Πολύ κακό για τον "Σινο-Ρωσικό Άξονα"

Για να παραφράσουμε το «Μανιφέστο» των Marx και Engels, ένα φάντασμα πλανάται πάνω από την Ασία, το φάντασμα της Σινο-Ρωσικής συμπαιγνίας. Ο Πρόεδρος Vladimir Putin επισκέφτηκε την Κίνα το Μάιο και υπέγραψε μια, προφανώς αβέβαιη, συμφωνία για την εξαγωγή φυσικού αερίου και το γεγονός αυτό παρήγαγε εικασίες σε παγκόσμιο επίπεδο σχετικά με την εμφάνιση μιας φοβερής συμμαχίας: αυτής της κινεζικής οικονομίας και του ρωσικού στρατού.

Ωστόσο, υπάρχουν πολλοί παράγοντες που αντικρούουν αυτό το επιχείρημα. Πρώτα απ’ όλα, τόσο για τη Ρωσία, όσο και για την Κίνα, οι σχέσεις τους με τη Δύση αποτελούν τη βασική προτεραιότητα. Από αυτές εξαρτώνται η ασφάλεια και η ευημερία τους. Το πόσο κοντά έρχονται η Κίνα με τη Ρωσία είναι συνάρτηση του πόσο κακές γίνονται οι σχέσεις τους με τη Δύση.

Η πολυδιαφημιζόμενη συμφωνία για το φυσικό αέριο αφήνει πολλά για περαιτέρω επεξεργασία. Ο όγκος της προμήθειας που προέβλεψε η Κίνα για το 2018 είναι ισοδύναμος με μόλις το ένα δέκατο έκτο των τωρινών εξαγωγών της Ρωσίας προς την Ευρώπη και οι τεράστιες δαπάνες για την εκμετάλλευση του φυσικού αερίου και την κατασκευή αγωγών που υπολογίζεται πως θα ξεπεράσουν τα 50 δισεκατομμύρια δολάρια, μπορεί να πέσουν στους ώμους της Gazprom.

Η Ρωσία δεν έχει υποκύψει εντελώς στο σφιχτό εναγκαλισμό της Κίνας. Για παράδειγμα, κατά τη διάρκεια της κοινής ναυτικής άσκησης, η οποία διεξήχθη κοντά στις ακτές της Σαγκάης με τις ευλογίες του Putin, η Ρωσία απέφυγε τη συμμετοχή της σε κάθε επιχειρησιακό σενάριο που θα μπορούσε να σχετίζεται με τα αμφισβητούμενα μεταξύ της Κίνας, της Ιαπωνίας και των χωρών ASEAN νησιά, επιβεβαιώνοντας με αυτόν τον τρόπο τη δεδηλωμένη ουδετερότητά της στις θαλάσσιες διαφορές .

Επιπλέον, υπάρχει το ενδεχόμενο η Ρωσία να εμπλακεί στις εσωτερικές πολιτικές ρήξεις στην Κίνα, αν και αυτό μπορεί να αποδειχθεί θανατηφόρο. Στο περιθώριο της επίσημης επίσκεψής του στη Σαγκάη, ο Putin συνάντησε τον πρώην ηγέτη της Κίνας, Jiang Zemin. Με την πρώτη ματιά αυτό είναι πολύ φυσικό, όχι μόνο επειδή ο κ. Jiang, σε σύνταξη, ζει στη Σαγκάη, αλλά κι επειδή οι δύο ηγέτες συνεργάστηκαν για τη σύναψη της Συνθήκης Σχέσεων Καλής Γειτνίασης, Φιλίας και Συνεργασίας το 2001 και για την οριστικοποίηση του Σινο- Ρωσικού συνοριακού συμβιβασμού, από την αρχή του, μέχρι και την οριοθέτηση, το 2004.

Προσοχή όμως: ο Jiang Zemin τώρα συμμετέχει στην πάλη για την εξουσία στο Πεκίνο, η οποία ξεκίνησε από την πτώση του φιλόδοξου Γραμματέα του Κόμματος στην επαρχία Τσονγκτσίνγκ, Bo Xilai. Οι αινιγματικές μάχες μεταξύ του Προέδρου Xi Jinping και του Zhou Yongkang, φίλου του Bo Xilai κι επικεφαλής των υπηρεσιών πληροφοριών, καθώς και του συγκροτήματος πετρελαίου-φυσικού αερίου, συνεχίζονται. Αν ο Πρόεδρος Putin είχε ζητήσει τη βοήθεια του Jiang Zemin για να διευκολύνει την επίτευξη της τελικής συναίνεσης σχετικά με την συμφωνία φυσικού αερίου, όπως μερικοί υποψιάζονται, αυτό θα μπορούσε να πετύχει μέχρις ενός βαθμού, αλλά θα είχε κάνει τον Xi Jinping και την ομάδα του να συνοφρυωθούν πικρά, επειδή ο Jiang Zemin θεωρείται πως είναι ο μέντορας του Zhou Yangkang.

Η Ρωσία θα πρέπει να γνωρίζει πως μια αποκλειστική συμμαχία με την Κίνα θα έχει το δικό της τίμημα. Την περασμένη εβδομάδα οι Ηνωμένες Πολιτείες έκαναν σαφές ότι οι δυνάμεις τους θα αποχωρήσουν από το Μάνας του Κιργιζιστάν, για πάντα. Τώρα η Ρωσία θα έχει το προνόμιο να αντιμετωπίσει τις εισβολές της Κίνας στο Κιργιζιστάν, καθώς και στο υπόλοιπο της Κεντρικής Ασίας, ολομόναχη. Στη Νότιο-Ανατολική Ασία, η πολύ στενή συμπαιγνία μεταξύ της Ρωσίας και της Κίνας θα βλάψει την εικόνα της Μόσχας, επειδή πολλές Ασιατικές χώρες υφίστανται σήμερα αμβλείες πιέσεις από την Κίνα σχετικά με τα εδαφικά ζητήματα και άλλα θέματα. Σε αυτήν την κατάσταση, η Ρωσία δεν μπορεί να περιμένει να δει τον αριθμό των φίλων της στην Ασία να αυξάνεται. Ήδη στα τέλη Μαρτίου, μόνο η Βόρεια Κορέα ακολούθησε τη Ρωσία και αντιτάθηκε στο Ψήφισμα της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, το οποίο καταδίκασε το δημοψήφισμα της Κριμαίας.

Αν η Ρωσία θέλει να σταματήσει την συνεχή καταπάτηση της πάλαι ποτέ σφαίρας των συμφερόντων της από τη Δύση και την Κίνα, ο μόνος βιώσιμος τρόπος είναι να μεταρρυθμίσει την οικονομία της και να αναπτύξει πραγματικά ελκυστικό προφίλ στο εξωτερικό. Αντί για τη μάταια διελκυστίνδα ανάμεσα στον αναγκαστικό εκδημοκρατισμό και την εξαναγκαστική οικονομική ένωση, θα ήταν λογικό να συμβάλλει από κοινού στην ανάπτυξη των πρώην σοβιετικών χωρών, οι οποίες θα πρέπει επίσης να λάβουν εγγυήσεις για τη διατήρηση της εδαφικής τους ακεραιότητας. Οι G-20 θα πρέπει να το σκεφτούν αυτό.

Μπορείτε να δείτε το κείμενο εδώ: http://www.carnegie.ru/eurasiaoutlook/?fa=55870

(του Akio Kawato, capital.gr)