούς, ενώ μόνο 1% προέρχεται από αιολικά και φωτοβολταϊκά πάρκα.

Ιδιαίτερη μνεία γίνεται στην υιοθέτηση ταπό την Οντότητας της Σερβικής Δημοκρατίας της ΒκΕ (RS) το 2021 νέου νόμου για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, με στόχο την ταχύτερη ενεργειακή της μετάβαση. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι σχετικές προβλέψεις του νόμου αυτού, για «δυνατότητα συμμετοχής των τοπικών κοινοτήτων στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας». Αντιθέτως, αντίστοιχη νομοθεσία δεν έχει υιοθετηθεί από την δεύτερη Οντότητα της χώρας, την Ομοσπονδία ΒκΕ. Πρόσφατα, η εταιρεία διαχείρισης ενέργειας της RS, «Elektroprivreda», προκειμένου να αυξήσει την επάρκεια της Οντότητας σε ενέργεια, προχώρησε σε δημόσιο διαγωνισμό για την εγκατάσταση ηλιακών συλλεκτών σε παραγωγικές επιχειρήσεις. Σύμφωνα με το επιχειρησιακό σχέδιο της «Elektroprivreda», με την ολοκλήρωση του διαγωνισμού, η RS θα αποκτήσει επιπλέον 600 MW ηλεκτρικής ενέργειας που αντιστοιχεί στο 15% της συνολικής παραγωγής της. Οι περίπου 1.600 παραγωγικές επιχειρήσεις που λειτουργούν στην RS, θα μπορούν αρχικά να υποβάλλουν σχετική αίτηση για ένταξή τους στο πρόγραμμα εγκατάστασης ηλιακών συλλεκτών. Οι επιχειρήσεις που θα επιλεγούν θα καταβάλλουν το 50% του κόστους αγοράς των ηλιακών συλλεκτών και θα εξασφαλίσουν προνομιακές τιμές ηλεκτρικής ενέργειας και προστασία από τυχόν τιμολογιακές αυξήσεις της για την επόμενη 25ετία. Στο πρόγραμμα μπορούν να ενταχθούν επίσης και νοσοκομειακά ιδρύματα, κλινικές, ιατρικά εργαστήρια κλπ.

Λαμβάνοντας υπόψη τα παραπάνω, το Γραφείο Οικονομικών και Εμπορικών Υποθέσεων της ελληνικής πρεσβείας στο Σαράγεβο εκτιμά ότι υπάρχουν δυνατότητες επιτυχούς διείσδυσης ελληνικών εταιρειών ΑΠΕ στην ΒκΕ και συγκεκριμένα στην Οντότητα της Σερβικής Δημοκρατίας.

Η προοπτική επιτυχούς δραστηριοποίησης ελληνικών εταιρειών στην αγορά ενέργειας της ΒκΕ ενισχύεται από τα σημαντικά συγκριτικά πλεονεκτήματα που αυτές μπορούν να επιδείξουν, όπως αυτό της υψηλής τεχνογνωσίας, της δυναμικής και επιτυχημένης παρουσίας των ελληνικών εταιρειών στα Βαλκάνια, της τεχνολογικής υπεροχής τους στα συστήματα εναλλακτικών μορφών ενέργειας (π.χ. ηλιακοί θερμοσίφωνες, φωτοβολταϊκά, κλπ) και της ποιότητας των ελληνικών υλικών.