Γρήγορη επιστροφή στην κανονικότητα και χωρίς άλλους αιφνιδιασμούς για τον επιχειρηματικό κλάδο των ΑΠΕ

Το 2020 αναμφίβολα εξελίχθηκε από πολύ νωρίς σε μια χρονιά πρόκληση για όλο τον πλανήτη. Η πανδημία ταρακούνησε τις ζωές μας, τις κοινωνίες, τα κράτη, τους θεσμούς, τις οικονομίες. Έπρεπε να προσαρμοστούμε και έπρεπε να το κάνουμε άμεσα.

Εν μέσω αυτού του κλίματος, στα θετικά που καταγράφονται σε σχέση με την επιχειρηματική δραστηριότητα στο χώρο των ΑΠΕ, συγκαταλέγεται η μεταρρύθμιση που συντελέστηκε με το ν.4685/2020 ως προς την απλοποίηση και κυρίως την ψηφιοποίηση της αδειοδοτικής διαδικασίας, καθώς και η ανακοίνωση της βούλησης για συνέχιση της παροχής λειτουργικής ενίσχυσης στις ΑΠΕ μέσω ανταγωνιστικών διαδικασιών ως το 2024. Σχετικά με τους διαγωνισμούς θεωρώ ωστόσο, ότι είναι απαραίτητο να δοθεί μεγαλύτερη διάρκεια, όπως στην περίπτωση της Γερμανίας, όπου το μέτρο επεκτείνεται ως το 2028. Παράλληλα πιστεύω, ότι η διενέργεια κοινών διαγωνισμών, θα αποβεί εις βάρος της περαιτέρω ανάπτυξης των αιολικών.

Παρά τις γενικές και επιμέρους αρνητικές επιπτώσεις της πανδημίας, ο κλάδος των ΑΠΕ, λόγω της φύσης της δραστηριότητας, επιδεικνύει ανθεκτικότητα. Ωστόσο, δέχτηκε ένα αποφασιστικό πλήγμα και βυθίστηκε στην αβεβαιότητα, από την κατάρρευση του ΕΛΑΠΕ, που από πλεονασματικός και με αποθεματικό ασφαλείας στο τέλος του 2019, μετατράπηκε σε ελλειμματικό από τον Απρίλιο 2020 και εφεξής, με το προβλεπόμενο ύψος του ελλείματος τόσο στο τέλος του έτους όσο και στα προσεχή χρόνια να διαμορφώνεται σε δυσθεώρητα νούμερα.

Στο βαθμό που το έλλειμμα αποδίδεται στις επιπτώσεις της πανδημίας, είναι αναμενόμενο να αντιμετωπισθεί με κάποιου τύπου ενίσχυση μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης. Όμως, αυτό που δεν ήταν αναμενόμενο, ήταν η εκ νέου αναζήτηση της ενίσχυσης του Λογαριασμού που παρέχει λειτουργική ενίσχυση στους παραγωγούς ΑΠΕ και από μερίδα των ενισχυόμενων παραγωγών, με επιβολή έκτακτης εισφοράς. Εν μέσω πλήθους μέτρων ανακούφισης και παροχής διευκολύνσεων για την αντιμετώπιση της κρίσης προς σχεδόν όλους τους κλάδους της οικονομίας, οι παραγωγοί ΑΠΕ αποτελούν εξαίρεση και καλούνται να καταβάλλουν αυξημένο τίμημα. Επιπλέον, παρατηρούμε ότι η Πολιτεία διστάζει να ικανοποιήσει αιτήματα των παραγωγών ΑΠΕ που σχετίζονται με τις επιπτώσεις της πανδημίας.

Έχοντας αυτά υπόψη καθώς και τα πρώτα αποτελέσματα/αναταράξεις από τη λειτουργία του Target Model, ελπίζω το 2021 να μην ανακοπεί ο θετικός βηματισμός του κλάδου των τελευταίων 2-3 ετών και οι αρνητικές συνέπειες να μετριαστούν κατά το δυνατό με την ανάκτηση της δυναμικής, που θα επέλθει με την επιστροφή της οικονομίας στην κανονικότητα.

Εφεξής, καθώς οι επενδυτές ΑΠΕ καλούνται να σχεδιάσουν και να αναπτύξουν βιώσιμα έργα υπό συνθήκες ανάληψης ευθύνης εξισορρόπησης και απομείωσης μέχρι μηδενισμού των λειτουργικών ενισχύσεων, προβλέποντας και περιθώρια για αξιοποίηση περαιτέρω τεχνολογικών εξελίξεων όπως ιδίως της αποθήκευσης, απαιτείται ένα σταθερό θεσμικό πλαίσιο χωρίς παλινδρομήσεις και αιφνιδιασμούς και ενδελεχής εποπτεία της αγοράς.

Με τον ερχομό του 2021, προσδοκώ από την Πολιτεία, πληρότητα και διαφάνεια στην ενημέρωση για όλα τα δεδομένα που απαιτούνται για τη κατάρτιση επιχειρηματικών σχεδίων, όπως και επαρκή διαβούλευση, μελέτη επιπτώσεων και αποφυγή βεβιασμένων κινήσεων στο πλαίσιο της λήψης κρίσιμων αποφάσεων ή της έναρξης εφαρμογής νέων μέτρων. Επίσης η Πολιτεία να παραμείνει προσηλωμένη στην ενίσχυση των αρχών του υγειούς ανταγωνισμού χωρίς μονόπλευρους προστατευτισμούς.

Τα έξυπνα δίκτυα, η ηλεκτροκίνηση, η βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης, οι επενδύσεις ΑΠΕ και αποθήκευσης, μπορούν να αποτελέσουν ευκαιρία ανάπτυξης νέων επιχειρήσεων παραγωγής/παροχής καινοτόμων προϊόντων/υπηρεσιών και να βελτιώσουν τις προοπτικές υφιστάμενων, τονώνοντας την εγχώρια παραγωγή και την εθνική οικονομία.

Εύχομαι το 2021 να είναι μια καλή και δημιουργική χρονιά για όλα τα στελέχη και τις εταιρείες του ενεργειακού χώρου.

Ο κ. Λουκάς Λαζαράκης είναι Δ/νων Σύμβουλος της Nostira A.E.

(To άρθρο περιλαμβάνεται στο αφιέρωμα του energypress για τις προοπτικές του 2021)