«Περισσότερες ευκαιρίες αλλά μεγαλύτερη πολυπλοκότητα» -Όλα είναι έτοιμα για το 15λεπτο trading στην ενέργεια στην ΕΕ

Όλα είναι έτοιμα για την εφαρμογή μίας από τις πιο σημαντικές μεταρρυθμίσεις στη δομή και λειτουργία της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρώπη, με την πλήρη ενεργοποίηση της 15λεπτης διαπραγμάτευσης. Η αλλαγή αναμένεται την Τρίτη 30 Σεπτεμβρίου και θα αφορά σε 15λεπτα προϊόντα ηλεκτρικής ενέργειας τα οποία θα διατεθούν την 1η Οκτωβρίου.

Ο βασικός διαχειριστής της αγοράς ενέργειας Epex Spot δήλωσε ότι οι δοκιμές ήταν επιτυχείς , υπογραμμίζοντας ότι η αυτή αλλαγή φέρνει «περισσότερες ευκαιρίες αλλά και μεγαλύτερη πολυπλοκότητα».

«Η επιτυχημένη δοκιμαστική εκστρατεία πραγματοποιήθηκε από την 1η έως τις 4 Σεπτεμβρίου μεταξύ των μερών που συμμετείχαν στη σύζευξη των αγορών και από τις 8 έως τις 11 Σεπτεμβρίου με τη μορφή κοινών δοκιμών μεταξύ των μελών», δήλωσε στο Montel η Maria Schubotz, εκπρόσωπος του χρηματιστηρίου ενέργειας με έδρα το Παρίσι.

Ο νέος μηχανισμός συναλλαγών είχε αρχικά προγραμματιστεί να ξεκινήσει τον Μάρτιο του τρέχοντος έτους και στη συνέχεια αναβλήθηκε δύο φορές - πρώτα μέχρι τον Ιούνιο και στη συνέχεια την 1η Οκτωβρίου , με την Epex Spot - η οποία διεξάγει δημοπρασίες επόμενης ημέρας σε 13 ευρωπαϊκές αγορές ενέργειας, συμπεριλαμβανομένης της Γερμανίας και της Γαλλίας - να έχει αρχικά ζητήσει την αναβολή για τεχνικούς λόγους.

«Οι αμφιβολίες διαλύθηκαν»

Ωστόσο, η Epex Spot «τώρα θεωρεί ότι οι αμφιβολίες σχετικά με την ευρωστία [της μετάβασης από ωριαία σε 15λεπτα μπλοκ συναλλαγών] έχουν διαλυθεί», δήλωσε χαρακτηριστικά η Schubotz.

«Αυτό είναι ένα σημαντικό επίτευγμα, καθώς η αξιοπιστία και οι ασφαλείς λειτουργίες αποτελούν το θεμέλιο της σύζευξης των αγορών της ΕΕ.»

Ωστόσο, αναγνώρισε ότι «η έναρξη λειτουργίας εξακολουθεί να έχει ιδιαίτερο εύρος και αντίκτυπο», με την πρώτη δημοπρασία να έχει προγραμματιστεί για την Τρίτη πριν από την παράδοση την Τετάρτη.

Στο πλαίσιο της αλλαγής, οι αγορές της Epex για την επόμενη ημέρα στη Σουηδία, τη Φινλανδία, τη Νορβηγία, τη Δανία, τη Γερμανία, τη Γαλλία, την Πολωνία, την Αυστρία, το Βέλγιο, την Ολλανδία και το Λουξεμβούργο θα μεταβούν στο καθεστώς των 15 λεπτών. Η Ελβετία θα ακολουθήσει κάποια στιγμή το επόμενο έτος.

Σε ετοιμότητα βρίσκεται και η ελληνική αγορά.

Πάνω από 1.800 TWh διακινήθηκαν στις συνδεδεμένες αγορές επόμενης ημέρας σε όλη την Ευρώπη πέρυσι, οι οποίες κάλυπταν 27 χώρες, 77 ζώνες προσφοράς και 30 TSO, πρόσθεσε η Schubotz.

