«Κόβουν» μόνοι τους τα πάρκα οι παραγωγοί ΑΠΕ για να μην πληρώσουν τις αρνητικές τιμές – Στο 70% οι πλεονάζουσες «πράσινες» Μεγαβατώρες που μένουν εκτός συστήματος με όρους αγοράς
Νέα δεδομένα διαμορφώνονται στην αγορά ηλεκτρισμού γύρω από τις περικοπές της «πράσινης» παραγωγής, καθώς ολοένα μεγαλύτερο μέρος του «κόφτη» πραγματοποιείται πλέον με όρους αγοράς – είτε από τους ΦοΣΕ, είτε από τους ίδιους τους παραγωγούς ΑΠΕ. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του κλάδου, έχει πλέον ανέλθει περίπου στο 70% το ποσοστό των Μεγαβατωρών που μένουν εκτός συστήματος με κίνητρο την επιβάρυνση των αρνητικών τιμών στην DAM, περιορίζοντας αντίστοιχα την ανάγκη για παρεμβάσεις από τους Διαχειριστές.
Η παραπάνω εξέλιξη συνδέεται άμεσα με την ολοένα συχνότερη εμφάνιση αρνητικών τιμών στην Αγορά Επόμενης Ημέρας. Μετά την ενεργοποίηση των αρνητικών προσφορών στην Αγορά Εξισορρόπησης, οι παραγωγοί και οι aggregators έχουν πλέον οικονομικό κίνητρο να περιορίζουν την παραγωγή των πάρκων τους, ώστε να τηρούνται τα Προγράμματα Αγοράς.
Η αλλαγή αυτή αποτυπώνεται και στο μέγεθος των περικοπών που καλείται να πραγματοποιήσει ο ΑΔΜΗΕ. Πλέον, ο Διαχειριστής χρειάζεται να περικόπτει περίπου 300-800 Μεγαβάτ, μέγεθος υποπολλαπλάσιο σε σχέση με το «ψαλίδι» που απαιτούνταν πριν από την ενεργοποίηση των αρνητικών προσφορών στην Αγορά Εξισορρόπησης.
Η διαφορά είναι ιδιαίτερα χαρακτηριστική αν συγκριθεί με τις ακραίες συνθήκες που είχαν καταγραφεί στο παρελθόν. Μία από τις πιο χαρακτηριστικές περιπτώσεις ήταν το Πάσχα του 2024, όταν, σε συνεργασία με τον ΔΕΔΔΗΕ, οι περικοπές «πράσινης» παραγωγής ξεπέρασαν ακόμη και τα 4 Γιγαβάτ.
Πλέον, ένα σημαντικό τμήμα της προσαρμογής πραγματοποιείται κατά την τήρηση των market schedule. Η διαδικασία γίνεται αυτοματοποιημένα για τα έργα που είναι ενταγμένα στα Virtual Power Plants (VPP) των ΦοΣΕ, από το χαρτοφυλάκιο που αυτοί εκπροσωπούν. Όταν οι προβλέψεις δείχνουν πως μέρος ή και όλο το portfolio δεν θα ενταχθεί στην DAM, οι ΦοΣΕ ενημερώνουν τους παραγωγούς με πάρκα τα οποία δεν τηλεχειρίζονται, ζητώντας τους να διακόψουν τη λειτουργία των σταθμών τους στα 15λεπτα που απαιτείται.
Όσο περισσότερα έργα περνούν υπό ενεργό τηλεχειρισμό, τόσο μικρότερη θα είναι η ανάγκη να εμπλέκονται οι ίδιοι οι παραγωγοί στη διαδικασία. Σήμερα, ωστόσο, η εικόνα παραμένει μεταβατική. Όπως είναι φυσικό, η ανάγκη για αυτοματοποίηση θα γίνεται ακόμη πιο έντονη, όσο αυξάνεται η εγκατεστημένη ισχύς ΑΠΕ και επομένως θα «πυκνώνουν» οι αρνητικές τιμές – καθώς παράλληλη η ζήτηση παραμένει καθηλωμένη.
Απώτερος στόχος είναι οι περικοπές να γίνονται σχεδόν αποκλειστικά με όρους αγοράς και από τους ΦοΣΕ. Τότε, ο ΑΔΜΗΕ θα παρεμβαίνει κατά κύριο λόγο όταν απαιτείται για λόγους ευστάθειας και περιορισμών του δικτύου. Εξάλλου, στόχος των αρνητικών τιμών είναι να αποτελέσουν οικονομικό «σήμα» για την προσαρμογή της παραγωγής, ώστε ανά πάσα στιγμή να αντιστοιχεί στα επίπεδα της ζήτησης.