Η Ελλάδα αναζητεί συμμάχους σε ένα ιδιαίτερα ρευστό για την ενέργεια περιβάλλον

Η πρόσφατη διευκρίνηση του Αμερικανού πρέσβη στην Αθήνα Τζέφρι Πάγιατ ότι η Ουάσιγκτον δεν "νίπτει τας χείρας της" σαν τον Πόντιο Πιλάτο σε ότι αφορά την τουρκική επιθετικότητα και επιπλέον δεν διαθέτει "κίτρινη κάρτα" για την επιδεικνύει στην Άγκυρα κάθε φορά που απειλεί, παραβιάζει και επιτίθεται εναντίον της Ελλάδας, θα ήταν επαρκής αν δεν χρησιμοποιούνταν συνεχώς "δύο μέτρα και σταθμά" εκ μέρους της Ουάσιγκτον  και του ΝΑΤΟ στο χειρισμό όχι μόνο των σχέσεων της Τουρκίας με την Ελλάδα και την Κύπρο, αλλά και άλλων παρόμοιων περιπτώσεων στον πλανήτη.

Η δηλητηρίαση ενός ηλικιωμένου Ρώσου πρώην διπλού κατασκόπου και της κόρης του στη Βρετανία, υπό αδιευκρίνιστες ακόμη συνθήκες, προκάλεσε με πρωτοβουλία  του Λονδίνου και τη στήριξη της Ουάσιγκτον την άμεση γενική κινητοποίηση του ΝΑΤΟ εναντίον του Βλαδίμηρου Πούτιν, με αποτέλεσμα τελικά την θριαμβευτική επανεκλογή του.

Γενική και άμεση είναι επίσης η κινητοποίηση της αμερικανικής πολεμικής μηχανής π.χ. στη Θάλασσα της Νότιας Κίνας, όπου η Κίνα κατασκεύασε κατά παράβαση του διεθνούς δικαίου τεχνητά νησιά τα οποία εξόπλισε με στρατιωτικά αεροδρόμια και λιμάνια, σε περιοχές διεκδικούμενων από χώρες της περιοχής όπως οι Φιλιππίνες, η Κίνα και το Βιετνάμ, νησιών. 

Πριν λίγες ημέρες το αμερικανικό καταδρομικό USS Mustin περιπολούσε στο Mischief Reef, κοντά στα νησιά Spratly, 150 ναυτικά μίλια δυτικά των Φιλιππίνων, ενώ τον περασμένο Ιανουάριο το USS Hopper περιπολούσε στην περιοχή του Scarborough Shoar, 120 ναυτικά μίλια δυτικά των Φιλιππίνων.

Σε σχετική δήλωση της η Lt. Cmdr Nicole Schwegman, εκπρόσωπος του αμερικανικού στόλου του Ειρηνικού στο Πέρλ Χάρμπορ, υπογράμμισε ότι οι ΗΠΑ προστατεύουν σε μόνιμη βάση τα δικαιώματα, τις ελευθερίες και τις νόμιμες χρήσεις του θαλάσσιου και εναέριου χώρου που δικαιούνται οι χώρες της περιοχής και οι όποιες διεκδικήσεις και διαφωνίες μεταξύ τους θα πρέπει να ρυθμίζονται με βάση το διεθνές δίκαιο, όπως αυτό αποτυπώνεται από τη Σύνοδο του Δικαίου της Θαλάσσης.

Η Ελλάδα βέβαια δεν είναι Κίνα, ούτε Ρωσία. Είναι όμως μέλος του ΝΑΤΟ που δαπανά μεγαλύτερα ποσά, αναλογικά,  για εξοπλισμούς από τα άλλα μέλη και είναι επίσης μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και δικαιούται μια έστω και μικρή αλλά με ισχυρό συμβολισμό κινητοποίηση του ΝΑΤΟ και των Βρυξελλών, όταν αμφισβητούνται τα κυριαρχικά της δικαιώματα και υφίσταται παράνομες επιθέσεις από την Τουρκία.

Η διπλοπροσωπία της Δυτικής Ευρώπης και των ΗΠΑ φαίνεται και από το γεγονός ότι το εμπάργκο εναντίον της Ρωσίας δεν προκάλεσε ζημία στην οικονομία της και ιδιαίτερα στον ενεργειακό τομέα που αντίθετα έχει ενδυναμωθεί. Το 2017 η παραγωγή του ρωσικού πετρελαίου ήταν η μεγαλύτερη τα τελευταία 30 χρόνια και έφτασε τα 10.98 εκατ. βαρέλια την ημέρα. Το ίδιο θεαματικές ήταν οι αποδόσεις στο φυσικό αέριο. Η ύφεση του 2015 και 2016 αποδίδεται στην πτώση των τιμών του πετρελαίου που συμβάλλει κατά 40% στην οικονομία της χώρας και όχι στο δυτικό εμπάργκο.

Τα κενά που δημιούργησε η αποχώρηση των δυτικών τραπεζών από τη Ρωσία, αναπληρώθηκαν από τράπεζες της Κίνας και άλλους επενδυτές, ενώ η δημιουργία στενών σχέσεων της Μόσχας με τη Σαουδική Αραβία και τον ΟΠΕΚ δημιουργεί νέες προοπτικές.