«Το λειτουργικό και γεωγραφικό πεδίο εφαρμογής αυτής της αλλαγής είναι τεράστιο. Για τους συμμετέχοντες στην αγορά, αυτή η αλλαγή θα φέρει περισσότερες ευκαιρίες αλλά και μεγαλύτερη πολυπλοκότητα.»

Η κρίσιμη αλλαγή

Οι ενδοημερήσιες αγορές στην περιοχή διαπραγματεύονται σε μπλοκ ανά τέταρτο της ώρας εδώ και αρκετό καιρό - στη Γερμανία από το 2011 - με την αλλαγή στην αγορά επόμενης ημέρας να θεωρείται κρίσιμη για την προσθήκη ευελιξίας όσον αφορά την ενσωμάτωση της αυξανόμενης δυναμικότητας πράσινης ενέργειας, καθώς η Ευρώπη στοχεύει να καταστεί απαλλαγμένη από εκπομπές άνθρακα έως το 2050.

Ωστόσο, ορισμένοι συμμετέχοντες στην αγορά έχουν υποστηρίξει στο παρελθόν ότι η καθυστέρηση στην κυκλοφορία ήταν μια ανακούφιση, καθώς έδωσε περισσότερο χρόνο για προσαρμογή στην πολυπλοκότητα του έργου.

Για παράδειγμα, η ισπανική κυβέρνηση δήλωσε τον Ιούνιο ότι η ιβηρική συσκότιση εγείρει ερωτήματα σχετικά με μια τέτοια αλλαγή, καθώς συνεπάγεται συχνότερες αλλαγές στις ροές ισχύος και αποτελεί πρόκληση για τη σταθεροποίηση της τάσης, δήλωσε η κυβέρνηση τον Ιούνιο .

Εν τω μεταξύ, ο ισπανικός TSO Red Electrica δήλωσε αυτό το καλοκαίρι ότι ποτέ δεν θεώρησε την εφαρμογή της 15λεπτης διαπραγμάτευσης στις ευρωπαϊκές αγορές επόμενης ημέρας «βολική ή απαραίτητη», επισημαίνοντας το υψηλότερο κόστος προσαρμογής του συστήματος και την αυξημένη λειτουργική πολυπλοκότητα.

Επιτυχή τεστ

Νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, ολοκληρώθηκε με επιτυχία στην Ισπανία «χωρίς προβλήματα» μια πρόβα μιας δημοπρασίας ηλεκτρικής ενέργειας επόμενης ημέρας με 15λεπτα μπλοκ συναλλαγών, ενόψει της περιφερειακής κυκλοφορίας την επόμενη εβδομάδα.

Σε περίπτωση, ωστόσο, οποιουδήποτε προβλήματος, οι ευρωπαϊκές αγορές θα μπορούσαν να αναιρέσουν τις 15λεπτες συναλλαγές και να ξαναρχίσουν τις ωριαίες προσφορές, εάν δουν τουλάχιστον δύο μερικές ή ολικές αποσυνδέσεις μεταξύ των ζωνών τιμών εντός επτά ημερών από την έναρξη ισχύος της αλλαγής στην απόφαση, δήλωσε το ισπανικό χρηματιστήριο Omie νωρίτερα αυτή την εβδομάδα.

Το αυστριακό χρηματιστήριο spot EXAA δημοσίευσε γενικές οδηγίες για μια τέτοια περίπτωση στον ιστότοπό του νωρίτερα αυτή την εβδομάδα.

«[Σκοπός] είναι να υποστηρίξει τους συμμετέχοντες στην αγορά στην προετοιμασία και τη διασφάλιση της συνέχειας σε εξαιρετικές καταστάσεις.»

Εν τω μεταξύ, οι Γερμανοί TSOs – 50Hertz, Tennet, Amprion, TransnetBW – δήλωσαν στην Montel νωρίτερα αυτή την εβδομάδα ότι ήταν καλά προετοιμασμένοι για τη μετάβαση.