Το εργοστάσιο υγροποίησης φυσικού αερίου Yamal LNG στη Αρκτική που αντιμετώπισε το ενδεχόμενο κατάρρευσης το 2016 λόγω της αποχώρησης των δυτικών τραπεζών, χρηματοδοτήθηκε με 12 δισ. δολάρια από  την Κίνα και ήδη τους περασμένους μήνες τροφοδότησε με LNG αρκετές δυτικο-ευρωπαϊκές χώρες.

Παρά την καθυστερημένη αποχώρηση της ExxonMobil η οποία δεν φαίνεται να πλήττει σοβαρά τη ρωσική ενέργεια,  η βρετανική ΒΡ συνεχίζει να κατέχει το 20% της Rosneft. Πάνω από 600  βρετανικές εταιρείες δραστηριοποιούνται στη Ρωσία και πάνω από 30 μεγάλες ρωσικές εταιρείες συμμετέχουν στο Χρηματιστήριο του Λονδίνου.

Στη βρετανική πρωτεύουσα χαμογελούν ειρωνικά όταν γίνεται αναφορά στο ενδεχόμενο εκδίωξης των Ρώσων ολιγαρχών από τη χώρα, τη στιγμή που η "καρδιά" του Σίτυ και οι μεγάλες κτηματομεσιτικές εταιρείες στρώνουν κυριολεκτικά "κόκκινο χαλί" στα εκατομμύριά τους.

Η δημοφιλής σειρά του BBC "ΜacMafia" που ήταν βασισμένη στο ομώνυμο βιβλίο του Μίσα Γκλένυ και το βιβλίο Londongrad για τους Ρώσους ολιγάρχες στη Βρετανία, αποτυπώνουν με χαρακτηριστικό τρόπο την βαθιά οικονομική διείσδυση των Ρώσων στις δυτικές χώρες.

Business as usual λοιπόν για τις ρωσικές εταιρείες στα χρηματιστήρια και τις οικονομίες της Βρετανίας και άλλων δυτικών χωρών,  όπως η κρατική Γκαζπρόμ, ή ακόμη και η ιδιωτική τράπεζα  Promsvyazbank των αδελφών Dmitry και Alexei Ananiev.

Η τράπεζα αυτή κρατικοποιήθηκε στα τέλη του 2017 και με νέο διοικητή τον γιο του πρώην πρωθυπουργού της Ρωσίας Michail Fradkov χρηματοδοτεί πλέον τις εξαγωγές ρωσικού πολεμικού υλικού στο εξωτερικό. 

Πριν δύο περίπου επίσης εβδομάδες, ο πρώην υπουργός Άμυνας της Βρετανίας Sir Mike Penning κατέθεσε ερώτημα στο Κοινοβούλιο σχετικά  με το αν γίνεται έλεγχος των ρωσικών εταιρειών που συμμετέχουν στο Χρηματιστήριο του Λονδίνου, όταν προμηθεύουν με πρώτες ύλες εταιρείες στη Ρωσία που κατασκευάζουν κεφαλές πυραύλων.

Στο πλαίσιο όλων αυτών λοιπόν η Ελλάδα και αρκετές άλλες ευρωπαϊκές χώρες αρνήθηκαν να απελάσουν Ρώσους διπλωμάτες εξαιτίας της απόπειρας δολοφονίας του Ρώσου πρώην διπλού κατασκόπου και της κόρης του στο Σόλσμπερυ της Βρετανίας, πριν να αποδειχτεί ποιος ήταν ο ένοχος. Η υπόθεση αυτή έδωσε την  ευκαιρία στον Έλληνα πρωθυπουργό να επικοινωνήσει τηλεφωνικά με τον πρόεδρο Βλαδίμηρο Πούτιν και μαζί με τα συγχαρητήρια για την επανεκλογή του να συζητήσει μέτρα περιορισμού της επιθετικότητας της Άγκυρας που έχουν άμεση σχέση και με την ενέργεια.

 Χωρίς βέβαια να είναι απολύτως δίκαιο λόγω του σαφούς δυτικού προσανατολισμού της Ελλάδας, από την απάντηση του Ρώσου προέδρου στον πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα, θα φανεί εν πολλοίς το αν και η Ρωσία ακολουθεί πολιτική Πόντιου Πιλάτου στα ελληνοτουρκικά και στο Κυπριακό.

Θα φανεί επίσης το αν μία ανεξάρτητη, πολύπλευρη εξωτερική πολιτική προσφέρει μεγαλύτερες δυνατότητες ή όχι στην φιλειρηνική Αθήνα την περίοδο αυτή. Βέβαια η Ελλάδα δεν βγάζει τη χώρα από το ΝΑΤΟ όπως έκανε ο Κωνσταντίνος Καραμανλής μετά την τουρκική εισβολή στην Κύπρο και λόγω της απάθειας της συμμαχίας στο δράμα του κυπριακού λαού, αλλά από την άλλη πλευρά ούτε και η Ρωσία προσπάθησε έστω και συμβολικά να λάβει μέρος π.χ.στις έρευνες για υδρογονάνθρακες νότια της Κρήτης, ή να δείξει πραγματικό ενδιαφέρον για τις αποκρατικοποιήσεις στο χώρο της ενέργειας και αλλού, αφήνοντας το πεδίο πλήρως ελεύθερο στους Κινέζους.