«Η γερμανική αγορά έχει ήδη προσφέρει στο παρελθόν τη δυνατότητα συναλλαγών σε διαστήματα 15 λεπτών, συμπεριλαμβανομένης της ενδοημερήσιας αγοράς. Ως εκ τούτου, τα συστήματά μας ήταν ουσιαστικά προετοιμασμένα για αυτήν την αλλαγή», ανέφεραν σε κοινή τους δήλωση.

Η αλλαγή θα επέτρεπε την πιο αποτελεσματική κατανομή των «σπανίων» διασυνοριακών εμπορικών δυνατοτήτων.

Την ίδια άποψη συμμερίστηκε και η ένωση εμπόρων ενέργειας της Γερμανίας, Efet.

«Η χρήση χρονικών διαστημάτων 15 λεπτών επιτρέπει στην ευελιξία της αγοράς να εκπροσωπείται πολύ καλύτερα στις βραχυπρόθεσμες συναλλαγές ενέργειας», δήλωσε η διευθύνουσα σύμβουλος Anne Koehler στο Montel.

Τι είναι το σύστημα εξισορρόπησης των 15 λεπτών;

Όπως εξηγεί το Montel News, αντί να πραγματοποιούνται οι συνήθεις ωριαίες μετρήσεις, στο σύστημα εξισορρόπησης των 15 λεπτών, οι δραστηριότητες πραγματοποιούνται κάθε 15 λεπτά. Αυτό διαφέρει από την ωριαία εξισορρόπηση επειδή επιτρέπει μεγαλύτερη ακρίβεια στην εξισορρόπηση προσφοράς και ζήτησης, κάτι που είναι ιδιαίτερα σημαντικό όταν λαμβάνεται υπόψη η αστάθεια της παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές. Αυτό συμβαίνει επειδή η απρόβλεπτη φύση ορισμένων τύπων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας απαιτεί αυστηρότερο έλεγχο της ζήτησης και της προσφοράς, ώστε να διασφαλιστεί ότι δεν θα προκύψουν ενεργειακά σημεία συμφόρησης και διακοπές ρεύματος . Καθώς το δίκτυο αλλάζει και αναβαθμίζεται, αυτό το λεπτομερές επίπεδο αναφοράς είναι το κλειδί για ένα επιτυχημένο, σύγχρονο δίκτυο με έντονη χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.

Γιατί οι αγορές μετακινούνται σε διαστήματα 15 λεπτών;

Η μετάβαση σε αγορές 15 λεπτών οφείλεται κυρίως στην ανάγκη διευκόλυνσης της ενσωμάτωσης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στο δίκτυο . Καθώς βλέπουμε ένα αυξανόμενο μερίδιο μεταβλητών ανανεώσιμων πηγών ενέργειας που εισέρχονται στο δίκτυο, οι εν λόγω πηγές ενέργειας – όπως η ηλιακή και η αιολική ενέργεια, οι οποίες καθορίζονται εν πολλοίς από τις καιρικές συνθήκες- πρέπει να ενσωματωθούν στο δίκτυο χρησιμοποιώντας μεθόδους διαφορετικές από τα ορυκτά καύσιμα. Η σύγχρονη τεχνολογία θα είναι το κλειδί για αυτή τη μετάβαση, ενσωματώνοντας την ψηφιοποίηση – συμπεριλαμβανομένων των εργαλείων ανάλυσης δεδομένων και του Διαδικτύου των Πραγμάτων (IoT).

Στόχος αυτού είναι η σταθερότητα του δικτύου, με λίγα λόγια υπάρχει επιτακτική ανάγκη για ακριβέστερη ευθυγράμμιση μεταξύ παραγωγής και ζήτησης.

Οι 5 βασικοί παράγοντες για την εισαγωγή της 15λεπτης εξισορρόπησης

• Βελτιωμένη απόδοση δικτύου
• Ακριβέστερη αντιστοίχιση προσφοράς και ζήτησης
• Μειωμένες κυρώσεις ανισορροπίας για παραγωγούς και αγοραστές
• Καλύτερη ενσωμάτωση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας
• Ευθυγράμμιση με τη μεταβλητότητα της αιολικής και ηλιακής ενέργειας σε πραγματικό χρόνο